Adhyaya 45

Verse 1

भीष्म उवाच । इदानीं श्रोतुमिच्छामि हिरण्यकशिपोर्वधम् । नरसिंहस्य माहात्म्यं तथा पापविनाशनम्

Sinabi ni Bhīṣma: Ngayon ay nais kong marinig ang pagpaslang kay Hiraṇyakaśipu—ang kadakilaan ni Narasiṁha, at gayundin ang paglipol ng kasalanan.

Verse 2

पुलस्त्य उवाच । पुरा कृतयुगे राजन्हिरण्यकशिपुः प्रभुः । दैत्यानामादिपुरुषश्चकार सुमहत्तपः

Sinabi ni Pulastya: Noong unang panahon, sa Kṛta Yuga, O hari, ang makapangyarihang Hiraṇyakaśipu—ang sinaunang pinuno ng mga Daitya—ay nagsagawa ng napakadakilang pagtitika.

Verse 3

दशवर्षसहस्राणि दशवर्षशतानि च । जलवासी समभवत्स्नानमौनधृतव्रतः

Sa sampung libong taon, at dagdag pang sampung daang taon, siya’y namuhay sa tubig, tumutupad ng mga panata—matatag sa mga ritwal ng pagligo at sa disiplina ng katahimikan.

Verse 4

वृतः शमदमाभ्यां च ब्रह्मचर्येण चैव हि । ब्रह्मा प्रीतोऽभवत्तस्य तपसा नियमेन च

Taglay ang kapayapaan at pagpipigil-sa-sarili, at matatag sa brahmacarya, tunay ngang kinalugdan niya si Brahmā—sa pamamagitan ng kanyang pagtitika at masusing mga pagtalima.

Verse 5

ततः स्वयंभूर्भगवान्स्वयमागत्य तत्र हि । विमानेनार्कवर्णेन हंसयुक्तेन भास्वता

Pagkaraan, ang Sariling-Ipinanganak na Panginoon (Brahmā) ay dumating doon, sumasakay sa maningning na vimāna—kulay-araw, nagliliwanag, at hinihila ng mga hamsa.

Verse 6

आदित्यैर्वसुभिः साध्यैर्मरुद्भिर्दैवतैस्सह । रुद्रैर्विश्वसहायैश्च यक्षराक्षसपन्नगैः

Kasama ang mga Āditya, Vasu, Sādhya, at mga Marut—kalakip ang mga pangkat ng mga diyos—at ang mga Rudra, ang mga kapangyarihang sumasaklolo sa sansinukob, gayundin ang mga Yakṣa, Rākṣasa, at mga nilalang‑ahas (Pannaga).

Verse 7

दिग्भिश्चैव विदिग्भिश्च नदीभिः सागरैस्तथा । नक्षत्रैश्च मुहूर्तैश्च खचरैश्च महाग्रहैः

—sa mga direksiyon at mga pagitan nitong direksiyon, sa mga ilog at mga karagatan din; sa mga bituing‑tala (nakṣatra) at sa mga takdang sandali (muhūrta), at sa mga liwanag na naglalakbay sa langit at sa mga dakilang planeta.

Verse 8

देवैर्ब्रह्मर्षिभिः सार्द्धं सिद्धैः सप्तर्षिभिस्तथा । राजर्षिभिः पुण्यकृद्भिर्गंधर्वाप्सरसांगणैः

Kasama ang mga diyos, kasama ang mga Brahmarṣi; kasama ang mga Siddha at ang Pitong Ṛṣi rin; kasama ang mga rājārṣi, ang mga gumagawa ng kabanalan, at ang mga pangkat ng Gandharva at Apsaras.

Verse 9

चराचरगुरुः श्रीमान्वृतः सर्वैर्दिवौकसैः । ब्रह्मा ब्रह्मविदां श्रेष्ठो दैत्यं वचनमब्रवीत्

Si Brahmā—ang maringal na guro ng lahat ng gumagalaw at di‑gumagalaw, iginagalang ng lahat ng naninirahan sa langit, at pinakadakila sa mga nakakabatid ng Brahman—ay nagsalita noon sa Daitya ng ganitong mga salita.

