रुद्र-विष्णोः ऐकत्व-उपदेशः तथा धर्म-आज्ञा (Instruction on Rudra–Viṣṇu Unity and Divine Injunctions)

Verse 1

परमेश्वर उवाच । अन्यच्छृणु हरे विष्णो शासनं मम सुव्रत । सदा सर्वेषु लोकेषु मान्यः पूज्यो भविष्यसि

Wika ni Parameśvara (Panginoong Śiva): “O Hari, O Viṣṇu, pakinggan mo pa ang isa kong utos, ikaw na may marangal na panata. Sa lahat ng daigdig, sa lahat ng panahon, ikaw ay pararangalan at sasambahin.”

Verse 2

ब्रह्मणा निर्मिते लोके यदा दुखं प्रजायते । तदा त्वं सर्वदुःखानां नाशाय तत्परो भव

Kapag sa mundong nilikha ni Brahmā ay sumibol ang pagdurusa, kung gayon ay magpakasidhi kang lipulin ang lahat ng dalamhati—sa pagkanlong kay Śiva at sa Kanyang biyaya.

Verse 3

सहायं ते करिष्यामि सर्वकार्ये च दुस्सहे । तव शत्रून्हनिष्यामि दुस्साध्यान्परमोत्कटान्

“Ako ang magiging katuwang mo sa bawat gawain, kahit sa mga tungkuling mahirap pagtiisan. Aking wawasakin ang iyong mga kaaway—yaong pinakamatitindi at mahirap daigin.”

Verse 4

विविधानवतारांश्च गृहीत्वा कीर्तिमुत्तमाम् । विस्तारय हरे लोके तारणाय परो भव

Sa pag-aangkin ng sari-saring pagkakatawang-tao at pagdadala ng pinakadakilang kaluwalhatian, O Hari, ipalaganap mo ito sa sanlibutan; para sa pagliligtas ng mga nilalang, maging ganap kang nakatuon sa kanilang pagpapalaya.

Verse 5

गुणरूपो ह्ययं रुद्रो ह्यनेन वपुषा सदा । कार्यं करिष्ये लोकानां तवाशक्यं न संशयः

Ang Rudra na ito ay tunay na anyo ng mga guṇa; at sa mismong anyong ito, lagi Niyang isasakatuparan ang gawain para sa mga daigdig. Ang anumang imposible para sa Iyo ay hindi mananatiling imposible—walang pag-aalinlangan.

Verse 6

रुद्रध्येयो भवांश्चैव भवद्ध्येयो हरस्तथा । युवयोरन्तरन्नैव तव रुद्रस्य किंचन

Ikaw ay dapat pagnilayan bilang Rudra, at si Hara (Śiva) ay dapat ding pagnilayan bilang ikaw. Sa pagitan ninyong dalawa ay tunay na walang anumang pagkakaiba—sapagkat ikaw mismo ang Rudra.

Verse 7

वस्तुतश्चापि चैकत्वं वरतोऽपि तथैव च । लीलयापि महाविष्णो सत्यं सत्यं न संशयः

O Mahāviṣṇu, ang iyong pagiging iisa (kay Śiva) ay totoo sa diwa, totoo dahil sa biyaya, at totoo maging bilang banal na lila, ang paglalarong-diyos. Ito ang katotohanan, katotohanan; walang pag-aalinlangan.

Verse 8

रुद्रभक्तो नरो यस्तु तव निंदां करिष्यति । तस्य पुण्यं च निखिलं द्रुतं भस्म भविष्यति

Ngunit kung ang isang taong deboto ni Rudra ay magpapakalulong sa paninirang-puri laban sa iyo, ang lahat ng naipong kabutihang-gawa niya ay agad na magiging abo.

Verse 9

नरके पतनं तस्य त्वद्द्वेषात्पुरुषोत्तम । मदाज्ञया भवेद्विष्णो सत्यं सत्यं न संशयः

“O Puruṣottama (Viṣṇu), dahil sa poot laban sa iyo, siya’y mahuhulog sa impiyerno. Sa Aking utos, O Viṣṇu—ito’y totoo, totoo; walang pag-aalinlangan.”

Verse 10

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां प्रथमखंडे सृष्ट्युपाख्याने परम शिवतत्त्ववर्णनं नाम दशमोऽध्यायः

Kaya nito, sa Śrī Śiva Mahāpurāṇa—sa Ikalawang bahagi, ang Rudra-saṃhitā—sa Unang Khanda, sa salaysay ng Sṛṣṭi (Paglikha), nagwawakas ang Ikasampung Kabanata na pinamagatang “Paglalarawan ng Kataas-taasang Prinsipyo (Tattva) ni Parama Śiva.”

