Adhyaya 59
Isinalaysay ni Mārkaṇḍeya ang isang puṣkariṇī (banal na lawa) na nakapapawi at nakapupuksa ng kasalanan, na dapat dalawin para sa paglilinis ng sarili. Matatagpuan ito sa hilagang pampang ng ilog Revā at itinuturing na lubhang mapalad sapagkat si Divākara (ang Araw), na kinikilalang vedamūrti—anyo ng Veda—ay sinasabing laging nananahan doon. Inihahambing ang bisa ng tīrtha sa Kurukṣetra, lalo na sa pagbibigay ng bunga ng lahat ng ninanais (sarvakāma-phala) at sa pagpapalago ng gantimpala ng dāna (dāna-vṛddhi). Pagkaraan, inilalahad ang mga pahayag ng kapakinabangan para sa iba’t ibang handog at pagtalima: pagligo sa panahon ng eklipse ng araw at pagsunod nito ng wastong dāna (kabilang ang mahahalagang bagay at mga alagang hayop), pag-aalay ng ginto/pilak sa mga brāhmaṇa na sinasabing dumodoble ang bunga sa loob ng labintatlong araw, at tarpaṇa gamit ang tubig na may halong linga upang masiyahan ang mga pitṛ at mga diyos. Ang śrāddha na may payasa, pulot, at ghee ay nagdudulot ng langit at di-nasisirang pakinabang para sa mga ninuno; gayundin ang mga alay na butil/prutas (akṣata, badara, bilva, iṅguda, tila) na nagbibigay ng di-mauubos na bunga. Ang pusod ng debosyon ay ang pagsamba sa Araw: pagligo, pūjā kay Divākara, pagbigkas ng Ādityahṛdaya, at Vedic japa (kahit isang ṛc/yajus/sāman) na nagkakaloob ng kabuuang bunga ng Veda, pagkalaya sa kasalanan, at pag-abot sa dakilang daigdig. Sa wakas, sinasabi na ang sinumang magwakas ng buhay doon ayon sa ritwal ay makakamtan ang kataas-taasang kalagayang kaugnay ng Araw.
Shlokas
Verse 1
श्रीमार्कण्डेय उवाच । ततः पुष्करिणीं गच्छेत्सर्वपापप्रणाशिनीम् । श्रुते यस्याः प्रभावे तु सर्वपापैः प्रमुच्यते
Sinabi ni Śrī Mārkaṇḍeya: Pagkaraan, marapat na magtungo sa Puṣkariṇī, ang tagapaglipol ng lahat ng kasalanan. Tunay, sa pagdinig pa lamang ng kapangyarihan nito, napapalaya ang tao sa bawat kasalanan.
Verse 2
रेवाया उत्तरे कूले तीर्थं परमशोभनम् । यत्रास्ते सर्वदा देवो वेदमूर्तिर्दिवाकरः
Sa hilagang pampang ng Revā ay may isang lubhang marikit na tīrtha; doon laging nananahan ang diyos na Divākara, ang Araw, na anyong-buhay ng mga Veda.
Verse 3
कुरुक्षेत्रं यथा पुण्यं सार्वकामिकमुत्तमम् । इदं तीर्थं तथा पुण्यं सर्वकामफलप्रदम्
Kung paanong ang Kurukṣetra ay lubhang banal at pinakamainam na tumutupad sa lahat ng mithiin, gayon din ang tīrthang ito: banal at nagbibigay ng bunga ng bawat hangarin.
Verse 4
कुरुक्षेत्रे यथा वृद्धिर्दानस्य जगतीपते । पुष्करिण्यां तथा दानं वर्धते नात्र संशयः
O panginoon ng lupa, kung paanong sa Kurukṣetra ang handog na dāna ay dumarami ang bisa, gayon din sa Puṣkariṇī ang kawanggawa ay lalo pang lumalago—walang pag-aalinlangan dito.
Verse 5
यवमेकं तु यो दद्यात्सौवर्णं मस्तके नृप । पुष्करिण्यां तथा स्थानं यथा स्थानं नरे स्मृतम्
O hari, sinumang maghandog sa Puṣkariṇī kahit isang butil ng sebada na may gintong nakapatong, ay nakakamtan ang yaong kataas-taasang kalagayan na inaalala bilang tunay na ‘kalagayan’ ng tao.
