नरकलोकमार्गयमदूतस्वरूपवर्णनम् / Description of the Path to Naraka and the Nature of Yama’s Messengers

Verse 1

सनत्कुमार उवाच । अथ पापैर्नरा यांति यमलोकं चतुर्विधैः । संत्रासजननं घोरं विवशास्सर्वदेहिनः

Wika ni Sanatkumāra: Ngayon, dahil sa mga kasalanan, ang mga tao’y napupunta sa kaharian ni Yama sa apat na paraan—nakapanghihilakbot at mabagsik, nagbubunga ng takot—at ang lahat ng may katawan ay itinataboy roon nang walang magawa.

Verse 2

गर्भस्थैर्जायमानैश्च बालैस्तरुणमध्यमैः । स्त्रीपुन्नपुंसकैर्जीवैर्ज्ञातव्यं सर्वजंतुषु

Sa lahat ng nilalang, dapat maunawaan na ang jīva (kaluluwang indibidwal) ay naroroon sa bawat kalagayan—nasa sinapupunan, sa pagsilang, sa pagkabata, sa kabataan at sa gitnang edad—at nananahan sa mga katawang lumilitaw na babae, lalaki, o walang-kasarian.

Verse 3

शुभाशुभफलं चात्र देहिनां संविचार्यते । चित्रगुप्तादिभिस्सर्वैर्वसिष्ठप्रमुखैस्तथा

Dito, ang mabuti at masamang bunga ng karma ng mga nilalang na may katawan ay masusing sinusuri—ng lahat ng tagapagtala at tagahatol, mula kay Chitragupta, at gayundin ng mga rishi na pinangungunahan ni Vasiṣṭha.

Verse 4

न केचित्प्राणिनस्संति ये न यांति यमक्षयम् । अवश्यं हि कृतं कर्म भोक्तव्यं तद्विचार्य्यताम्

Walang nilalang na hindi makarating sa tahanan ni Yama. Tunay, ang anumang karmang nagawa ay tiyak na dapat danasin ang bunga; kaya pagnilayan ito nang wasto.

Verse 5

तत्र ये शुभकर्माणस्सौम्यचित्ता दयान्विताः । ते नरा यांति सौम्येन पूर्वं यमनिकेतनम्

Doon, yaong mga taong gumagawa ng mabubuting gawa—may mahinahong isip at pusong mahabagin—ay mapayapang unang nagtutungo sa tahanan ni Yama.

Verse 6

ये पुनः पापकर्म्माणः पापा दानविवर्जिताः । ते घोरेण पथा यांति दक्षिणेन यमालयम्

Ngunit yaong gumagawa ng kasalanan—mga makasalanang walang pagkakawanggawa—ay naglalakbay sa isang landas na kakila-kilabot at patimog na tumutungo sa tahanan ni Yama.

Verse 7

इति श्रीशिवमहापुराणे पञ्चम्यामुमासंहितायां नरकलोकमार्गयमदूतस्वरूपवर्णनं नाम सप्तमोऽध्यायः

Kaya nito, sa Śrī Śiva Mahāpurāṇa, sa Ikalimang Aklat—ang Umā-saṃhitā—nagtatapos ang Ikapitong Kabanata na pinamagatang “Paglalarawan ng landas patungo sa daigdig ng impiyerno at ng mga anyo ng mga sugo ni Yama (Yamadūta).”

Verse 8

समीपस्थमिवाभाति नराणां पुण्यकर्मणाम् । पापिनामतिदूरस्थं पथा रौद्रेण गच्छताम्

Sa mga taong matatag sa mabubuting gawa, ang (pinakamataas na hantungan) ay waring malapit lamang; ngunit sa mga makasalanang lumalakad sa landas na marahas at malupit, ito’y tila napakalayo.

Verse 9

तीक्ष्णकंटकयुक्तेन शर्कराविचितेन च । क्षुरधारानिभैस्तीक्ष्णैः पाषाणै रचितेन च

Ito’y nilagyan ng matutulis na tinik, ikinalat ng graba, at itinayo sa mga batong matalas na gaya ng talim ng labaha.

