शिवदूतेन युद्धनिश्चयः तथा देवदानवयुद्धारम्भः (Śiva’s Envoy and the Commencement of the Deva–Dānava War)

Verse 1

सनत्कुमार उवाच । स दूतस्तत्र गत्वा च शिववाक्यं जगाद ह । सविस्तरं यथार्थं च निश्चयं तस्य तत्त्वतः

Wika ni Sanatkumāra: Pagdating niya roon, ipinahayag ng sugo ang mensahe ni Śiva—buo, tapat, at masinsin—at inilahad ang tiyak na pasya ni Śiva ayon sa tunay na diwa ng bagay.

Verse 2

तच्छुत्वा शंखचूडोऽसौ दानवेन्द्रः प्रतापवान् । अंगीचकार सुप्रीत्या रणमेव स दानवः

Nang marinig iyon, si Śaṅkhacūḍa—makapangyarihang panginoon ng mga Dānava—ay masayang tinanggap ang digmaan mismo, na may matinding galak.

Verse 3

समारुरोह यानं च सहामात्यैश्च सत्वरः । आदिदेश स्वसैन्यं च युद्धार्थं शंकरेण च

Dali-dali siyang sumakay sa kanyang karwahe kasama ang mga ministro; at—sa utos at pagsang-ayon ni Śaṅkara—iniatas niya sa sariling hukbo na lumusong para sa digmaan.

Verse 4

शिवस्स्वसैन्यं देवांश्च प्रेरयामास सत्वरः । स्वयमप्यखिलेशोपि सन्नद्धोभूच्च लीलया

Mabilis na hinimok ni Śiva ang Kanyang sariling hukbo at ang mga deva; at Siya mismo—bagaman Panginoon ng lahat—ay lubos ding nagsandata, bilang banal na lila.

Verse 5

युद्धारंभो बभूवाशु नेदुर्वाद्यानि भूरिशः । कोलाहलश्च संजातो वीरशब्दस्तथैव च

Agad na nagsimula ang labanan. Umalingawngaw ang maraming tugtugin, at sumiklab ang malaking kaguluhan, kasama ang mga sigaw ng mga bayani.

Verse 6

देवदानवयोर्युद्धं स्परमभून्मुने । धर्मतो युयुधे तत्र देवदानवयोर्गणः

O pantas, sumiklab ang mabangis na digmaan sa pagitan ng mga Deva at mga Dānava. Gayunman, sa sagupaan na iyon, ang mga hukbo ng magkabilang panig ay lumaban ayon sa dharma, sa loob ng hangganan ng matuwid na asal.

Verse 7

स्वयं महेन्द्रो युयुधे सार्धं च वृषपर्वणा । भास्करो युयुधे विप्रचित्तिना सह धर्मतः

Si Mahendra (Indra) mismo ay nakipagdigma kasama ni Vṛṣaparvan; at si Bhāskara (Araw) ay nakipaglaban kay Vipracitti—bawat isa’y lumaban ayon sa dharma, ang matuwid na tuntunin ng digmaan.

Verse 8

दंभेन सह विष्णुश्च चकार परमं रणम् । कालासुरेण कालश्च गोकर्णेन हुताशनः

Nakipagdigma si Viṣṇu ng napakatindi laban kay Dambha. Si Kāla (Panahon/Kamatayan) ay nakipaglaban sa demonyong Kālāsura, at si Hutāśana (Agni, Diyos ng Apoy) ay nakipagsagupa kay Gokarṇa.

Verse 9

कुबेरः कालकेयेन विश्वकर्मा मयेन च । भयंकरेण मृत्युश्च संहारेण यमस्तथा

Si Kubera ay hinarap at pinigil sa labanan ni Kālakeya; si Viśvakarmā naman ni Maya; si Mṛtyu (Kamatayan) ni Bhayaṅkara; at gayundin si Yama ni Saṃhāra—bawat isa’y nasagupa at naipit sa digmaan ng kani-kaniyang katunggali.