Verse 10

प्रीतोस्मि तव भक्तस्य तपसाऽनेन सुव्रत । वरं वरय भद्रं ते यथेष्टं काममाप्नुहि

Nalulugod Ako sa iyo, Aking deboto, dahil sa austeridad na ito, O may marangal na panata. Pumili ka ng biyaya—nawa’y mapasa iyo ang pagpapala; kamtin mo ang ninanais ng iyong puso.

Verse 11

हिरण्यकशिपुरुवाच । न देवासुरगंधर्वा न यक्षोरगराक्षसाः । न मानुषाः पिशाचाश्च हन्युर्मां देवसत्तम

Sinabi ni Hiraṇyakaśipu: “Hindi ako mapapatay ng mga deva, ni ng mga asura at gandharva; ni ng mga yakṣa, ahas, at rākṣasa; ni ng mga tao at piśāca—O pinakadakila sa mga diyos.”

Verse 12

ऋषयो मानवाः शापैर्न शपेयुः पितामह । यदि मे भगवान्प्रीतो वर एष वृतो मया

“O Lolo (Pitāmaha), kung kinalulugdan ako ng Mapalad na Panginoon, ito ang biyayang pinipili ko: nawa’y ang mga ṛṣi at mga tao ay hindi makapagsumpa sa pamamagitan ng kanilang mga sumpa.”

Verse 13

न शस्त्रेण न चास्त्रेण गिरिणा पादपेन वा । न शुष्केण न चार्द्रेण न स्याच्चान्येन मे वधः

“Hindi sa talim ni sa sandata, ni sa bundok o punò darating ang aking kamatayan; hindi sa tuyo ni sa basa—ni sa alinmang iba pa magkakaroon ng aking pagpaslang.”

Verse 14

भवेयमहमेवार्कः सोमो वायुर्हुताशनः । सलिलं चांतरिक्षं च नक्षत्राणि दिशो दश

“Nawa’y ako mismo ang maging Araw, ang Buwan, ang Hangin, at ang Apoy; gayundin ang mga tubig, ang kalawakan, ang mga bituin, at ang sampung direksiyon.”

Verse 15

अहं क्रोधश्च कामश्च वरुणो वासवो यमः । धनदश्च धनाध्यक्षो यक्षः किंपुरुषाधिपः

“Ako rin ang Poot at ang Pagnanasa; ako si Varuṇa, si Vāsava (Indra), at si Yama; ako si Dhanada (Kubera), ang panginoon ng kayamanan, ang Yakṣa, at ang pinuno ng mga Kiṃpuruṣa.”

Verse 16

ब्रह्मोवाच । एष दिव्यो वरस्तात मया दत्तस्तवाद्भुतः । सर्वकामप्रदो वत्स प्राप्स्यसि त्वं न संशयः

Wika ni Brahmā: “Mahal kong anak, itong kamangha-manghang, banal na biyaya ay ipinagkaloob ko sa iyo. Nagkakaloob ito ng lahat ng ninanais, anak; tiyak na matatamo mo ito—walang pag-aalinlangan.”

Verse 17

एवमुक्त्वा स भगवान्जगामाकाशमेव हि । वैराजं ब्रह्मसदनं ब्रह्मर्षिगणसेवितम्

Pagkasabi nito, ang Mapalad na Panginoon ay lumisan nga sa himpapawid, patungo sa tahanan ni Virāja—ang luklukan ni Brahmā—na pinaglilingkuran ng mga pangkat ng mga brahmarṣi.

Verse 18

ततो देवाश्च गंधर्वा ऋषिभिः सह चारणाः । वरप्रदानं श्रुत्वैवं पितामहमुपस्थिताः

Pagkaraan, ang mga deva, ang mga Gandharva, at ang mga Cāraṇa—kasama ang mga rishi—nang marinig ang pagkakaloob ng biyaya, ay lumapit kay Pitāmaha (Brahmā).