Verse 10

क्वचित्पंकेन महता उरुतोकैश्च पातकैः । लोहसूचीनिभैर्दर्भैस्सम्पन्नेन पथा क्वचित्

Kung minsan ang daan ay nababarahan ng malalim na putik; kung minsan ay sinasalubong ng malalakas at mararahas na agos; kung minsan nama’y nagkalat ang mabibigat na panganib at matalas na damong darbha na wari’y karayom na bakal—ganyan ang landas ng paglalakbay sa sanlibutan na paulit-ulit na nasasagupa.

Verse 11

तटप्रायातिविषमैः पर्वतैर्वृक्षसंकुलैः । प्रतप्तांगारयुक्तेन यांति मार्गेण दुःखिताः

Sa gitna ng pagdurusa, sila’y naglalakbay sa daang malapit sa matatarik na pampang ng ilog, tumatawid sa mga bundok na baku-bako at masukal sa puno, at dumaraan sa lupang nagkalat ang nagbabagang baga.

Verse 12

क्वचिद्विषमगर्तैश्च क्वचिल्लोष्टैस्सुदुष्करैः । सुतप्तवालुकाभिश्च तथा तीक्ष्णैश्च शंकुभिः

Sa ilang dako ay may mga hukay na baku-bako; sa iba nama’y may mga bunton ng matitigas na tipak ng lupa na mahirap tawirin; sa iba pa’y may buhangin na nakapapasong init, at mayroon ding matutulis na tulos.

Verse 13

अनेक शाखाविततैर्व्याप्तं वंशवनैः क्वचित् । कष्टेन तमसा मार्गे नानालम्बेन कुत्रचित्

Sa ilang dako, ang daan ay sinakop ng mga kawayan na kumakalat sa maraming sanga; sa ilang dako, pinahirap ito ng makapal na dilim; at sa ilang dako, mahirap tawirin kaya kailangang kumapit sa iba’t ibang masasalalayan.

Verse 14

अयश्शृंगाटकैस्तीक्ष्णैः क्वचिद्दावाग्निना पुनः । क्वचित्तप्तशिलाभिश्च क्वचिद्व्याप्तं हिमेन च

Sa ilang dako, nagkalat ang matutulis na tulis na bakal; sa iba, nilalamon ito ng nagngangalit na sunog sa gubat. Sa ilang bahagi, punô ng nagbabagang bato; at sa iba pa, nababalot ng matinding lamig at niyebe.

Verse 15

क्वचिद्वालुकया व्याप्तमाकंठांतः प्रवेशया । क्वचिद्दुष्टाम्बुना व्याप्तं क्वचिच्च करिषाग्निना

Sa ilang dako, natatabunan ng buhangin at napipilitang lumubog hanggang leeg; sa iba, nilalamon ng maruming tubig; at sa iba pa, pinahihirapan ng apoy ng nasusunog na dumi.

Verse 16

क्वचित्सिंहैर्वृकैर्व्याघ्रैर्मशकैश्च सुदारुणैः । क्वचिन्महाजलौकाभिः क्वचिच्चाजगरैस्तथा

Sa ilang dako ay may mga leon, lobo, at tigre, at mayroon ding napakabangis na mga lamok; sa iba ay may malalaking linta; at sa iba pa ay may dambuhalang mga ahas din.

Verse 17

मक्षिकाभिश्च रौद्राभिः क्वचित्सर्पैर्विषोल्बणैः । मत्तमातंगयूथैश्च बलोन्मत्तैः प्रमाथिभिः

Sa ilang dako ay may mababangis na kawan ng langaw; sa iba ay mga ahas na namamaga sa nakamamatay na kamandag; at mayroon ding mga pangkat ng elepanteng nasa paglalandi (musth)—lasing sa lakas—na nagdudulot ng sindak at pagwasak.

Verse 18

पंथानमुल्लिखद्भिश्च सूकरैस्तीक्ष्णदंष्ट्रिभिः । तीक्ष्णशृंगैश्च महिषैस्सर्वभूतैश्च श्वापदैः

Ang landas ay ginuguhit at winawasak ng mga baboy-ramo na may matutulis na pangil, at ng mga kalabaw na may matutulis na sungay; at ito’y napapaligiran din ng sari-saring mababangis na hayop sa gubat.