Verse 10

कालम्बिकेन वरुणश्चंचलेन समीरणः । बुधश्च घटपृष्ठेन रक्ताक्षेण शनैश्चरः

Si Varuṇa, panginoon ng mga tubig, ay sakay ni Kālambika; si Samīraṇa, ang Hangin, ay sakay ni Caṃcala; si Budha (Mercury) ay sakay ni Ghaṭapṛṣṭha; at si Śanaiścara (Saturn) ay sakay ni Raktākṣa—bawat isa’y pumuwesto sa hanay-digma kasama ang sariling sinasakyan.

Verse 11

जयन्तो रत्नसारेण वसवो वर्चसां गणैः । अश्विनौ दीप्तिमद्भ्यां च धूम्रेण नलकूबरः

Sumulong si Jayanta kasama si Ratnasāra; dumating ang mga Vasu na may mga pangkat ng nagliliwanag. Dumating din ang kambal na Aśvinī kasama ang makinang na hukbo, at si Nalakūbara ay dumating na may kasamang si Dhūmra.

Verse 12

धुरंधरेण धर्मश्च गणकाक्षेण मंगलः । शोभाकरेण वैश्वानः पिपिटेन च मन्मथः

Dumating si Dharma (Katuwiran) kasama si Dhuraṃdhara; si Maṅgala (mapalad na Mars) kasama si Gaṇakākṣa; si Vaiśvāna (diwa ng Apoy) kasama si Śobhākara; at si Manmatha (diyos ng pagnanasa) kasama si Pipiṭa.

Verse 13

गोकामुखेन चूर्णेन खड्गनाम्नाऽसुरेण च । धूम्रेण संहलेनापि विश्वेन च प्रतापिना

Naroon din ang iba pang makapangyarihang asura—sina Gokāmukha, Cūrṇa, ang demonyong nagngangalang Khaḍga, si Dhūmra, si Saṃhala, at ang matapang na Viśva—bawat isa’y nag-aalab sa pagmamataas at lakas-pandigma.

Verse 14

पलाशेन द्वादशाऽर्का युयुधुर्धर्मतः परे । असुरैरमरास्सार्द्धं शिवसाहाय्यशालिनः

Pagkaraan, sa matuwid na landas ng labanan, nakipagdigma ang labindalawang Āditya gamit ang sandatang Palāśa; at ang mga Deva—na may tulong at pag-aaruga ni Panginoong Śiva—ay nagkaisa upang humarap sa mga Asura.

Verse 15

एकादश महारुद्राश्चैकादशभयंकरैः । असुरैर्युयुधुर्वीरैर्मैहाबलपराक्रमैः

Pagkaraan, nakipaglaban ang labing-isang Mahārudra sa labing-isang nakapanghihilakbot na bayani ng Asura—makapangyarihan sa lakas at mabagsik sa tapang.

Verse 16

महामणिश्च युयुधे चोग्रचंडादिभिस्सह । राहुणा सह चन्द्रश्च जीवः शुक्रेण धर्मतः

Nakipaglaban si Mahāmaṇi kasama ni Ogracaṇḍa at ng iba pa. Ang Buwan ay lumaban kasama ni Rāhu, at si Jīva ay humarap kay Śukra—bawat isa ayon sa itinakdang kaayusan ng kanilang panig sa digmaan.

Verse 17

नन्दीश्वरादयस्सर्वे दानवप्रवरैस्सह । युयुधुश्च महायुद्धे नोक्ता विस्तरतः पृथक्

Si Nandīśvara at ang lahat ng iba pa (mga pinuno ng gaṇa ni Śiva), kasama ang mga pinakadakila sa mga Dānava, ay nakipaglaban sa dakilang digmaan; hindi na isinalaysay nang hiwa-hiwalay at masinsinan ang kanilang mga sagupaan.

Verse 18

वटमूले तदा शंभुस्तस्थौ काल्याः सुतेन च । सर्वे च युयुधुस्सैन्यसमूहास्सततं मुने

Noon, tumindig si Śambhu sa paanan ng punong balete (banyan), kasama ang anak ni Kālī. At ang lahat ng nagtipong hukbo ay nagpatuloy sa pakikipaglaban nang walang patid, O pantas.