Verse 11

इत्युक्त्वा मां च धातारं हस्ते धृत्वा स्वयं हरिम् । कथयामास दुःखेषु सहायो भव सर्वदा

Pagkasabi nito, hinawakan niya sa kamay ako at si Dhātā (Brahmā), at saka niya mismong kinausap si Hari (Viṣṇu), na nagsasabi: “Sa mga oras ng dalamhati, maging saklolo—lagi.”

Verse 12

सर्वाध्यक्षश्च सर्वेषु भुक्तिमुक्तिप्रदायकः । भव त्वं सर्वथा श्रेष्ठस्सर्वकामप्रसाधकः

Maging tagapangasiwa ng lahat ng nilalang sa lahat ng paraan, tagapagkaloob ng kapakinabangan sa daigdig at ng paglaya. Maging, sa lahat ng bagay, ang Kataas-taasan—na tumutupad sa bawat marapat na hangarin.

Verse 13

सर्वेषां प्राणरूपश्च भव त्वं च ममाज्ञया । संकटे भजनीयो हि स रुद्रो मत्तनुर्हरे

“Sa Aking utos, ikaw ay magiging mismong anyo ng hininga ng buhay (prāṇa) sa lahat ng nilalang. Tunay, sa oras ng kapighatian, ang Rudra—na pagpapakita ng Aking sariling katawan—ay dapat sambahin, O Hari.”

Verse 14

त्वां यस्समाश्रितो नूनं मामेव स समाश्रितः । अंतरं यश्च जानाति निरये पतति ध्रुवम्

Sinumang tapat na kumakalinga sa iyo ay walang alinlangang kumakalinga sa Akin lamang. Ngunit ang sinumang nag-aakalang may pagkakaiba sa pagitan mo at Ko ay tiyak na mahuhulog sa impiyerno.

Verse 15

आयुर्बलं शृणुष्वाद्य त्रिदेवानां विशेषतः । संदेहोऽत्र न कर्त्तव्यो ब्रह्मविष्णु हरात्मनाम्

Ngayon, pakinggan mo, lalo na, ang tungkol sa haba ng buhay at kapangyarihan ng Tatlong Diyos. Huwag magtanim ng alinlangan dito tungkol sa kanila na ang pinakadiwa ay sina Brahmā, Viṣṇu, at Hara (Śiva).

Verse 16

चतुर्युगसहस्राणि ब्रह्मणो दिनमुच्यते । रात्रिश्च तावती तस्य मानमेतत्क्रमेण ह

Sinasabi na ang isang libong hanay ng apat na yuga ang bumubuo sa araw ni Brahmā; at ang kaniyang gabi ay kapantay din ang sukat. Ganito itinuturo ang pamantayan ng panahon ayon sa wastong kaayusan.

Verse 17

तेषां त्रिंशद्दिनेर्मासो द्वादशैस्तैश्च वत्सरः । शतवर्षप्रमाणेन ब्रह्मायुः परिकीर्तितम्

Para sa kanila, ang isang buwan ay binubuo ng tatlumpung gayong mga araw, at ang isang taon ay binubuo ng labindalawang gayong mga buwan. Sa sukat ng sandaang gayong mga taon, ipinahahayag ang haba ng buhay ni Brahmā ayon sa kosmikong pagtutuos.

Verse 18

ब्रह्मणो वर्षमात्रेण दिनं वैष्णवमुच्यते । सोऽपि वर्षशतं यावदात्ममानेन जीवति

Ang isang taon ni Brahmā ay sinasabing katumbas ng isang araw ni Viṣṇu. At si Viṣṇu man ay nabubuhay nang sandaang gayong taon, ayon sa sariling sukat ng panahon ng Kaniyang pagka-Diyos.

Verse 19

वैष्णवेन तु वर्षेण दिनं रौद्रं भवेद्ध्रुवम् । हरो वर्षशते याते नररूपेण संस्थितः

Ngunit sa pamamagitan ng isang taon ni Viṣṇu, tiyak na nasusukat ang isang araw ni Rudra. Pagkaraan ng sandaang taon, si Hara (Śiva) ay naitatatag sa anyong tao, na nagpapakita sa gitna ng mga nilalang.

Verse 20

यावदुच्छ्वसितं वक्त्रे सदाशिवसमुद्भवम् । पश्चाच्छक्तिं समभ्येति यावन्निश्वसितं भवेत्

Hangga’t ang paglanghap ay sumisibol sa bibig—na isinilang mula kay Sadāśiva—pagkaraan ay umaabot ito kay Śakti, at nagpapatuloy hanggang sa maganap ang pagbuga ng hininga.

