Shloka 5

श्रीमद्रामायणकथासङ्क्षेपः / The Ramayana in Synopsis

Narada’s Summary to Valmiki

Devanagari script

एतदिच्छाम्यहं श्रोतुं परं कौतूहलं हि मे ।महर्षे त्वं समर्थोऽसि ज्ञातुमेवंविधं नरम् ।।।।

Transliteration

etad icchāmy ahaṃ śrotuṃ paraṃ kautūhalaṃ hi me | maharṣe tvaṃ samartho 'si jñātum evaṃvidhaṃ naram || 1.1.5 ||

Translation

Ito ang nais kong marinig; tunay na napakalaki ng aking pananabik. O dakilang muni, ikaw ay may kakayahang makilala ang isang taong may ganitong mga katangian.

Word by Word

• एतत्: this
• एतत्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन

• इच्छामि: I desire
• इच्छामि: क्रिया
• Type: Verb
• Root: इष्/इच्छ् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), उत्तम-पुरुष (1st person), एकवचन, परस्मैपद

• अहम्: I
• अहम्: कर्ता
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तम-पुरुष-सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन

• श्रोतुम्: to hear
• श्रोतुम्: प्रयोजन (Purpose)
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु) + तुमुन् (कृदन्त)
• Form: तुमुन्-अन्त (infinitive), अव्ययवत् प्रयोग (indeclinable infinitive)

• परम्: great/very
• परम्: विशेषण
• Type: Adjective
• Root: पर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण (qualifying 'कौतूहलम्')

• कौतूहलम्: curiosity
• कौतूहलम्: कर्ता (as subject of implied 'अस्ति')
• Type: Noun
• Root: कौतूहल (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• हि: indeed/for
• हि: निपात (Particle)
• Type: Indeclinable
• Root: हि (अव्यय)
• Form: निपात (particle), हेत्वर्थ/बलार्थ (emphasis/for)

• मे: my/to me
• मे: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (Genitive/6th), एकवचन

• महर्षे: O great sage
• महर्षे: सम्बोधन (Address)
• Type: Noun
• Root: महर्षि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन

• त्वम्: you
• त्वम्: कर्ता
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: मध्यम-पुरुष-सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन

• समर्थः: capable
• समर्थः: कर्तृसम्बन्धी विशेषण
• Type: Adjective
• Root: समर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण

• असि: are
• असि: क्रिया
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), मध्यम-पुरुष (2nd person), एकवचन, परस्मैपद

• ज्ञातुम्: to know
• ज्ञातुम्: प्रयोजन (Purpose)
• Type: Verb
• Root: ज्ञा (धातु) + तुमुन् (कृदन्त)
• Form: तुमुन्-अन्त (infinitive), अव्ययवत् प्रयोग

• एवंविधम्: such (of this kind)
• एवंविधम्: कर्म-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: एवम् (अव्यय) + विध (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (determinative: 'of such a kind'); पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (qualifying 'नरम्')

• नरम्: man/person
• नरम्: कर्म (Object)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

Context

He with the help of deceitful Maricha drew the princes (Rama and Lakshmana) far away from their hermitage abducted Sita the wife of Rama and slaughtered vulture Jatayu,

Characters & Entities

• Vālmīki
• Nārada (Maharṣi)

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

A dharmic life begins with sincere inquiry—seeking truthful knowledge about virtue and the ideal conduct to emulate.

What is the narrative situation?

Vālmīki approaches Nārada and asks to hear about an exemplary man possessing the highest virtues.

Which character virtue is emphasized?

Humility and intellectual honesty—recognizing a worthy teacher and asking with genuine desire to learn.