Verse 19

रत्नसिंहासने रम्ये कोटिदानवसंयुतः । उवास शंखचूडश्च रत्नभूषणभूषितः

Nabibihisan ng mga hiyas, si Śaṅkhacūḍa ay naupo sa maringal na trono ng mga batong-alahas, na napalilibutan ng mga dānava na di-mabilang na koro (milyun-milyon).

Verse 20

महायुद्धो बभूवाथ देवासुरविमर्दनः । नानायुधानि दिव्यानि चलंतिस्म महामृधे

Pagkaraan, sumiklab ang isang dakilang digmaan na dumurog sa mga Deva at Asura. Sa matinding sagupaan, maraming banal na sandata ang nagsimulang umikot at gumalaw sa lahat ng dako.

Verse 21

गदर्ष्टिपट्टिशाश्चक्रभुशुंडिप्रासमुद्गराः । निस्त्रिंशभल्लपरिघाः शक्त्युन्मुखपरश्वधाः

Sa labang iyon, winawasiwas sa lahat ng dako ang mga sandata: mga gada, pamalo, sibat, cakra, mga bhūśuṇḍī na punglo, mga prāsa at mga martilyo; gayundin ang mga espada, palaso, bakal na pamalo, mga śakti na sibat, at mga palakol na nakataas—lahat ay iwinawagayway sa digmaan.

Verse 22

शरतोमरखड्गाश्च शतघ्न्यश्च सहस्रशः । भिंदिपालादयश्चान्ये वीरहस्तेषु शोभिताः

Mga palaso, sibat, at espada; at libu-libo, di-mabilang na śataghnī, kasama ang iba pang sandata gaya ng bhiṇḍipāla at iba pa—pawang nagningning sa mga kamay ng matatapang na mandirigma.

Verse 23

शिरांसि चिच्छिदुश्चैभिर्वीरास्तत्र महो त्सवाः । वीराणामुभयोश्चैव सैन्ययोर्गर्जतो रणे

Sa labang iyon, ang mga mandirigmang bayani, nagagalak na tila nasa dakilang pagdiriwang, ay pumutol ng mga ulo sa pamamagitan ng kanilang mga sandata. Sa magkabilang panig, ang mga hukbo ng matatapang ay umuungal nang malakas habang nag-aalab ang sagupaan.

Verse 24

गजास्तुरंगा बहवः स्यन्दनाश्च पदातयः । सारोहवाहा विविधास्तत्रासन् सुविखंडिताः

Doon, maraming elepante at kabayo, mga karwaheng pandigma at mga kawal na naglalakad—kasama ang mga sakay at iba’t ibang uri ng sinasakyan—ang nakita na lubusang nagkadurug-durog at nabasag sa labanan.

Verse 25

निकृत्तबाहूरुकरकटिकर्णयुगांघ्रयः । संछिन्नध्वजबाणासितनुत्र वरभूषणाः

Ang mga bisig, hita, kamay, baywang, magkapares na tainga at mga paa ay naputol; ang mga watawat, palaso, espada at baluti ay nadurog—kasama ang mariringal na palamuti—sa gitna ng poot ng digmaan.

Verse 26

समुद्धतकिरीटैश्च शिरोभिस्सह कुंडलैः । संरंभनष्टैरास्तीर्णा बभौ भूः करभोरुभिः

Ang lupa ay tila natatabunan ng mga pugot na ulo—mga korona na natanggal at mga hikaw na nakakabit pa rin—kasama ang malalakas na hita, na nadurog sa poot ng labanan.

Verse 27

महाभुजैस्साभरणैस्संछिन्नैस्सायुधैस्तथा । अंगैरन्यैश्च सहसा पटलैर्वा ससारघैः

Pagkatapos, sa isang saglit, bumuhos ang mga tumpok ng putol na malalakas na braso—pinalamutian pa rin at may hawak na mga sandata—kasama ang iba pang mga bahagi ng katawan, na nahuhulog sa mga bunton na parang makakapal na kumpol.

