हिमालयस्य निर्णयः — शिवाय पार्वत्याः प्रदाने (Himālaya’s Resolution to Give Pārvatī to Śiva)

Verse 1

ब्रह्मोवाच । वसिष्ठस्य वचः श्रुत्वा सगणोपि हिमालयः । विस्मितो भार्य्यया शैलानुवाच स गिरीश्वरः

Wika ni Brahmā: Nang marinig ang mga salita ni Vasiṣṭha, si Himālaya—kasama ang kanyang mga kasama—ay namangha. Pagkaraan, ang panginoon ng mga bundok ay nagsalita sa kanyang asawa na si Menā.

Verse 2

हिमालय उवाच । हे मेरो गिरिराट् सह्य गन्धमादन मन्दर । मैनाक विन्ध्य शैलेन्द्रास्सर्वे शृणुत मद्वचः

Sinabi ni Himālaya: “O Meru, hari ng mga bundok; O Sahya, Gandhamādana, at Mandara; O Maināka at Vindhya—kayong lahat na mararangal na bundok, pakinggan ninyo ang aking mga salita.”

Verse 3

वसिष्ठो हि वदत्येवं किं मे कार्य्यं विचार्य्यते । यथा तथा च शंसध्वं निर्णीय मनसाखिलम्

Ganito nagsalita si Vasiṣṭha: “Bakit pa pag-iisipan ang aking tungkulin? Pagpasyahan ninyo nang ganap ang lahat sa inyong isipan, at saka ninyo ako turuan—anuman ang inyong ituring na nararapat.”

Verse 4

ब्रह्मोवाच । तच्छुत्वा वचनं तस्य सुमेरुप्रमुखाश्च ते । प्रोचुर्हिमालयं प्रीत्या सुनिर्णीय महीधराः

Wika ni Brahmā: Nang marinig ang kanyang mga salita, ang mga dakilang bundok—na pinangungunahan ni Sumeru—matapos magpasya nang lubos, ay masayang nagsalita kay Himālaya.

Verse 5

शैला ऊचुः । अधुना किं विमर्शेन कृतं कार्य्यं तथैव हि । उत्पन्नेयं महाभाग देवकार्यार्थमेव हि

Wika ng mga panginoon ng bundok: “Ano pa ang saysay ng pagninilay ngayon? Nagawa na ang dapat gawin. O lubhang mapalad, ang anak na ito’y tunay na isinilang lamang para sa gawain ng mga diyos.”

Verse 6

प्रदातव्या शिवायेति शिवस्यार्थेवतारिणी । अनयाराधितो रुद्रो रुद्रेण यदि भाषिता

“Ihandog siya sa pamamagitan ng mantrang ‘(Om) Śivāya’—sapagkat siya ang mismong anyong nagdadala ng layon ni Śiva. Kung si Rudra ay sinasamba sa pamamagitan niya, para bang si Rudra mismo ang nagsalita at nagpatibay ng katotohanang ito.”

Verse 7

ब्रह्मोवाच । एतच्छ्रुत्वा वचस्तेषाम्मेर्वादीनां हिमाचलः । सुप्रसन्नतरोभूद्वै जहास गिरिजा हृदि

Sinabi ni Brahmā: Nang marinig ang mga salitang iyon nina Meru at ng iba pa, lalo pang nagalak si Himācala (Himalaya); at sa kanyang puso, si Girijā (Pārvatī) ay bahagyang ngumiti.

Verse 8

अरुन्धती च तां मेनां बोधयामास कारणात् । नानावाक्यसमूहेनेतिहासैर्विविधैरपि

Dahil sa makatarungang dahilan, tinuruan ni Arundhatī si Menā at ginising ang kanyang pag-unawa—sa pamamagitan ng maraming uri ng pananalita at iba’t ibang salaysay na halimbawa mula sa banal na kasaysayan.

Verse 9

अथ सा मेनका शैलपत्नी बुद्ध्वा प्रसन्नधीः । मुनीनरुन्धतीं शैलं भोजयित्वा बुभोज च

Pagkaraan, si Menakā, asawa ni Himālaya, ay naunawaan ang kalagayan nang may payapa at masayang diwa. Una niyang pinakain ang mga pantas—kasama si Arundhatī at si Śaila (Himālaya)—at saka pa lamang siya kumain.