Verse 19

देवा ऊचुः । वरप्रदानाद्भगवन्वधिष्यति स नोऽसुरः । तत्प्रसादश्च भगवन्वधोप्यस्य विचिंत्यताम्

Wika ng mga deva: “O Mapalad na Panginoon, dahil sa biyayang ipinagkaloob, papatayin kami ng asura. Kaya, O Panginoon, pag-isipan kung paano siya mapapatay at kung paano mapananatili ang iyong pagpapala at ang kabanalan ng biyaya.”

Verse 20

भगवान्सर्वभूतानामादिकर्त्ता स्वयंप्रभुः । स्रष्टा च हव्यकव्यानामव्यक्तप्रकृतिः परः

Ang Mapalad na Panginoon ang unang sanhi ng lahat ng nilalang, sariling liwanag at ganap na malaya. Siya rin ang lumikha ng mga handog na havya para sa mga deva at ng kavya para sa mga ninuno; Siya ang Kataas-taasan, ang Kaniyang kalikasan ay ang di-nahahayag na Prakṛti.

Verse 21

सर्वलोकहितं वाक्यं श्रुत्वा देवः प्रजापतिः । आश्वासयामास तदा सुशीतैर्वचनांबुभिः

Nang marinig ang mga salitang kapaki-pakinabang sa lahat ng daigdig, ang banal na Prajāpati ay nag-aliw noon, sa pananalitang gaya ng malamig at nakapapawing-tubig.

Verse 22

अवश्यं त्रिदशानेन प्राप्तव्यं तपसः फलं । तपसोऽन्तेऽस्य भगवान्वधं विष्णुः करिष्यति

Tunay na sa pamamagitan ng diyos na ito sa mga Tatlumpu’t Tatlo, matatamo ang bunga ng pag-aayuno at pagninilay; sa wakas ng kanyang tapas, ang Mapalad na Panginoong Viṣṇu ang magpapasapit ng kanyang kamatayan.

Verse 23

तच्छ्रुत्वा विबुधा वाक्यं सर्वे पंकजजाननात् । स्वानि स्थानानि दिव्यानि विप्रजग्मुर्मुदान्विताः

Pagkarinig sa mga salitang iyon mula sa may mukhang-loto, ang lahat ng mga diyos—punô ng galak—ay nagsitungo sa kani-kanilang banal na tahanan.

Verse 24

लब्धमात्रे वरे सोथ प्रजास्सर्वा अबाधत । हिरण्यकशिपुर्दैत्यो वरदानेन गर्वितः

Pagkatanggap pa lamang ng biyaya, sinimulan niyang pahirapan ang lahat ng nasasakupan; ang asurang si Hiraṇyakaśipu, nagmamataas dahil sa pagkakaloob ng boon.

Verse 25

आश्रमेषु महाभागान्मुनीन्वै शंसितव्रतान् । सत्यधर्मपरान्दान्तान्धर्षयामास दानवः

Sa mga ashram, ginulo ng danava ang mga mararangal na muni—kilalá sa kanilang mga panata, tapat sa katotohanan at dharma, at may pagpipigil-sa-sarili.

Verse 26

देवांस्त्रिभुवनस्थांश्च पराजित्य महासुरः । त्रैलोक्यं वशमानीय स्वर्गे वसति दानवः

Matapos daigin ang mga diyos na nananahan sa tatlong daigdig, ang dakilang asura ay isinailalim sa kanyang kapangyarihan ang tatlong mundo, at ang dānava ay nanirahan sa langit.

Verse 27

यदा वरमदोत्सिक्तश्चोदितः कालधर्मिणा । यज्ञियानकरोद्दैत्यानयज्ञीयांश्च दैवतान्

Nang siya’y nalasing sa pagmamataas dahil sa mga biyaya, at itinulak ng itinakdang batas ng Panahon, ginawa niyang karapat-dapat sa yajña ang mga Dāitya at ginawang di-karapat-dapat sa yajña ang mga Deva.