Verse 6
सूर्यग्रहे तु यः स्नात्वा दद्याद्दानं यथाविधि । हस्त्यश्वरथरत्नादि गृहं गाश्च युगंधरान्
Ngunit sinumang maligo roon sa oras ng eklipse ng araw at magbigay ng kawanggawa ayon sa tuntunin—mga elepante, kabayo, karwahe, mga hiyas at iba pa, mga bahay, at mga bakang karapat-dapat sa pamatok—ay nagkakamit ng dakilang kapala.
Verse 7
सुवर्णं रजतं वापि ब्राह्मणेभ्यो ददाति यः । त्रयोदश दिनं यावत्त्रयोदशगुणं भवेत्
Sinumang nagbibigay ng ginto o pilak sa mga brāhmaṇa—hanggang labintatlong araw ng gayong pagbibigay—ang kapala ay nagiging labintatlong ulit.
Verse 8
तिलमिश्रेण तोयेन तर्पयेत्पितृदेवताः । द्वादशाब्दे भवेत्प्रीतिस्तत्र तीर्थे महीपते
O hari, sa banal na tawiran na yaon ay dapat bigyang-kasiyahan ang mga Pitṛ at mga diyos sa pamamagitan ng tubig na hinaluan ng linga (sesame). Sa gawang iyon, nalulugod ang mga Ama sa loob ng labindalawang taon sa tīrtha na iyon.
Verse 9
यस्तत्र कुरुते श्राद्धं पायसैर्मधुसर्पिषा । श्राद्धदो लभते स्वर्गं पित्ःणां दत्तमक्षयम्
Sinumang magsagawa roon ng śrāddha, na nag-aalay ng pāyasa na may pulot at ghee—ang nagkakaloob ng śrāddha ay nakakamit ang langit, at ang inihandog sa mga Pitṛ ay nagiging di-nauubos.
Verse 10
अक्षतैर्बदरैर्बिल्वैरिङ्गुदैर्वा तिलैः सह । अक्षयं फलमाप्नोति तस्मिंस्तीर्थे न संशयः
Sa pamamagitan ng akṣata (buong butil), badara (jujube), bunga ng bilva, bunga ng iṅguda, o kaya’y linga (sesame)—nakakamit ang di-nauubos na bunga sa tīrtha na yaon; walang pag-aalinlangan.
Verse 11
तत्र स्नात्वा तु यो देवं पूजयेच्च दिवाकरम् । आदित्यहृदयं जप्त्वा पुनरादित्यमर्चयेत् । स गच्छेत्परमं लोकं त्रिदशैरपि वन्दितम्
Pagkaligo roon, ang sinumang sumamba sa Panginoong Araw; matapos bigkasin ang Āditya-hṛdaya, muling maghandog kay Āditya—siya’y tutungo sa kataas-taasang daigdig, na iginagalang maging ng mga diyos.
Verse 12
ऋचमेकां जपेद्यस्तु यजुर्वा साम एव च । स समग्रस्य वेदस्य फलमाप्नोति वै नृप
Ngunit ang sinumang bumigkas kahit ng iisang Ṛk, o isang Yajus, o tunay ngang isang Sāman—tunay na nakakamit niya ang bunga ng buong Veda, O hari.
Verse 13
यस्त्र्यक्षरं जपेन्मन्त्रं ध्यायमानो दिवाकरम् । आदित्यहृदयं जप्त्वा मुच्यते सर्वपातकैः
Ang sinumang nagmumuni sa Araw at bumibigkas ng tatlong-pantig na mantra, at (gayundin) bumibigkas ng Āditya-hṛdaya, ay napapalaya sa lahat ng kasalanan.
Verse 14
यस्तत्र विधिवत्प्राणांस्त्यजते नृपसत्तम । स गच्छेत्परमं स्थानं यत्र देवो दिवाकरः
O pinakamainam sa mga hari, ang sinumang doon ay nagbitiw ng buhay ayon sa itinakdang paraan, ay nakakamit ang kataas-taasang tahanan—kung saan nananahan ang banal na Araw.
Verse 59
। अध्याय
Wakas ng kabanata (adhyāya) na ito.