
Ang Adhyaya 18 ay isang salaysay na may nakapaloob na pag-uusap: tinanong ni Nārada si Brahmā kung ano ang naganap matapos niyang lisanin ang tabi ni Rudra. Isinalaysay ni Brahmā na nilapitan niya si Mahādeva sa rehiyon ng Himavat at nakita ang pagkabalisa sa kalooban ni Śiva—paulit-ulit na pag-aalinlangan at pananabik na makamtan si Satī. Si Śiva, na sadyang nagsalita sa paraang “makamundo,” ay nagtanong kay Brahmā—ang pinakamatanda sa mga diyos—tungkol sa mga hakbang na ginawa para sa layunin ni Satī, at humiling ng paliwanag upang maibsan ang pighati ng pag-ibig na dulot ni Manmatha. Pinatindi ni Śiva ang kanyang iisang pagtuon kay Satī, itinakwil ang iba pang pagpipilian, at iginiit na makakamtan siya sapagkat sila’y hindi magkaiba (abheda). Inaliw ni Brahmā si Śiva, ipinaliwanag na ang mga salita nito’y naaayon sa wastong asal ng daigdig, at pinagtibay na si Satī—bilang anak ni Brahmā—ay ipagkakaloob kay Śiva; ang kasal ay itinakda na ng banal na kalooban. Ang mga sumunod na taludtod ay karaniwang naglalahad pa ng mga katiyakan, mga hakbang, at pag-ayon ng kalooban ng mga diyos sa kaayusan ng sansinukob at lipunan.
Verse 1
नारद उवाच । रुद्रपार्श्वे त्वयि गते किमभूच्चरितं ततः । का वार्ता ह्यभवत्तात किं चकार हरः स्वयम्
Wika ni Nārada: “O minamahal, nang ikaw ay pumaroon sa tabi ni Rudra (Śiva), ano ang nangyari pagkaraan? Anong balita ang lumitaw noon, at ano ang ginawa mismo ni Hara?”
Verse 2
ब्रह्मोवाच । अथाहं शिवमानेतुं प्रसन्नः परमेश्वरम् । आसदं हि महादेवं हिमवद्गिरिसंस्थितम्
Wika ni Brahmā: “Pagkaraan, nang payapa ang aking puso, ako’y umalis upang dalhin si Panginoong Śiva, ang Kataas-taasang Diyos. Tunay ngang nilapitan ko si Mahādeva na nananahan sa bundok Himalaya.”
Verse 3
मां वीक्ष्य लोकस्रष्टारमायांतं वृषभध्वजः । मनसा संशयं चक्रे सतीप्राप्तौ मुहुर्मुहुः
Nang makita niya akong lumalapit—ang lumikha ng mga daigdig—si Vṛṣabhadhvaja (Śiva, na may watawat na toro) ay paulit-ulit na nag-alinlangan sa isip tungkol sa pagkakamit kay Satī.
Verse 4
अथ प्रीत्या हरो लोक गतिमाश्रित्य लीलया । सत्या भक्त्या च मां क्षिप्रमुवाच प्राकृतो यथा
Pagkaraan, si Hara ay nalugod; at sa mapaglarong biyaya, nag-anyong tila karaniwang tao sa daigdig at agad akong kinausap, dahil sa tapat na debosyon ni Satī.
Verse 5
ईश्वर उवाच । किमकार्षीत्सुरज्येष्ठ सत्यर्थे त्वत्सुतस्स माम् । कथयस्व यथा स्वांतं न दीर्ये मन्मथेन हि
Wika ni Īśvara (Panginoong Śiva): “O pinakadakila sa mga diyos, ano ang ginawa ng iyong anak sa Akin alang-alang sa katotohanan? Isalaysay mo nang ayon sa nasa puso mo—sapagkat tunay, hindi Ako nayayanig o nababasag ni Manmatha, ang diyos ng pagnanasa.”
Verse 6
धावमानो विप्रयोगो मामेव च सतीं प्रति । अभिहंति सुरज्येष्ठ त्यक्त्वान्यां प्राणधारिणीम्
O nakatatanda sa mga diyos, ang nagmamadaling hapdi ng pagkakahiwalay ay tumatama lamang sa akin—at kay Satī rin; nilisan nito ang lahat ng iba pang may buhay pa, at sa amin lamang bumabagsak.
Verse 7
सतीति सततं ब्रह्मन् वद कार्यं करोम्यहम् । अभेदान्मम सा प्राप्या तद्विधे क्रियतां तथा
"O Brahma, patuloy na sabihin ang 'Sati, Sati' nang walang humpay; gagawin ko ang dapat gawin. Dahil hindi siya naiiba sa akin, siya ay dapat makamit ko—kaya't hayaang isaayos ang nararapat na paraan para doon."