Verse 19

डाकिनीभिश्च रौद्राभिर्विकरालैश्च राक्षसैः । व्याधिभिश्च महाघोरैः पीड्यमाना व्रजंति हि

Tunay ngang sila’y naglalagalag na pinahihirapan—ginugulo ng mababangis na ḍākinī, sinasalakay ng nakapangingilabot na rākṣasa, at dinadaganan pa ng mga sakit na lubhang kakila-kilabot.

Verse 20

महाधूलिविमिश्रेण महाचण्डेन वायुना । महापाषाणवर्षेण हन्यमाना निराश्रयाः

Hinampas sila ng napakalakas at marahas na hangin na hitik sa makakapal na ulap ng alikabok; at binugbog ng mabigat na ulang-bato, sila’y naging walang magawa—walang masilungan at walang masandalan.

Verse 21

क्वचिद्विद्युत्प्रपातेन दह्यमाना व्रजन्ति च । महता बाणवर्षेण विध्यमानाश्च सर्वतः

May ilan na tinupok ng biglang bagsak ng kidlat, at pasuray-suray na nagpapatuloy; at sa lahat ng dako sila’y tinatamaan at napapabagsak ng malakas na ulang-palaso.

Verse 22

पतद्भिर्वज्रपातैश्च उल्कापातैश्च दारुणैः । प्रदीप्तांगारवर्षेण दह्यमानाश्च संति हि

Tunay ngang sila’y nasusunog—sa pagbagsak ng dumadagundong na kidlat, sa nakapangingilabot na pagbagsak ng mga bulalakaw, at sa ulang nagliliyab na baga.

Verse 23

महता पांसुवर्षेण पूर्यमाणा रुदंति च । महामेघरवैर्घोरैस्त्रस्यंते च मुहुर्मुहुः

Nababalot at napupuno sila ng mabigat na ulang-alikabok kaya sila’y humahagulgol; at paulit-ulit silang nanginginig sa takot sa nakapanghihilakbot na ugong ng malalaking ulap.

Verse 24

निशितायुधवर्षेण भिद्यमानाश्च सर्वतः । महाक्षाराम्बुधाराभिस्सिच्यमाना व्रजंति च

Bagaman pinagpira-piraso sa lahat ng panig ng ulang sandatang matalim at binabaha ng mga bugso ng tubig na lubhang nakakakain, patuloy pa rin silang sumulong.

Verse 25

महीशीतेन मरुता रूक्षेण परुषेण च । समंताद्बाध्यमानाश्च शुष्यंते संकुचन्ति च

Tinamaan sa lahat ng panig ng hanging malamig mula sa lupa—tuyo at marahas—ang mga nilalang ay nalalanta, natutuyo, at kumikipot at kumukontra.

Verse 26

इत्थं मार्गेण रौद्रेण पाथेयरहितेन च । निरालम्बेन दुर्गेण निर्जलेन समंततः

Kaya nga, nagpatuloy sila sa isang landas na mabagsik at nakapanghihilakbot—walang baon, walang masasandalan—sa lupang halos di malampasan, at walang tubig sa lahat ng panig.

Verse 27

विषमेणैव महता निर्जनापाश्रयेण च । तमोरूपेण कष्टेन सर्वदुष्टाश्रयेण च

Tunay ngang iyon ay isang lugar na kakila-kilabot at mapanganib—malawak, tiwangwang na parang nag-iisang kanlungan, punô ng masakit na dilim, at pinamumugaran ng sari-saring kasamaan.

Verse 28

नीयंते देहिनस्सर्वे ये मूढाः पापकर्मिणः । यमदूतैर्महाघोरैस्तदाज्ञाकारिभिर्बलात्

Ang lahat ng may katawan na nalilinlang at gumagawa ng kasalanang karma ay sapilitang dinadala ng mga nakapanghihilakbot na sugo ni Yama, na tumutupad sa kanyang utos.

Verse 29

एकाकिनः पराधीना मित्रबन्धुविवर्जिताः । शोचंतस्स्वानि कर्म्माणि रुदंतश्च मुहुर्मुहुः

Nanatili silang lubos na nag-iisa, nakaasa sa iba, at walang kaibigan o kamag-anak—tumatangis sa sariling mga gawa at umiiyak nang paulit-ulit.