Verse 10

अथ शैलवरो ज्ञानी सुसंसेव्य मुनींश्च ताम् । उवाच साञ्जलिः प्रीत्या प्रसन्नात्मागतभ्रमः

Pagkaraan, si Śailavara na marunong, matapos paglingkuran nang nararapat ang mga pantas na muni at siya, ay nagsalita nang magkasalikop ang mga kamay sa masayang pag-ibig—payapa ang diwa at napawi ang kanyang pagkalito.

Verse 11

हिमाचल उवाच । सप्तर्षयो महाभागा वचः शृणुत मामकम् । विस्मयो मे गतस्सर्वश्शिवयोश्चरितं श्रुतम्

Wika ni Himācala: “O mararangal na Saptarṣi, pakinggan ninyo ang aking mga salita. Napuno ako ng pagkamangha nang marinig ko ang banal na salaysay tungkol kay Śiva at sa Kanyang kabiyak.”

Verse 12

मदीयं च शरीरम्वै पत्नी मेना सुतास्सुता । ऋद्धिस्सिद्धिश्च चान्यद्वै शिवस्यैव न चान्यथा

“Tunay nga, maging ang aking katawan ay wari’y sa Kanya; gayundin ang aking asawang si Menā at ang aking apo na babae. Ang kasaganaan (Ṛddhi), ang kaganapan (Siddhi), at anuman pang umiiral—lahat ay kay Śiva lamang, hindi kailanman iba.”

Verse 13

ब्रह्मोवाच । इत्युक्त्वा स तदा पुत्रीं दृष्ट्वा तत्सादरं च ताम् । भूषयित्वा तदङ्गानि ऋष्युत्संगे न्यवेशयेत्

Sabi ni Brahmā: Pagkasabi nito, tiningnan niya ang kanyang anak na babae nang may magalang na pag-ibig. Matapos niyang bihisan at palamutian ang mga sangkap ng katawan nito, inilagay niya siya sa kandungan ng pantas.

Verse 14

उवाच च पुनः प्रीत्या शैलराज ऋषींस्तदा । अयं भागो मया तस्मै दातव्य इति निश्चितम्

Ang hari ng mga bundok (Himālaya), na lubhang nalulugod, ay muling nagsalita sa mga rishi: “Ang bahaging ito ay aking pinagtibay na ipagkakaloob sa Kanya.”

Verse 15

ऋषय ऊचुः । शंकरो भिक्षुकस्तेथ स्वयं दाता भवान् गिरे । भैक्ष्यञ्च पार्वती देवी किमतः परमुत्तमम्

Wika ng mga rishi: “O Hari ng mga Bundok, doon si Śaṅkara mismo ang pulubing banal, at ikaw ang nagbibigay sa sarili mong mga kamay. At si Devī Pārvatī rin ang tumatanggap ng limos—ano pa ang higit na sukdulang mapalad kaysa rito?”

Verse 16

हिमवन् शिखराणान्ते यद्धेतोस्सदृशी गतिः । धन्यस्त्वं सर्वशैलानामधिपस्सर्वतो वरः

O Himavān, sa dulo ng iyong mga taluktok ay natamo mo ang kapalarang angkop sa iyong sanhi at layon. Mapalad ka—panginoon ng lahat ng bundok—na sa lahat ng dako ay pinakadakila.

Verse 17

ब्रह्मोवाच । एवमुक्त्वा तु कन्यायै मुनयो विमलाशयाः । आशिषं दत्तवन्तस्ते शिवाय सुखदा भव

Wika ni Brahmā: Pagkasabi nito sa dalaga, ang mga pantas na may dalisay na layon ay nagkaloob ng pagpapala: “Nawa’y maging tagapagdulot ka ng ligaya kay Śiva.”