Verse 8
ब्रह्मोवाच । इति रुद्रोक्तवचनं लोकाचारसुगर्भितम् । श्रुत्वाहं नारदमुने सांत्वयन्नगदं शिवम्
Sinabi ni Brahma: "O pantas na Narada, matapos marinig ang mga salitang binigkas ni Rudra—mga salitang malalim na puno ng mga kagandahang-asal ng mundo—sinikap kong aliwin ang walang kasalanang Panginoong Shiva."
Verse 9
ब्रह्मोवाच । सत्यर्थं यन्मम सुतो वदति स्म वृषध्वज । तच्छ्रणुष्व निजासाध्य सिद्धमित्यवधारय
Wika ni Brahmā: “O Vṛṣadhvaja (Śiva na may watawat na may toro), ang sinabi ng aking anak ay tunay na may malalim na kahulugan. Pakinggan mo iyon; alamin mong iyon ang sarili mong di-nabibigo na paraan, na naitatag na bilang tiyak.”
Verse 10
देया तस्मै मया पुत्री तदर्थं परिकल्पिता । ममाभीष्टमिदं कार्यं त्वद्वाक्यादधिकं पुनः
“Ibibigay ko sa kanya ang aking anak na babae; siya’y itinadhana mismo para sa layuning iyon. Ang gawaing ito’y mahal sa aking puso—tunay nga, higit pang mabigat at mapanghikayat kaysa sa iyong mga salita.”
Verse 11
मत्पुत्र्याराधितश्शंभुरेतदर्थं स्वयं पुनः । सोप्यन्विष्यति मां यस्मात्तदा देया मया हरे
“Si Śambhu ay sinamba ng aking anak na babae para mismo sa layuning ito; kaya Siya mismo’y muling darating upang hanapin ako. Yamang hahanapin Niya ako, O Hari, sa sandaling iyon ay ibibigay ko (ang aking anak) sa Kanya.”
Verse 12
शुभे लग्न सुमुहूर्ते समागच्छतु सोंतिकम् । तदा दास्यामि तनयां भिक्षार्थं शंभवे विधे
“Nawa’y dumating ang mapalad na sandali at ang pinakabuting muhurta. Sa oras na iyon, O Brahmā na Vidhātā, ibibigay ko ang aking anak na babae kay Śambhu, bilang tugon sa Kanyang paghingi bilang isang banal na pulubi.”
Verse 13
इत्युवाच स मां दक्षस्तस्मात्त्वं वृषभध्वज । शुभे मुहूर्ते तद्वेश्म गच्छ तामानयस्व च
Ganito nagsalita si Dakṣa sa akin: “Kaya, O Panginoong may sagisag na toro sa watawat (Vṛṣabhadhvaja), sa mapalad na muhurta ay pumaroon sa bahay na iyon at dalhin siya rito.”
Verse 14
ब्रह्मोवाच । इति श्रुत्वा मम वचो लौकिकी गतिमाश्रितः । उवाच विहसन्रुद्रो मुने मां भक्तवत्सलः
Sinabi ni Brahmā: “Nang marinig niya ang aking mga salita, si Rudra—na waring umangkop sa gawi ng daigdig—ay ngumiti at nagsalita sa akin, O pantas; sapagkat siya’y laging mapagmahal sa Kanyang mga deboto.”
Verse 15
रुद्र उवाच । गमिष्ये भवता सार्द्धं नारदेन च तद्गृहम् । अहमेव जगत्स्रष्टस्तस्मात्त्वं नारदं स्मर
Wika ni Rudra: “Sasama ako sa iyo, at kasama rin si Nārada, patungo sa bahay na iyon. Ako lamang ang Lumikha ng sanlibutan; kaya alalahanin at tawagin si Nārada.”
Verse 16
मरीच्यादीन् स्वपुत्रांश्च मानसानपि संस्मर । तैः सार्द्धं दक्षनिलयं गमिष्ये सगणो विधे
“Alalahanin si Marīci at ang iba pang mga rishi—ang sarili mong mga anak, pati ang mga isinilang sa isip. Kasama nila, O Manlilikha (Brahmā), pupunta Ako na kasama ang Aking mga tagasunod sa tahanan ni Dakṣa.”
Verse 17
ब्रह्मोवाच । इत्याज्ञप्तोहमीशेन लोकाचारपरेण ह । संस्मरं नारदं त्वां च मरीच्यदीन्सुतांस्तथा
Wika ni Brahmā: “Sa gayong utos ng Panginoon—na tagapangalaga ng wastong kaayusan ng gawi sa daigdig—ako’y umalis, na inaalala si Nārada, ikaw, at gayundin ang mga anak ni Marīci at ng iba pang mga ṛṣi.”