Verse 30

प्रेता भूत्वा विवस्त्राश्च शुष्ककंठौष्ठतालुकाः । असौम्या भयभीताश्च दह्यमानाः क्षुधान्विताः

Naging mga pretang pagala-gala, nananatili silang hubad, tuyot ang lalamunan, labi, at ngalangala. Walang kabutihang-palad, nanginginig sa takot, wari’y sinusunog, at pinahihirapan ng gutom.

Verse 31

बद्धाश्शृंखलया केचिदुत्ता नपादका नराः । कृष्यंते कृष्यमाणाश्च यमदूतैर्बलोत्कटैः

May ilang tao ang mahigpit na nakagapos sa mga tanikala at kinakaladkad—nakadapa, nakataas ang mga paa—habang ang makapangyarihan at mararahas na mga sugo ni Yama ay humihila sa kanila nang walang awa.

Verse 32

उरसाधोमुखाश्चान्ये घृष्यमाणास्सुदुःखिताः । केशपाशनि बंधेन संस्कृष्यंते च रज्जुना

Ang iba, na ang mga dibdib ay nakadiin pababa at ang mga mukha ay nakayuko, ay kinakaladkad—kinukuskos at kinakamot—nagdurusa ng matinding sakit; nakatali sa isang silo ng buhok at hinahila ng lubid.

Verse 33

ललाटे चांकुशेनान्ये भिन्ना दुष्यंति देहिनः । उत्तानाः कंटकपथा क्वचिदंगारवर्त्मना

Ang ilang mga nilalang ay hinahampas at hinihiwa sa noo ng isang pantaboy, at sila ay nagdurusa. Ang iba ay inihahagis sa mga matinik na landas; at ang iba, sa ilang mga lugar, ay pinapalakad sa isang daan ng nagbabagang uling.

Verse 35

ग्रीवापाशेन कृष्यंते प्रयांत्यन्ये सुदुःखिताः । जिह्वांकुशप्रवेशेन रज्ज्वाकृष्यन्त एव ते

Ang ilan, sa matinding paghihirap, ay kinakaladkad ng isang silo sa leeg. Ang iba naman ay hinahila pasulong ng isang lubid, habang ang isang pantaboy ay itinutusok sa dila—sa gayon sila ay itinataboy.

Verse 36

नासाभेदेन रज्ज्वा च त्वाकृश्यन्ते तथापरे । भिन्नाः कपोलयो रज्ज्वाकृष्यंतेऽन्ये तथौष्ठयोः

Ang ilan ay kinakaladkad ng isang lubid na ipinasa sa butas na ilong; ang iba ay hinahila sa balat. Ang ilan ay may hiwa sa pisngi at hinahila ng lubid; gayundin ang iba ay kinakaladkad sa kanilang mga labi.

Verse 37

छिन्नाग्रपादहस्ताश्च च्छिन्नकर्णोष्ठनासिकाः । संछिन्नशिश्नवृषणाः छिन्नभिन्नांगसंधयः

Putol ang mga dulo ng kanilang mga paa at kamay, tabas ang mga tainga, labi, at ilong, putol ang mga ari, at luray ang mga kasukasuan ng kanilang mga katawan.

Verse 38

आभिद्यमानाः कुंतैश्च भिद्यमानाश्च सायकैः । इतश्चेतश्च धावंतः क्रंदमाना निराश्रयाः

Tinusok ng mga sibat at tinamaan ng mga palaso, sila’y nagtakbuhan sa lahat ng dako—sumisigaw at umiiyak, walang masandigan.

Verse 39

मुद्गरैर्लोहदण्डैश्च हन्यमाना मुहुर्मुहुः । कंटकैर्विविधैर्घोरैर्ज्वलनार्कसमप्रभैः

Paulit-ulit silang hinahampas ng maso at pamalong bakal, at pinahihirapan ng sari-saring nakapanghihilakbot na mga tinik, nagliliyab ang ningning na tila nag-aapoy na araw—ganyan ang kapangyarihang nagbubuklod ng pāśa kapag ang kaluluwa’y tumatalikod kay Śiva, ang Tagapagpalaya, ang Panginoon (Pati).

Verse 40

भिन्दिपालैर्विभियंते स्रवतः पूयशोणितम् । शकृता कृमिदिग्धाश्च नीयंते विवशा नराः

Nanginginig sa takot sa mga sibat, ang mga tao’y kinakaladkad na walang magawa—umaagos ang nana at dugo, nababahiran ng dumi, at kinakain ng mga uod.

