Adhyaya 18
Sa Kabanata 18, na isinalaysay ni Śrī Mārkaṇḍeya, inilalarawan ang sunod-sunod na larawan ng pagkalusaw ng daigdig. Nasusunog ang sanlibutan sa tindi ng puwersang solar, at saka lumilitaw mula sa banal na pinagmulan ang mga ulap na Saṃvartaka—makukulay at napakalalaki, gaya ng bundok, gaya ng elepante, gaya ng kuta—na may kidlat at dagundong. Bumubuhos ang ulan na pumupuno sa lahat ng dako, hanggang ang mga karagatan, pulo, ilog, at mga saklaw ng lupa ay maging iisang lawak ng tubig (ekārṇava). Naglalaho ang tanaw; wala ang araw, buwan, at mga bituin, at ang naghahari ay dilim at katahimikan ng hangin—tanda ng pagkalito ng kosmos. Sa gitna ng baha, ang tagapagsalaysay ay nagpupuri sa Diyos na kanlungan (śaraṇya), at nagmumuni kung saan naroroon ang tunay na pag-asa. Pagkatapos ay bumabalik siya sa loob: pag-alaala, pagninilay, at debosyon, hanggang tumatag ang puso at sa biyaya ng Maykapal ay nakatawid sa mga tubig. Itinuturo ng kabanata na kapag naglaho ang mga sandigan sa labas, ang disiplinadong paggunita, bhakti, at pagkanlong sa Banal ang wastong tugon ng espiritu.
Shlokas
Verse 1
श्रीमार्कण्डेय उवाच । निर्दग्धेऽस्मिंस्ततो लोके सूर्यैरीश्वरसम्भवैः । सप्तभिश्चार्णवैः शुष्कैर्द्वीपैः सप्तभिरेव च
Sinabi ni Śrī Markaṇḍeya: Nang masunog ang daigdig na ito dahil sa mga araw na isinilang mula sa kapangyarihan ng Panginoon, at nang matuyo ang pitong karagatan—kasama ang pitong kontinente—
Verse 2
ततो मुखात्तस्य घना महोल्बणा निश्चेरुरिन्द्रायुधतुल्यरूपाः । घोराः पयोदा जगदन्धकारं कुर्वन्त ईशानवरप्रयुक्ताः
Pagkaraan, mula sa kanyang bibig ay lumabas ang makakapal at kakila-kilabot na ulap, anyong tulad ng bahaghari ni Indra. Ang mga nakapanghihilakbot na ulap-ulan, sa bisa ng biyaya ni Īśāna, ay nagpalaganap ng dilim sa sansinukob.
Verse 3
नीलोत्पलाभाः क्वचिदंजनाभा गोक्षीरकुन्देन्दुनिभाश्च केचित् । मयूरचन्द्राकृतयस्तथाऽन्ये केचिद्विधूमानलसप्रभाश्च
Ang ilan ay tila bughaw na utpala; ang ilan ay maitim na gaya ng anjana. Ang ilan ay kumikislap na parang gatas ng baka, sampagita, o ang buwan. Ang iba’y may anyong paboreal at gasuklay; at ang ilan ay naglalagablab sa liwanag ng apoy na walang usok.
Verse 4
केचिन्महापर्वतकल्परूपाः केचिन्महामीनकुलोपमाश्च । केचिद्गजेन्द्राकृतयः सुरूपाः केचिन्महाकूटनिभाः पयोदाः
Ang ilang ulap-ulan ay may anyong gaya ng napakalalaking bundok; ang ilan ay kahawig ng malalawak na kawan ng dambuhalang isda. Ang ilan ay nag-anyong maringal na elepante, kagandahan ang anyo; at ang ilan ay tila matatayog na tuktok at batuhang taluktok.
Verse 5
चलत्तरङ्गोर्मिसमानरूपा महापुरोधाननिभाश्च केचित् । सगोपुराट्टालकसंनिकाशाः सविद्युदुल्काशनिमण्डितान्ताः
Ang ilan ay may anyong gaya ng gumagalaw na alon at sumisiklab na bugso; ang ilan ay tila mga mukha ng dakilang mga pari. Ang ilan ay wari’y mga toreng tarangkahan at matatayog na tanggulan ng lungsod, at ang kanilang mga dulo’y pinalamutian ng kidlat, bulalakaw, at mga kulog na tila vajra.