Verse 21

निःश्वासोच्छ्वसितानां च सर्वेषामेव देहिनाम् । ब्रह्मविष्णुहराणां च गंधर्वोरगरक्षसाम्

Ang paghinga palabas at paghinga papasok ng lahat ng may katawan—maging kina Brahmā, Viṣṇu, at Hara—gayundin ng mga Gandharva, Nāga, at Rākṣasa—(ay nagaganap sa ilalim ng iisang Kataas-taasang Panginoon, ayon sa Kaniyang kautusan at kapangyarihan).

Verse 22

एकविंशसहस्राणि शतैः षड्भिश्शतानि च । अहोरात्राणि चोक्तानि प्रमाणं सुरसत्तमौ

O pinakamainam sa mga diyos, ang sukat ay ipinahayag na dalawampu’t isang libo at animnaraang siklo ng araw-at-gabi (ahorātra).

Verse 23

षड्भिच्छवासनिश्वासैः पलमेकं प्रवर्तितम् । घटी षष्टि पलाः प्रोक्ता सा षष्ट्या च दिनं निशा

Sa anim na paghinga—paglanghap at pagbuga—itinuturing na isang pala. Animnapung pala ang tinatawag na isang ghaṭī; at sa animnapung ghaṭī nabubuo ang isang araw at isang gabi.

Verse 24

निश्वासोच्छ्वासितानां च परिसंख्या न विद्यते । सदाशिवसमुत्थानमेतस्मात्सोऽक्षयः स्मृतः

Walang bilang at walang masusukat na hangganan sa mga pagbuga at paglanghap. Yamang ang pagpapakita ni Sadāśiva ay nagmumula rito, kaya Siya ay inaalala bilang Akṣaya—ang Di-Nasisira, ang Walang Pagkaparam.

Verse 25

इत्थं रूपं त्वया तावद्रक्षणीयं ममाज्ञया । तावत्सृष्टेश्च कार्यं वै कर्तव्यं विविधैर्गुणैः

Sa ganitong paraan, sa Aking utos, ingatan mo muna ang anyong ito. Hanggang sa panahong iyon, ang gawain ng paglikha ay tunay na dapat isagawa, na may sari-saring guṇa (katangian).

Verse 26

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्य वचश्शंभोर्मया च भगवान्हरिः । प्रणिपत्य च विश्वेशं प्राह मंदतरं वशी

Sinabi ni Brahmā: Nang marinig namin ang mga salita ni Śambhu, ako at ang pinagpalang Panginoong Hari ay yumukod at nagpatirapa kay Viśveśa, ang Panginoon ng sansinukob. Pagkaraan, ang mapagpigil na si Hari ay nagsalita sa banayad at mahinahong tinig.

Verse 27

विष्णुरुवाच । शंकर श्रूयतामेतत्कृपासिंधो जगत्पते । सर्वमेतत्करिष्यामि भवदाज्ञावशानुगः

Sinabi ni Viṣṇu: «O Śaṅkara, pakinggan Mo ito, O dagat ng habag, O Panginoon ng daigdig. Gagawin ko ang lahat ng ito, na sumusunod sa kapangyarihan ng Iyong utos».

Verse 28

मम ध्येयस्सदा त्वं च भविष्यसि न चान्यथा । भवतस्सर्वसामर्थ्यं लब्धं चैव पुरा मया

Ikaw lamang ang magiging palagiang pinagninilayan ko—hindi kailanman iba. At mula sa iyo rin, noon pa man ay natamo ko na ang lahat ng kakayahan at kapangyarihan upang maganap ang aking gawain.

Verse 29

क्षणमात्रमपि स्वामिंस्तव ध्यानं परं मम । चेतसो दूरतो नैव निर्गच्छतु कदाचन

O Panginoon, kahit sa isang saglit, nawa’y ang iyong pinakamataas na pagninilay—ang aking pinakadakilang kanlungan—ay huwag kailanman lumayo sa aking isipan, sa anumang panahon.

Verse 30

मम भक्तश्च यः स्वामिंस्तव निंदा करिष्यति । तस्य वै निरये वासं प्रयच्छ नियतं ध्रुवम्

O Panginoon, kung sinumang nag-aangking deboto ko ngunit manlalait sa Iyo, ipagkaloob Mo sa kanya ang tiyak at di-mababagong tahanan sa impiyerno—tunay na walang pagsala.