Verse 41

याचमानाश्च सलिलमन्नं वापि बुभुक्षिताः । छायां प्रार्थयमानाश्च शीतार्ताश्चानलं पुनः

May ilan ang namanhik ng tubig; ang nagugutom ay namanhik ng pagkain. Ang iba’y humihingi ng lilim, at ang giniginaw ay muling humihingi ng apoy.

Verse 42

दानहीनाः प्रयांत्येवं प्रार्थयंतस्सुखं नराः । गृहीतदान पाथेयास्सुखं यांति यमालयम्

Kaya nito, ang mga taong salat sa pagkakawanggawa ay lumilisan sa mundong ito na namamalimos ng ginhawa; ngunit yaong tumanggap at naghandog ng kawanggawa bilang baon sa paglalakbay ay marahang dumarating sa tahanan ni Yama.

Verse 43

एवं न्यायेन कष्टेन प्राप्ताः प्रेतपुरं यदा । प्रज्ञापितास्ततो दूतैर्निवेश्यंते यमाग्रतः

Kaya nito, kapag—sa mahigpit na landas ng katarungan at sa masakit na paghihirap—narating nila ang Lungsod ng mga Yumao (Pretapura), sila’y kinikilala at iniuulat ng mga sugo ni Yama, at pinatatayong humarap kay Yama upang hatulan.

Verse 44

तत्र ये शुभकर्म्माणस्तांस्तु सम्मानयेद्यमः । स्वागतासनदानेन पाद्यार्घ्येण प्रियेण च

Doon, pinararangalan ni Yama ang mga nagsagawa ng mapalad na gawa—tinatanggap sila nang may banal na paggalang: binibigyan ng marapat na upuan, tubig sa paghuhugas ng paa, handog na arghya, at iba pang nakalulugod na pag-aasikaso.

Verse 45

धन्या यूयं महात्मानो निगमोदितकारिणः । यैश्च दिव्यसुखार्थाय भवद्भिस्सुकृतं कृतम्

Mapalad kayo, O mga dakilang kaluluwa, sapagkat kumikilos kayo ayon sa ipinahahayag ng mga Veda; at alang-alang sa makalangit na kaligayahan ay nagsagawa kayo ng mga gawaing may kabutihang-loob at bisa.

Verse 46

दिव्यं विमानमारुह्य दिव्यस्त्रीभोगभूषितम् । स्वर्गं गच्छध्वममलं सर्वकामसमन्वितम्

“Sumakay sa makalangit na vimāna, pinalamutian ng mga ligaya at karangyaan ng mga dalagang makadiyos; magtungo sa langit na dalisay at walang dungis—na kaloob ang katuparan ng bawat hangarin.”

Verse 47

तत्र भुक्त्वा महाभोगानंते पुण्यस्य संक्षयात् । यत्किंचिदल्पमशुभं पुनस्तदिह भोक्ष्यथ

“Doon, matapos tamasahin ang malalaking ligaya, kapag naubos ang naipong kabutihan, anumang munting di-mabuting karma na natitira—muli itong pagdaraanan dito (sa daigdig ng tao).”

Verse 48

धर्म्मात्मानो नरा ये च मित्रभूत्वा इवात्मनः । सौम्यं सुखं प्रपश्यंति धर्मराजत्वमेव च

Ang mga taong likas na matuwid, at waring nagiging kaibigan ng sarili nilang loob (panloob na pagkatao), ay nakakakita ng banayad at mapalad na kaligayahan; at naaabot pa nila ang kalagayan bilang panginoon ng dharma, isang makatarungang tagapamahala.

Verse 49

ये पुनः क्रूरकर्म्माणस्ते पश्यंति भयानकम् । दंष्ट्राकरालवदनं भृकुटीकुटिलेक्षणम्

Ngunit ang mga gumagawa ng malulupit na gawa ay nakakakita ng nakapangingilabot na pangitain—isang mukhang kakila-kilabot, may nakausling pangil, at mga matang baluktot dahil sa nakakunot at gusot na kilay.

