Shloka 20

श्रीमद्रामायणकथासङ्क्षेपः / The Ramayana in Synopsis

Narada’s Summary to Valmiki

Devanagari script

तमेवं गुणसम्पन्नं रामं सत्यपराक्रमम् ।।1.1.19।।ज्येष्ठं श्रेष्ठगुणैर्युक्तं प्रियं दशरथस्सुतम् । प्रकृतीनां हितैर्युक्तं प्रकृतिप्रियकाम्यया ।।1.1.20।।यौवराज्येन संयोक्तुमैच्छत्प्रीत्या महीपति: ।

Transliteration

tam evaṃ guṇasampannaṃ rāmaṃ satyaparākramam | jyeṣṭhaṃ śreṣṭhaguṇair yuktaṃ priyaṃ daśarathas sutam | prakṛtīnāṃ hitair yuktaṃ prakṛtipriyakāmyayā | yauvarājyena saṃyoktum aicchat prītyā mahīpatiḥ ||

Translation

Nang makita ng hari si Rāma na ganito kapuspos ng mga katangian—ang tapang ay nakaugat sa katotohanan—ang panganay, hitik sa pinakamainam na gawi, at minamahal na anak ni Daśaratha; nakatuon sa kapakanan ng mga mamamayan at masigasig sa ikalulugod nila, ang panginoon ng lupa, dahil sa pag-ibig, ay nagnasang italaga siya bilang tagapagmana sa trono.

Word by Word

• तम्: him
• तम्: कर्म (Object)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• एवम्: thus/in this way
• एवम्: क्रियाविशेषण (Adverbial)
• Type: Indeclinable
• Root: एवम् (अव्यय)
• Form: प्रकार-अव्यय (adverb of manner)

• गुणसम्पन्नम्: endowed with virtues
• गुणसम्पन्नम्: कर्म-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: गुण + सम्पन्न (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (determinative: 'endowed with qualities'); पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (qualifying 'रामम्')

• रामम्: Rāma
• रामम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: राम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• सत्यपराक्रमम्: of unfailing prowess
• सत्यपराक्रमम्: कर्म-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: सत्य + पराक्रम (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास (descriptive: 'true/unfailing valor'); पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण

• ज्येष्ठम्: eldest
• ज्येष्ठम्: कर्म-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: ज्येष्ठ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण

• श्रेष्ठगुणैः: with excellent virtues
• श्रेष्ठगुणैः: करण (Instrument)
• Type: Noun
• Root: श्रेष्ठ + गुण (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय-समास; पुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन

• युक्तम्: endowed
• युक्तम्: कर्म-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: युज् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त, पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण

• प्रियम्: beloved
• प्रियम्: कर्म-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: प्रिय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण

• दशरथस्य: of Daśaratha
• दशरथस्य: सम्बन्ध (Genitive)
• Type: Noun
• Root: दशरथ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन

• सुतम्: son
• सुतम्: कर्म (Appositive object)
• Type: Noun
• Root: सुत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; 'रामम्' इत्यस्य अप्पोजिशन (apposition)

• प्रकृतीनाम्: of the subjects
• प्रकृतीनाम्: सम्बन्ध
• Type: Noun
• Root: प्रकृति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन

• हितैः: with beneficial acts/benefits
• हितैः: करण (Instrument)
• Type: Noun
• Root: हित (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन

• युक्तम्: endowed
• युक्तम्: कर्म-विशेषण
• Type: Adjective
• Root: युज् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त, पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण

• प्रकृतिप्रियकाम्यया: by desire for subjects' welfare
• प्रकृतिप्रियकाम्यया: करण/हेतु (Instrument/Cause)
• Type: Noun
• Root: प्रकृति + प्रिय + काम्य (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (determinative: 'desire for what is dear to the subjects' = welfare-intent); स्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन

• यौवराज्येन: with the heir-apparent status
• यौवराज्येन: करण (Instrument)
• Type: Noun
• Root: यौवराज्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया, एकवचन

• संयोक्तुम्: to install/join
• संयोक्तुम्: प्रयोजन (Purpose)
• Type: Verb
• Root: सम् + युज् (धातु) + तुमुन् (कृदन्त)
• Form: तुमुन्-अन्त (infinitive)

• ऐच्छत्: wished
• ऐच्छत्: क्रिया
• Type: Verb
• Root: इष् (धातु)
• Form: लङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• प्रीत्या: out of affection
• प्रीत्या: करण/हेतु (Instrument/Cause)
• Type: Noun
• Root: प्रीति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन

• महीपतिः: the king
• महीपतिः: कर्ता
• Type: Noun
• Root: महीपति (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (determinative: 'lord of the earth'); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Context

With a desire to promote the welfare of the people king Dasaratha decided to install Sri Rama, his eldest and affectionate son as heir (apparent) who was bestowed with all excellent qualities and true prowess, beloved of the people he was ever intent in the welfare of the people.

Characters & Entities

• Rāma
• Daśaratha
• Yauvarājya (heir-apparent office)

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Rāja-dharma: a king should choose leadership based on virtue, truth-grounded valor, and commitment to the people’s welfare.

What is the narrative situation?

Within Nārada’s synopsis, Daśaratha, pleased by Rāma’s virtues and public-mindedness, resolves to install him as heir-apparent.

Which character virtue is emphasized?

Public-spirited virtue: acting for the subjects’ good (prakṛtīnāṃ hita) and truth-aligned courage (satya-parākrama).