Verse 18

स्पृष्ट्वा करेण तां तत्र कल्याणं ते भविष्यति । शुक्लपक्षे यथा चन्द्रो वर्द्धन्तां त्वद्गुणास्तथा

Pag hinipo mo siya roon ng iyong kamay, tiyak na darating sa iyo ang pagpapala. Gaya ng buwan na lumalaki sa maliwanag na kalahati ng buwan, nawa’y lumago rin ang iyong mga kagandahang-loob.

Verse 19

इत्युक्त्वा मुनयस्सर्वे दत्त्वा ते गिरये मुदा । पुष्पाणि फलयुक्तानि प्रत्ययं चक्रिरे तदा

Pagkasabi nito, ang lahat ng pantas ay masayang naghandog sa bundok ng mga bulaklak na may kasamang mga bunga; at noon din ay nagtatag sila ng isang tiyak na tanda bilang patunay ng tiwala at pagsang-ayon, pinagtitibay ang kanilang pasiya.

Verse 20

अरुन्धती तदा तत्र मेनां सा सुसुखी मुदा । गुणैश्च लोभयामास शिवस्य परमा सती

Noon, doon, si Arundhatī—na masaya at payapa ang loob—ay nagpasaya kay Menā; at sa pagsasalaysay ng mga kagandahang-loob at katangian ni Śiva, inakay niya ang puso ni Menā na tumungo sa Kanya, sapagkat si Arundhatī ay isang babaeng lubhang dalisay at tapat sa debosyon.

Verse 21

हरिद्राकुंकुमैश्शैलश्मश्रूणि प्रत्यमार्जयत् । लौकिकाचारमाधाय मंगलायनमुत्तमम्

Gamit ang luyang-dilaw at sindur (pulang bermilyon), marahan niyang pinunasan at nilinis ang mga batong ibabaw na nababalot ng alikabok; at sa pagsunod sa wastong kaugaliang pangmundo, isinagawa niya ang pinakamasaganang ritwal na nagdudulot ng pagpapala.

Verse 22

ततश्च ते चतुर्थेह्नि संधार्य्य लग्नमुत्तमम् । परस्परं च सन्तुष्य संजग्मुश्शिवसन्निधिम्

Pagkaraan, sa ikaapat na araw, matapos itakda ang pinakamasaganang sandali, at sa pagkakasiya at pagkakasundo ng isa’t isa, sila’y nagtungo sa harapan ni Panginoong Śiva.

Verse 23

तत्र गत्वा शिवं नत्वा स्तुत्वा विवि धसूक्तिभिः । ऊचुः सर्वे वसिष्ठाद्या मुनयः परमेश्वरम्

Pagdating doon, yumukod sila kay Śiva at nagpuri sa Kanya sa maraming maayos na himno; at pagkaraan, ang lahat ng mga pantas—pinangungunahan ni Vasiṣṭha—ay nagsalita sa Kataas-taasang Panginoon.

Verse 24

ऋषय ऊचुः । देवदेव महादेव परमेश महाप्रभो । शृण्वस्मद्वचनं प्रीत्या यत्कृतं सेवकैस्तव

Wika ng mga pantas: “O Diyos ng mga diyos, O Mahādeva, O Kataas-taasang Panginoon, O Dakilang Guro! Pakinggan Mo nawa nang may lugod ang aming mga salita tungkol sa ginawa ng Iyong mga lingkod.”

Verse 25

बोधितो गिरिराजश्च मेना विविधसूक्तिभिः । सेतिहासं महेशान प्रबुद्धोसौ न संशयः

O Maheśāna, si Girirāja at si Menā ay tinuruan sa maraming piling pananalita, kalakip ang banal na kasaysayang minana; tunay ngang nagising siya sa pagkaunawa—walang alinlangan dito.

Verse 26

वाक्यदत्ता गिरीन्द्रेण पार्वती ते हि नान्यथा । उद्वाहाय प्रगच्छ त्वं गणैर्देवैश्च संयुतः

“Si Pārvatī ay ipinangako sa iyo ni Girīndra (Himālaya) sa pamamagitan ng kanyang panatang salita—walang pag-aalinlangan. Kaya humayo ka sa kasalan, kasama ang iyong mga gaṇa at kaisa ang mga diyos.”