Verse 50

ऊर्ध्वकेशं महाश्मश्रुमूर्ध्वप्रस्फुरिताधरम् । अष्टादशभुजं क्रुद्धं नीलांजनचयोपमम्

Nakatindig paitaas ang kanyang buhok; may malaking balbas siya, at ang kanyang mga labi’y nanginginig paitaas sa matinding galit. Taglay ang labingwalong bisig, mabagsik sa anyo, siya’y wari’y siksik na bunton ng bughaw na anjana (kohl).

Verse 51

सर्वायुधोद्धतकरं सर्वदण्डेन तर्जयन् । महामहिषमारूढं दीप्ताग्निसमलोचनम्

Itinaas niya ang lahat ng sandata sa kanyang mga kamay at nagbanta ng sari-saring parusa; nakasakay sa dambuhalang kalabaw, ang kanyang mga mata’y naglalagablab na parang apoy.

Verse 52

रक्तमाल्यांबरधरं महामेरुमिवोच्छ्रितम् । प्रलयाम्बुदनिर्घोषं पिबन्निव महोदधिम्

Nakasuot siya ng pulang kuwintas ng bulaklak at pulang kasuotan, nakatindig na parang dakilang Bundok Meru; umuugong na parang mga ulap sa panahon ng pralaya, na wari’y iniinom ang malawak na karagatan.

Verse 53

ग्रसंतमिव शैलेन्द्रमुद्गिरंतमिवानलम् । मृत्युश्चैव समीपस्थः कालानलसमप्रभुः

Wari’y nilulunok niya ang isang dambuhalang bundok, at wari’y ibinubuga ang naglalagablab na apoy. Ang Kamatayan mismo’y nakatindig sa tabi—nagniningning at kakila-kilabot gaya ng apoy ng Panahon (kālānala).

Verse 54

कालश्चांजनसंकाशः कृतांतश्च भयानकः । मारीचोग्रमहामारी कालरात्रिश्च दारुणा

Naroon si Kāla, maitim na parang kollyrium; at si Kṛtānta (Kamatayan) na nakapanghihilakbot. Naroon din si Mārīca, ang mabangis na Mahāmārī (dakilang salot), at ang kakila-kilabot na Kālarātrī—mga kapangyarihang kumakatawan sa panahon, pagkalusaw, at kapahamakan.

Verse 55

विविधा व्याधयः कुष्ठा नानारूपा भयावहाः । शक्तिशूलांकुशधराः पाशचक्रासिपाणयः

Iba’t ibang karamdaman—mga ketong na sari-saring uri, sa iba’t ibang anyong nakapanghihilakbot—ang lumitaw na may dalang sandata: may hawak na sibat, trisula, at panggabay (goad); at may tangan ding may silo, chakra, at espada.

Verse 56

वजतुंडधरा रुद्रा क्षुरतूणधनुर्द्धराः । नानायुधधरास्सर्वे महावीरा भयंकराः

Ang mga Rudra na yaon—may pangil na tila kulog, may tangan sa mga sandatang matalas na parang labaha, may dalang sisidlan ng palaso at busog—ay pawang may sari-saring sandata, mga dakilang mandirigma, at nakapanghihilakbot sa kanilang lakas.

Verse 57

असंख्याता महावीराः कालाञ्जनसमप्रभाः । सर्वायुधोद्यतकरा यमदूता भयानकाः

Di-mabilang na mga dakilang mandirigma—maitim at kumikislap na parang itim ng koliryo—ang nakatindig na nakataas ang mga kamay, iwinawasiwas ang lahat ng uri ng sandata. Sila ang mga nakapanghihilakbot na sugo ni Yama.

Verse 58

अनेन परिचारेण वृतं तं घोरदर्शनम् । यमं पश्यंति पापिष्ठाश्चित्रगुप्तं च भीषणम्

Napapaligiran ng gayong mga kasama, ang pinakamasasamang makasalanan ay nakakakita kay Yama—kakila-kilabot pagmasdan—at nakikita rin ang nakapanghihilakbot na si Chitragupta.

Verse 59

निर्भर्त्सयति चात्यंतं यमस्तान्पापकर्म्मणः । चित्रगुप्तश्च भगवान्धर्म्मवाक्यैः प्रबोधयेत्

Mariing sinasaway ni Yama ang mga gumawa ng kasalanang gawa; at ang kagalang-galang na si Chitragupta, sa mga salitang nakaugat sa dharma, ay nagtuturo at gumigising sa kanila sa batas ng katuwiran.