Sarga 95

Verse 1

अथ शैलाद्विनिष्क्रम्य मैथिलीं कोसलेश्वरः।अदर्शयच्छुभजलां रम्यां मन्दाकिनीं नदीम्।।।।

Pagkaraan, paglusong mula sa bundok, ipinakita ni Rāma, ang panginoon ng Kosala, kay Maithilī (Sītā) ang kaibig-ibig na ilog Mandākinī, sagana sa dalisay at mapalad na tubig.

Verse 2

अब्रवीच्च वरारोहां चारुचन्द्रनिभाननाम्।विदेहराजस्य सुतां रामो राजीवलोचनः।।।।

Nagsalita ang lotus-ang-mata na si Rama sa anak ng hari ng Videha—kay Sita, marikit ang anyo, at ang mukha’y tulad ng kaaya-ayang buwan.

Verse 3

विचित्रपुलिनां रम्यां हंससारससेविताम्।कमलैरुपसम्पन्नां पश्य मन्दाकिनीं नदीम्।।।।

Masdan mo, mahal, ang kaakit-akit na ilog Mandākinī—ang mga pampang nitong buhanginan ay sari-saring ganda, dinadalaw ng mga gansa at sārasā, at sagana sa mga lotus.

Verse 4

नानाविधैस्तीररुहै र्वृतां पुष्पफलद्रुमैः।राजन्तीं राजराजस्य नलिनीमिव सर्वतः।।।।

Tingnan mo kung paanong kumikislap ito, napaliligiran ng sari-saring punong tumutubo sa pampang, hitik sa bulaklak at bunga—sa lahat ng dako’y tila ang tanyag na lawa Nalinī ng hari ng mga yakṣa, si Kubera, sa kanyang karilagan.

Verse 5

मृगयूथनिपीतानि कलुषाम्भांसि साम्प्रतम्।तीर्थानि रमणीयानि रतिं सञ्जनयन्ति मे।।।।

Ngayon man, malabo ang tubig sa mga pook na pinag-inuman ng mga kawan ng usa; gayunman, ang mga kaaya-ayang tawiran at pook-salukan ay nagbubunsod sa akin ng ligaya.

Verse 6

जटाजिनधराः काले वल्कलोत्तरवाससः।ऋषय स्त्ववगाहन्ते नदीं मन्दाकिनीं प्रिये।।।।

Minamahal, sa takdang oras ang mga ṛṣi—may buhol-buhol na buhok at balat ng usa, at balát-kahoy ang pang-itaas—ay lumulusong sa ilog na Mandākinī upang maligo.

Verse 7

आदित्यमुपतिष्ठन्ते नियमादूर्ध्वबाहवः।एते परे विशालाक्षि मुनय स्संशितव्रताः।।।।

Malalaking-mata, naroon pa ang ibang mga muni na matitibay ang panata; ayon sa kanilang mga pagtalima, nakatindig silang nakataas ang mga bisig at sumasamba sa Araw.

Verse 8

मारुतोद्धूतशिखरैः प्रनृत्त इव पर्वतः।पादपैः पत्रपुष्पाणि सृजद्भिरभितो नदीम्।।।।

Sa mga tuktok na hinahampas ng hangin, waring sumasayaw ang bundok; sapagkat ang mga punò’y naglalaglag ng mga dahon at bulaklak sa paligid ng ilog.

Verse 9

चिन्मणिनिकाशोदां क्वचित्पुलिनशालिनीम्।क्वचित्सिद्धजनाकीर्णां पश्य मन्दाकिनीं नदीम्।।।।

Masdan ang ilog na Mandākinī: sa ilang dako’y malinaw ang tubig na tila kristal; sa iba nama’y pinapaganda ng mga pampang na buhangin; at sa iba pa’y siksik sa mga siddha.

Verse 10

निर्धूतान्वायुना पश्य विततान्पुष्पसञ्चयान्।पोप्लूयमानानपरान्पश्य त्वं जलमध्यगान्।।।।

Tingnan mo—ang mga bunton ng bulaklak na ikinalat at inalog ng hangin; at tingnan mo rin ang iba pang mga kumpol ng bulaklak na palutang-lutang sa gitna ng agos, nasa ibabaw ng tubig.