Verse 18
इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां द्वितीये सतीखंडे कन्यादानवर्णनो नामाष्टादशोऽध्यायः
Sa gayon nagtatapos ang ikalabingwalong kabanata, na tinatawag na “Paglalarawan ng Kanyādāna (ang seremonyal na pag-aalay o pagbibigay ng dalaga),” sa ikalawang aklat ng Śrī Śiva Mahāpurāṇa—sa ikalawang Rudra Saṃhitā, sa ikalawang bahagi, ang Satī Khaṇḍa.
Verse 19
विष्णुस्समागतस्तूर्णं स्मृतो रुद्रेण शैवराट् । सस्वसैन्यः कमलया गरुडारूढं एव च
Nang maalala ni Rudra, agad dumating si Viṣṇu—ang makapangyarihang Panginoon na tapat na deboto ni Śiva—kasama ang sarili niyang hukbo, may kasamang Kamalā (Lakṣmī), at nakasakay sa Garuḍa.
Verse 20
अध चैत्रसिते पक्षे नक्षत्रे भगदैवते । त्रयोदश्यां दिने भानौ निगच्छत्स महेश्वरः
Pagkaraan, sa madilim na kalahati ng buwang Caitra, sa ilalim ng bituing may Bhaga bilang tagapangalagang diyos, sa ikalabintatlong araw ng buwan, habang sumusulong ang Araw, si Mahādeva—ang Kataas-taasang Panginoon—ay lumisan.
Verse 21
सर्वैस्सुरगणैस्सार्द्धं ब्रह्मविष्णु पुरस्सरैः । तथा तैर्मुनिभिर्गच्छन् स बभौ पथि शंकरः
Kasama ang lahat ng pangkat ng mga diyos, na sina Brahmā at Viṣṇu ang nangunguna, at gayundin ang mga muni na kasama, si Śaṅkara ay naglakbay sa daan, nagliliwanag sa banal na kaningningan.
Verse 22
मार्गे समुत्सवो जातो देवादीनां च गच्छताम् । तथा हरगणानां च सानंदमनसामति
Sa daan, sumiklab ang isang dakilang pagdiriwang sa mga diyos at iba pang nilalang sa langit habang sila’y naglalakbay; gayundin sa mga pangkat ni Hara, na ang mga puso’y puspos ng galak.
Verse 24
ततः क्षणेन बलिना बलीवर्देन योगिना । स विष्णुप्रमुखः प्रीत्या प्राप दक्षालयं हरः
Pagkaraan, sa isang kisapmata, si Panginoong Hara—makapangyarihan, panginoon ng yoga, at nakasakay sa malakas na toro—ay umalis nang may mapagmahal na kalooban, kasama si Viṣṇu at ang mga pangunahing diyos, at narating ang tahanan ni Dakṣa.
Verse 25
ततो दक्षो विनीतात्मा संप्रहृष्टतनूरुहः । प्रययौ सन्मुखं तस्य संयुक्तस्सकलैर्निजैः
Pagkatapos, si Dakṣa, na ang loob ay naging mapagpakumbaba at ang katawan ay kinilabutan sa tuwa, ay lumabas upang salubungin Siya nang harapan, kasama ang lahat ng kaniyang mga tao.
Verse 26
सर्वे सुरगणास्तत्र स्वयं दक्षेण सत्कृताः । पार्श्वे श्रेष्ठं च मुनिभिरुपविष्टा यथाक्रमम्
Doon, ang lahat ng mga hukbo ng mga diyos ay personal na pinarangalan ni Dakṣa. Ang mga pantas din, sa tamang pagkakasunod-sunod, ay umupo sa pinakatanyag na mga dako sa kanyang tabi.
Verse 27
परिवार्याखिलान्देवान्गणांश्च मुनिभिर्यथा । दक्षस्समानयामास गृहाभ्यंतरतश्शिवम्
Matapos matipon nang wasto ang lahat ng mga diyos, ang mga kasamang hukbo, at ang mga pantas, dinala ni Dakṣa si Shiva sa loob ng kanyang bahay, sa paraang nararapat para sa mga dakilang tagakita—bagaman si Shiva, ang Panginoon (Pati), ay nananatiling higit sa lahat ng makamundong karangalan at kahihiyan.
Verse 28
अथ दक्षः प्रसन्नात्मा स्वयं सर्वेश्वरं हरम् । समानर्च विधानेन दत्त्वासनमनुत्तमम्
Pagkatapos ay si Dakṣa, na may pusong nagagalak, ay personal na sumamba kay Hara—ang Panginoon ng lahat—ayon sa wastong ritwal, at nag-alay sa Kanya ng isang walang katulad na upuan ng karangalan.