Verse 27

गच्छ शीघ्रं महादेव हिमाचलगृहं प्रभो । विवाहय यथा रीतिः पार्वतीमात्मजन्मने

“Humayo ka agad, O Mahādeva, O Panginoon, sa tahanan ni Himācala. Ayon sa wastong kaugalian, ganapin mo ang kasal kay Pārvatī alang-alang sa sarili mong banal na pagpapakita (pagkakatawang-tao).”

Verse 28

ब्रह्मोवाच । तच्छ्रुत्वा वचनं तेषां लौकिकाचारतत्परः । प्रहृष्टात्मा महेशानः प्रहस्येदमुवाच सः

Sinabi ni Brahmā: Nang marinig ang kanilang mga salita, si Maheśāna—na tapat sa wastong asal ng daigdig—ay napuspos ng galak sa kalooban; at nakangiti, sinabi niya ang mga salitang ito.

Verse 29

महेश उवाच । विवाहो हि महाभागा न दृष्टो न श्रुतो मया । यथा पुरा भवद्भिस्तद्विधिः प्रोच्यो विशेषतः

Sinabi ni Maheśa: “O mapalad na isa, ni hindi ko pa nakita ni narinig ang ganitong kasal. Kaya ilarawan ninyo sa akin nang detalyado ang natatanging ritwal nito, gaya ng itinakda ninyo noong una.”

Verse 30

ब्रह्मोवाच । तदाकर्ण्य महेशस्य लौकिकं वचनं शुभम् । प्रत्यूचुः प्रहसन्तस्ते देवदेवं सदाशिवम्

Wika ni Brahmā: Nang marinig nila ang mapalad na salitang makalupa ni Mahēśa, sila’y sumagot—na may ngiti—kay Sadāśiva, ang Diyos ng mga diyos.

Verse 31

ऋषय ऊचुः । विष्णुमाहूय वै शीघ्रं ससमाजं विशेषतः । ब्रह्माणं ससुतं प्रीत्या तथा देवं शतक्रतुम्

Wika ng mga rishi: “Agad naming ipinatawag si Panginoong Viṣṇu—lalo na kasama ang buong kapulungan niya—at sa galak ay ipinatawag din si Brahmā kasama ang kanyang anak, gayundin ang diyos na Śatakratu (Indra).”

Verse 32

तथा ऋषिगणान्सर्वान् यक्षगन्धर्वकिन्नरान् । सिद्धान् विद्याधरांश्चैव तथा चैवाप्सरोगणान्

Gayundin, tinipon din niya ang lahat ng pangkat ng mga rishi, ang mga Yakṣa, Gandharva at Kinnara, ang mga Siddha at Vidyādhara, at pati ang maraming Apsarā.

Verse 33

एतांश्चान्यान्प्रभो सर्वानानय स्वेह सादरम् । सर्वं संसाधयिष्यन्ति त्वत्कार्य्यं ते न संशयः

O Panginoon, dalhin mo silang lahat at ang iba pa rito sa iyong harapan nang may nararapat na paggalang. Matutupad nila ang buong layunin ng iyong gawain—walang alinlangan.

Verse 34

ब्रह्मोवाच । इत्युक्त्वा सप्त ऋषयस्तदाज्ञां प्राप्य ते मुदा । स्वधाम प्रययुस्सर्वे शंसन्तः शङ्करीं गतिम्

Sinabi ni Brahmā: Pagkasabi nito, ang pitong rishi, nang tanggapin ang utos niya nang may galak, ay umalis na ang lahat at bumalik sa kani-kanilang tahanan, habang ipinahahayag ang mapalad na landas na patungo kay Śaṅkarī (ang Banal na Ina).

Verse 36

इति श्रीशिवमहापुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां तृतीये पार्वतीखंडे सप्तऋषिवचनं नाम षट्त्रिंशोऽध्यायः

Sa gayon nagtatapos ang ika-36 na kabanata, na pinamagatang “Ang Pagbigkas ng Pitong Rishi,” sa Pārvatī-khaṇḍa (ikatlong bahagi) ng Rudra-saṃhitā (ikalawang dibisyon) ng maluwalhating Śiva Mahāpurāṇa.