Verse 11

तांश्चातिवल्गुवचसो रथाङ्गाह्वयना द्विजाः।अधिरोहन्ति कल्याणि निष्कूजन्त श्शुभा गिरः।।।।

O mapalad na Sita, ang matatamis ang tinig na ibong rathāṅga (cakravāka) ay dumadapo sa mga bunton na iyon, at umaawit ng mga tinig na kaaya-aya at mapagpala.

Verse 12

दर्शनं चित्रकूटस्य मन्दाकिन्याश्च शोभने।अधिकं पुरवासाच्च मन्ये तव च दर्शनात्।।।।

O marikit na Sita, para sa akin, ang pagtanaw sa Citrakuta at sa Mandakini—na nasisilayan sa iyong piling—ay higit na kaiga-igaya kaysa paninirahan sa lungsod.

Verse 13

विधूतकलुषै स्सिद्धैस्तपोदमशमान्वितैः।नित्यविक्षोभितजलां विगाहस्व मया सह।।।।

Sumisid ka kasama ko sa ilog na ito, na ang tubig ay laging ginagalaw ng mga siddha—mga banal na nilinis sa kasalanan, puspos ng tapa, pagpipigil-sa-sarili, at kapayapaan.

Verse 14

सखीवच्च विगाहस्व सीते मन्दाकिनीं नदीम्।कमलान्यवमज्जन्ती पुष्कराणि च भामिनि।।।।

O Sītā, mahal kong giliw—lumusong ka sa ilog Mandākinī na parang matalik na kaibigan, habang sa paglalaro mo’y inilulubog ang pulang lotus at ang puting lotus, O marikit.

Verse 15

त्वं पौरजनवद्व्यालानयोध्यामिव पर्वतम्।मन्यस्व वनिते नित्यं सरयूवदिमां नदीम्।।।।

O ginang, lagi mong ituring ang mga mababangis na nilalang na parang mga mamamayan ng lungsod, ang bundok na ito na parang mismong Ayodhyā, at ang ilog na ito na parang Sarayū.

Verse 16

लक्ष्मणश्चापि धर्मात्मा मन्निदेशे व्यवस्थितः।त्वं चानुकूला वैदेहि प्रीतिं जनयथो मम।।।।

Si Lakṣmaṇa man—matuwid ang loob—ay nakahandang tumupad sa aking utos; at ikaw, O Vaidehī, sa iyong palaging pag-alalay, ay nagdudulot ng galak sa aking puso.

Verse 17

उपस्पृशंस्त्रिषवणं मधुमूलफलाशनः।नायोध्यायैन राज्याय स्पृहयेऽद्य त्वया सह।।।।

Naliligo ako sa tatlong oras ng panalangin at nabubuhay sa pulot, ugat, at bunga; ngayon, na kapiling kita, hindi ko hinahangad ang Ayodhyā, ni maging ang paghahari.

Verse 18

इमांहि रम्यां मृगयूथशालिनीं निपीततोयां गजसिंहवानरैः।सुपुष्पितां पुष्पभरैरलङ्कृतां नसोऽस्ति य स्स्यान्न गतक्लम स्सुखी।।।।

Kay ganda ng Mandākinī—punô ng mga kawan ng usa; ang tubig niya’y iniinom ng elepante, leon, at mga unggoy; pinalalamutian ng naglaglagang bulaklak mula sa mga punong namumukadkad. Sino ang makakakita nito at hindi sasaya, napapawi ang pagod?

Verse 19

इतीव रामो बहुसङ्गतं वचः प्रियासहाय स्सरितं प्रति ब्रुवन्।चचार रम्यं नयनाञ्जनप्रभं स चित्रकूटं रघुवंशवर्धनः।।।।

Sa gayong mga salita—mahaba at angkop—na iniuukol sa ilog, si Rāma, tagapagtaguyod ng angkan ni Raghu, ay naglakad-lakad sa kaibig-ibig na Citrakūṭa, na may kulay na tila koliryong pampahid sa mata, kasama ang minamahal niyang kasama.