Verse 28

तथा दैत्याश्च साध्याश्च विश्वे च वसवस्तथा । रुद्रा देवगणा यक्षा देवद्विजमहर्षयः

Gayundin ang mga Daitya at ang mga Sādhya, ang mga Viśvedevas at ang mga Vasu; ang mga Rudra, ang mga pangkat ng mga diyos, ang mga Yakṣa, at ang mga banal na ipinanganak na pantas at dakilang rishi.

Verse 29

शरण्यं शरणं विष्णुमुपतस्थुर्महाबलम् । देवदेवं यज्ञमयं वासुदेवं सनातनम्

Lumapit sila kay makapangyarihang Viṣṇu—ang kanlungan ng mga walang masandalan at ang pinakamataas na silungan—kay Vāsudeva, ang walang hanggan na Diyos ng mga diyos, na siyang mismong anyo ng yajña.

Verse 30

देवा ऊचुः । नारायण महाभाग देवास्त्वां शरणं गताः । त्रायस्व जहि दैत्येंद्रं हिरण्यकशिपुं प्रभो

Nagsalita ang mga diyos: “O Nārāyaṇa na dakila ang kapalaran, kaming mga diyos ay sumilong sa iyo. Iligtas mo kami, O Panginoon—patayin ang hari ng mga daitya, si Hiraṇyakaśipu.”

Verse 31

त्वं हि नः परमोदाता त्वं हि नः परमो गुरुः । त्वं हि नः परमो देवो ब्रह्मादीनां सुरोत्तमः

Tunay nga Ikaw ang aming kataas-taasang Tagapagkaloob; tunay nga Ikaw ang aming pinakadakilang Guru. Tunay nga Ikaw ang aming Kataas-taasang Diyos—pinakamainam sa mga deva, maging sa gitna nina Brahmā at ng iba pa.

Verse 32

विष्णुरुवाच । भयं त्यजद्ध्वममरा अभयं वो ददाम्यहम् । तथैव त्रिदिवं देवाः प्रतिपद्यत माचिरम्

Sinabi ni Viṣṇu: “Iwaglit ninyo ang takot, O mga walang-kamatayan; ibinibigay ko sa inyo ang kawalang-takot. Kaya nga, O mga deva, agad ninyong bawiin ang langit ng tatlong daigdig.”

Verse 33

एनं हि सगणं दैत्यं वरदानेन गर्वितम् । अवध्यममरेंद्राणां दानवेंद्रं निहन्म्यहम्

Tunay, papatayin ko ang Daitya na ito kasama ang kanyang mga kapanalig—ang panginoon ng mga Dānava, namamaga sa pagmamataas dahil sa kaloob na biyaya, at itinuturing na di-mapapatay maging ng mga panginoon ng mga deva.

Verse 34

एवमुक्त्वा तु भगवान्विश्वपो विष्णुरव्ययः । हिरण्यकशिपुस्थानं जगाम हरिरीश्वरः

Pagkasabi nito, ang Mapalad na Panginoon—si Viṣṇu, ang di-nagbabagong tagapangalaga ng sansinukob—si Hari, ang Kataas-taasang Īśvara, ay nagtungo sa tahanan ni Hiraṇyakaśipu.

Verse 35

तेजसा भास्काराकारः शशीकांत्येव चापरः । नरस्य कृत्वार्धतनुं सिंहस्यार्द्धतनुं तथा

Sa ningning, nag-anyong gaya ng Araw; at sa isa pang anyo, kumislap na tila liwanag ng Buwan. Ginawa niya ang kalahating katawan na tao, at gayundin ang kalahating katawan na leon.

Verse 36

नारसिंहेन वपुषा पाणिं संगृह्य पाणिना । ततो ददर्श विस्तीर्णां दिव्यां रम्यां मनोरमाम्

Taglay ang anyo ni Narasiṃha, hinawakan niya ang kamay nito sa kaniyang kamay; at saka niya nasilayan ang malawak, dibino, kaakit-akit, at lubhang nakalulugod na tanawin.