Verse 6
समावृताङ्गः स बभूव देवः संवर्तकोनाम गणः स रौद्रः । प्रवर्षमाणो जगदप्रमाणमेकार्णवं सर्वमिदं चकार
Ang diyos na yaon ay lubusang nabalutan—siya, ang mabagsik na pangkat na tinatawag na Saṃvartaka. Sa pagbuhos ng ulan na lampas sa sukat, ginawa niyang iisang karagatan ang buong sansinukob na ito.
Verse 7
ततो महामेघविवर्धमानमीशानमिन्द्राशनिभिर्वृताङ्गम् । ददर्श नाहं भयविह्वलाङ्गो गङ्गाजलौघैश्च समावृताङ्गः
Pagkaraan, nakita ko si Īśāna, lumalago sa gitna ng napakalalaking mga ulap, ang kanyang katawan ay pinalilibutan ng mga vajra—mga kulog ni Indra. Ako, nanginginig sa takot, ay namasdan ko rin siyang nababalutan ng rumaragasang agos ng tubig ng Gaṅgā.
Verse 8
गजाः पुनश्चैव पुनः पिबन्तो जगत्समन्तात्परिदह्यमानम् । आपूरितं चैव जगत्समन्तात्सर्वैश्च तैर्जग्मुरदर्शनं च ते
Ang mga elepante, muling-muli sa pag-inom, ay gumala habang ang daigdig sa lahat ng panig ay sinusunog. At nang mapuno ng tubig ang sanlibutan sa paligid, silang lahat ay naglaho sa paningin.
Verse 9
महार्णवाः सप्त सरांसि द्वीपा नद्योऽथ सर्वा अथ भूर्भुवश्च । आपूर्यमाणाः सलिलौघजालैरेकार्णवं सर्वमिदं बभूव
Ang pitong dakilang karagatan, ang mga lawa, ang mga kontinente, ang lahat ng ilog, at maging ang mga daigdig ng Bhūr at Bhuvaḥ—sa pagkapuno ng nag-uumapaw na agos—ang buong lawak na ito ay naging iisang karagatan.
Verse 10
न दृश्यते किंचिदहो चराचरं निरग्निचन्द्रार्कमयेऽपि लोके । प्रणष्टनक्षत्रतमोऽन्धकारे प्रशान्तवातास्तमितैकनीडेः
Ay, wala ni anuman—gumagalaw man o hindi—ang makita sa mundong yaon, bagaman minsan itong may apoy, buwan, at araw. Sa dilim na naglaho pati mga bituin, tumahimik ang mga hangin, at ang bawat pahingahan ay tila napirmi sa iisang pipi na pugad.
Verse 11
महाजलौघेऽस्य विशुद्धसत्त्वा स्तुतिर्मया भूप कृता तदानीम् । ततोऽहमित्येव विचिन्तयानः शरण्यमेकं क्व नु यामि शान्तम्
O Hari, sa gitna ng napakalakas na bugso ng tubig na yaon, na dalisay ang aking diwa, ako’y naghandog noon ng pagpupuri. Ngunit habang iniisip ko, ‘Ako—ano ang mangyayari sa akin?’, hinanap ko: saan nga ba ako tutungo—sa iisang mapayapang Kanlungang karapat-dapat pag-ukulan ng pagsuko?
Verse 12
स्मरामि देवं हृदि चिन्तयित्वा प्रभुं शरण्यं जलसंनिविष्टः । नमामि देवं शरणं प्रपद्ये ध्यानं च तस्येति कृतं मया च
Nalubog sa tubig, inalaala ko ang Panginoon—pinagninilayan Siya sa aking puso, ang Makapangyarihang tunay na Kanlungan. Yumukod ako sa Diyos; sumuko ako upang magkanlong; at itinuon ko ang aking pagninilay sa Kanya—gayon ang aking ginawa.
Verse 13
ध्यात्वा ततोऽहं सलिलं ततार तस्य प्रसादादविमूढचेताः । ग्लानिः श्रमश्चैव मम प्रणष्टौ देव्याः प्रसादेन नरेन्द्रपुत्र
Matapos magnilay nang ganito, tinawid ko ang tubig, ang isip ko'y hindi na litong-lito sa Kanyang biyaya. Ang aking pagod at hirap ay naglaho sa tulong ng Diyosa, O prinsipe ng mga hari.
Verse 18
। अध्याय
Dito nagtatapos ang Banal na Kabanata.