Verse 28

मृधे भटाः प्रधावंतः कबंधान् स्वशिरोक्षिभिः । पश्यंतस्तत्र चोत्पेतुरुद्यतायुधसद्भुजैः

Sa gitna ng labanan, ang mga mandirigma ay nagtakbuhan, nakikita ang mga katawan na walang ulo—bawat isa ay may sariling putol na ulo at mga mata; at ang mga katawang iyon, na may malalakas na braso na nagtataas pa rin ng kanilang mga sandata, ay muling bumangon sa mismong larangang iyon.

Verse 29

वल्गंतोऽतितरां वीरा युयुधुश्च परस्परम् । शस्त्रास्त्रैर्विविधैस्तत्र महाबलपराक्रमाः

Doon, ang mga bayani—na lumulukso nang may matinding sigasig—ay naglaban-laban nang mano-mano, nagpapakita ng dakilang lakas at kagitingan, na sumusugod gamit ang maraming uri ng mga sandata at misil.

Verse 30

केचित्स्वर्णमुखैर्बाणैर्विनिहत्य भटान्मृधे । व्यनदन् वीरसन्नादं सतोया इव तोयदाः

Ang ilang mga mandirigma, matapos mapabagsak ang mga sundalo sa gitna ng labanan gamit ang mga palaso na ang mga dulo ay parang ginto, ay umungal ng sigaw ng mga bayani—tulad ng mga ulap na may dalang ulan na kumukulog kapag mabigat sa tubig.

Verse 31

सर्वतश्शरकूटेन वीरस्सरथसारथिम् । वीरं संछादयामास प्रावृट्सूर्यमिवांबुदः

Ang makapangyarihang mandirigma, sa siksik na ulang ng mga palaso mula sa lahat ng panig, ay lubusang tumabon sa bayani pati sa kanyang karwahe at sa tagapagmaneho—gaya ng ulap ng tag-ulan na tumatakip sa araw.

Verse 32

अन्योन्यमभिसंसृत्य युयुधुर्द्वन्द्वयोधिनः । आह्वयंतो विशंतोऽग्रे क्षिपंतो मर्मभिर्मिथः

Naglapit sa isa’t isa, ang magkapares na kampeon ay naglaban nang harapan—sumisigaw ng hamon, sumusugod sa unahan, at paulit-ulit na tumatama sa mahahalagang bahagi ng katawan ng kalaban.

Verse 33

सर्वतो वीरसंघाश्च नानाबाहुध्वजायुधाः । व्यदृश्यंत महासंख्ये कुर्वंतः सिंहसंरवम्

Sa lahat ng dako, lumitaw ang mga pangkat ng bayani sa napakalawak na labanan—may sari-saring sandata, watawat, at armas—at nagpalabas ng ungol na tila leon.

Verse 34

महारवान्स्वशंखांश्च विदध्मुर्वै पृथक् पृथक् । वल्गनं चक्रिरे तत्र महावीराः प्रहर्षिताः

Sa gitna ng malakas na sigawan, ang bawat dakilang mandirigma roon ay humihip ng sariling kabibe (conch) nang magkakahiwalay; sa labis na galak, nagsagawa sila ng masisiglang pagpapakitang-gilas sa digmaan.

Verse 35

एवं चिरतरं कालं देवदानवयोर्महत् । बभूव युद्धं विकटं करालं वीरहर्षदम्

Kaya nito, sa napakahabang panahon, nag-alab ang isang dakilang digmaan sa pagitan ng mga Deva at mga Danava—nakapanghihilakbot at mabagsik, marahas ang anyo, at nagbibigay-sigla sa matatapang na mandirigma.

Verse 36

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां पञ्चमे युद्धखंडे शंखचूडवधे परस्परयुद्धवर्णनं नाम षट्त्रिंशोऽध्यायः

Sa gayon nagtatapos ang ika-36 na kabanata, na pinamagatang “Paglalarawan ng Labanang Magkaharap,” sa ikalimang bahagi—Yuddhakhaṇḍa—ng ikalawang aklat ng Śrī Śiva Mahāpurāṇa, sa loob ng Rudra Saṃhitā, sa salaysay ng pagpaslang kay Śaṅkhacūḍa.