Verse 31

त्वद्भक्तो यो भवेत्स्वामिन्मम प्रियतरो हि सः । एवं वै यो विजानाति तस्य मुक्तिर्न दुर्लभा

O Panginoon, sinumang maging deboto Mo ay tunay na higit na mahal sa akin kaysa kaninuman. Ang nakauunawa sa katotohanang ito—na ang debosyon sa Iyo ang pinakamataas—ay hindi mahihirapang makamtan ang paglaya.

Verse 32

महिमा च मदीयोद्य वर्द्धितो भवता ध्रुवम् । कदाचिदगुणश्चैव जायते क्षम्यतामिति

Tunay, sa araw na ito ay tiyak na nadagdagan ang aking karangalan dahil sa iyo. Gayunman, kung minsan ay may pagkukulang na lumilitaw—nawa’y patawarin ito.

Verse 33

ब्रह्मोवाच । तदा शंभुस्तदीयं हि श्रुत्वा वचनमुत्तमम् । उवाच विष्णुं सुप्रीत्या क्षम्या तेऽगुणता मया

Sinabi ni Brahmā: Nang magkagayon, si Śambhu, matapos marinig ang marangal na pahayag na iyon, ay nagsalita kay Viṣṇu nang may malaking pag-ibig: “Patawarin mo ako—kung may kakulangan ng pag-unawa o pagkukulang na naipakita ko sa iyo.”

Verse 34

एवमुक्त्वा हरिं नौ स कराभ्यां परमेश्वरः । पस्पर्श सकलांगेषु कृपया तु कृपानिधिः

Pagkasabi nito, ang Kataas-taasang Panginoon—ang bukal ng habag—ay hinipo ang katawan ni Hari sa lahat ng panig gamit ang dalawang kamay, dahil sa dalisay na biyaya.

Verse 35

आदिश्य विविधान्धर्मान्सर्वदुःखहरो हरः । ददौ वराननेकांश्चावयोर्हितचिकीर्षया

Si Hara—na nag-aalis ng lahat ng dalamhati—matapos kaming turuan ng iba’t ibang dharma, ay nagkaloob din ng maraming biyaya, sa hangaring isakatuparan ang kabutihan para sa aming dalawa.

Verse 36

ततस्स भगवाञ्छंभुः कृपया भक्तवत्सलः । दृष्टया संपश्यतो शीघ्रं तत्रैवांतरधीयतः

Pagkatapos, si Bhagavān Śambhu—na nahipo ng habag at laging mapagmahal sa mga deboto—habang sila’y nakatingin pa, ay mabilis na naglaho roon mismo, nawala sa kanilang paningin.

Verse 37

तदा प्रकृति लोकेऽस्मिंल्लिंगपूजाविधिः स्मृतः । लिंगे प्रतिष्ठितश्शंभुर्भुक्तिमुक्तिप्रदायकः

Noon, sa nahayag na daigdig ng Prakṛti, naitatag ang itinakdang paraan ng pagsamba sa Liṅga. Si Śambhu, na nananahan bilang itinalaga sa Liṅga, ay nagkakaloob ng bhukti (kaginhawahang makamundo) at mukti (kalayaan).

Verse 38

लिंगवेदिर्महादेवी लिंगं साक्षान्महेश्वरः । लयनाल्लिंगमित्युक्तं तत्रैव निखिलं जगत्

Ang dambana ng Liṅga ay si Mahādevī (Śakti), at ang Liṅga mismo ay si Maheśvara sa Kanyang tunay na anyo. Tinatawag itong “Liṅga” sapagkat ito ang pook ng paglalansag at paglusaw (laya); tunay na ang buong sansinukob ay naroroon at doon din nalulutas.

Verse 39

यस्तु लैंगं पठेन्नित्यमाख्यानं लिंगसन्निधौ । षण्मासाच्छिवरूपो वै नात्र कार्या विचारणा

Ngunit sinumang palagiang bumibigkas ng banal na salaysay tungkol sa Liṅga sa mismong harapan ng Liṅga, sa loob ng anim na buwan ay tunay na nagiging may kalikasan ni Śiva; dito’y hindi na kailangan ang pag-aalinlangan.

Verse 40

यस्तु लिंगसमीपे तु कार्यं किंचित्करोति च । तस्य पुण्यफलं वक्तुं न शक्नोमि महामुने

O dakilang pantas, sinumang gumawa kahit munting gawain sa harapan ng Śiva-liṅga—paglilingkod, pag-aalay, o banal na tungkulin—ang bunga ng kanyang punya ay napakalawak kaya hindi ko ito ganap na maisasalaysay.