Verse 29
ततो विष्णुं च मां विप्रान्सुरान्सर्वान्गणांस्तथा । पूजयामास सद्भक्त्या यथोचितविधानतः
Pagkaraan, ayon sa wastong kaayusan, sinamba niya si Viṣṇu at Ako (Śiva), gayundin ang mga brāhmaṇa, ang lahat ng mga deva, at ang mga gaṇa—na may tunay na bhakti, ayon sa nararapat na mga ritwal.
Verse 30
कृत्वा यथोचितां पूजां तेषां पूज्यादिभिस्तथा । चकार संविदं दक्षो मुनिभिर्मानसैः पुनः
Matapos isagawa ang nararapat na pagsamba sa mga kagalang-galang na pantas, kasama ang mga handog at parangal na dapat, muling pumasok si Dakṣa sa pormal na pagsangguni at pagninilay kasama ng mga Mānasa na mga rishi (isinilang sa isip).
Verse 31
ततो मां पितरं प्राह दक्षः प्रीत्या हि मत्सुतः । प्रणिपत्य त्वया कर्म कार्यं वैवाहिकं विभो
Pagkaraan, si Dakṣa—ang aking anak—ay nagsalita sa akin, sa kanyang ama, nang may pag-ibig: “O Panginoon, matapos yumukod sa paggalang, isagawa mo ang mga ritwal ng kasal.”
Verse 32
बाढमित्यहमप्युक्त्वा प्रहृष्टैनांतरात्मना । समुत्थाय ततोऽकार्षं तत्कार्यमखिलं तथा
Sumagot din ako, “Gayon nga,” at sa kaloob-looban ay nagalak; tumindig ako at pagkatapos ay isinagawa ko ang buong gawaing iyon ayon sa sinabi niya.
Verse 33
ततश्शुभे मुहूर्ते हि लग्ने ग्रहबलान्विते । सती निजसुतां दक्षो ददौ हर्षेण शंभवे
Pagkatapos, sa isang mapalad na sandali—nang ang lagna ay pinalakas ng mga planeta—masayang ibinigay ni Dakṣa ang sarili niyang anak na si Satī kay Śambhu (Śiva) bilang asawa.
Verse 34
उद्वाहविधिना सोपि पाणिं जग्राह हर्षितः । दाक्षायण्या वरतनोस्तदानीं वृषभध्वजः
Pagkaraan, ayon sa wastong mga ritwal ng kasal, ang Panginoong may watawat na toro (Śiva) ay masayang humawak sa kamay ng marikit ang mga biyas na si Dākṣāyaṇī (Satī) sa sandaling iyon.
Verse 35
अहं हरिस्त्वदाद्या वै मुनयश्च सुरा गणाः । नेमुस्सर्वे संस्तुतिभि स्तोषयामासुरीश्वरम्
“Ako—si Hari (Viṣṇu)—at ang lahat ng nagsisimula sa iyo, kasama ang mga muni at ang mga pangkat ng mga deva, ay pawang yumukod at, sa pamamagitan ng mga himno ng papuri, ay nagpuri sa Kataas-taasang Panginoon (Īśvara).”
Verse 36
समुत्सवो महानासीन्नृत्यगानपुरस्सरः । आनन्दं परमं जग्मुस्सर्वे मुनिगणाः सुराः
Sumiklab ang isang dakilang pagdiriwang, na pinangungunahan ng sayaw at awit. Lahat ng pangkat ng mga muni at mga diyos ay umabot sa sukdulang kagalakan, nagagalak sa mapalad na presensya at kaluwalhatian ni Śiva.
Verse 37
कन्या दत्त्वा कृत्तार्थोऽभूत्तदा दक्षो हि मत्सुतः । शिवाशिवौ प्रसन्नौ च निखिलं मंगलालयम्
Nang maibigay ang kanyang anak na dalaga sa pag-aasawa, si Dakṣa—ang aking anak—ay nakadamang natupad ang kanyang layon. At si Śiva at si Śivā (Satī) ay nalugod; ang lahat ay naging tahanan ng pagpapala at kabutihang-palad.
A Brahmā–Śiva exchange in which Brahmā approaches Śiva in the Himavat region and confirms the intended giving of Satī (Brahmā’s daughter) to Śiva, framing the union as already determined.
Śiva’s insistence that Satī is attainable due to abheda encodes a Śaiva metaphysic: Śakti is not ‘other’ than Śiva, so the narrative of marriage functions as a symbolic articulation of ontological unity.
Śiva appears in multiple epithets—Hara/Rudra/Vṛṣabhadhvaja/Mahādeva—signaling a single deity operating across relational (lover), cosmic (lord), and social (participant in lokācāra) registers.