Verse 37

सर्वकामयुतां शुभ्रां हिरण्यकशिपोः सभाम् । विस्तीर्णां योजनशतं शतमध्यर्द्धमायताम्

Ang maringal at maningning na bulwagan ng kapulungan ni Hiraṇyakaśipu—puspos ng lahat ng ninanais na kaginhawahan—ay sandaang yojana ang luwang at sandaan at limampung yojana ang haba.

Verse 38

वैहायसीं कामगमां पंचयोजनमुच्छ्रिताम् । जराशोकक्षमापेतां निष्प्रकम्प्यां शिवां सुखाम्

Ito’y panghimpapawid at nakagagalaw ayon sa nais, may taas na limang yojana; walang katandaan, dalamhati, ni pagod—di nayayanig, mapalad, at puspos ng kaligayahan.

Verse 39

वेश्मासनवतीं रम्यां ज्वलंतीमिव तेजसा । अंतःसलिलसंयुक्तां विहितां विश्वकर्मणा

Isang marikit na anyo, may mga palasyo at upuan, nagliliwanag na wari’y nag-aapoy sa ningning; may tubig sa loob—nilalang ito ni Viśvakarmā.

Verse 40

दिव्यवर्णमयैर्वृक्षैः फलपुष्पप्रदैर्युताम् । नीलपीतासितश्यामैः श्वेतैर्लोहितकैरपि

Ito’y pinalamutian ng mga punong may dibinong kulay, namumunga at namumulaklak—bughaw, dilaw, maitim, maitim na may anino, puti, at maging pula rin.

Verse 41

अवदातैस्तथा गुल्मै रक्तमंजरिधारिभिः । सिताभ्रघनसंकाशां प्लवंतीं च ददर्श सः

Pagkaraan ay namasdan niya siya, napaliligiran ng maningning na mapuputing palumpong na may pulang kumpol ng mga bulaklak; wari’y gaya ng siksik na ulap na puti at tila lumulutang.

Verse 42

रश्मिमती स्वभावेन दिव्यगंधमनोरमा । सुसुखा न च दुःखा सा न शीता न च घर्मदा

Sa likas niyang kalikasan, si Raśmimatī ay kaaya-aya at may banal na samyo. Siya’y lubhang mapaginhawa—hindi malungkot, hindi malamig, at hindi rin nagbibigay ng init.

Verse 43

न क्षुत्पिपासे ग्लानिं वा प्राप्यतां प्राप्नुवंति ते । नानरूपैरुपकृता सुचित्रैश्च सुभास्वरैः

Hindi sila dinadapuan ng gutom o uhaw, ni nalulugmok sa pagkapagod. Inaalagaan sila sa sari-saring paraan, sa mga kahanga-hanga, makukulay at maningning na kaayusan.

Verse 44

अतिचंद्रातिसूर्याति शिखिकान्ति स्वयंप्रभा । दीप्यते नाकपृष्ठस्था भासयंती विभासुरा

Higit pa sa ningning ng buwan at maging ng araw, nagliliwanag na parang naglalagablab na apoy at kusang nagniningning; sa likod ng langit siya’y kumikislap—marilag, nagbibigay-liwanag sa paligid.

Verse 45

सर्वे चकाशिरे तस्यां मुदिताश्चैव मानुषाः । रसवच्च प्रभूतं च भक्ष्यभोज्यान्नमुत्तमं

Sa pook na iyon, ang lahat ng tao’y nagniningning sa galak; at may saganang pagkain na napakahusay—malinamnam, at hitik sa mararangal na kakanin at handa.

Verse 46

पुण्यगंधास्रजश्चापि नित्यकालफला द्रुमाः । उष्णे शीतानि तोयानि शीते चोष्णानि संति वै

Mayroon ding mga kuwintas na may banal na halimuyak, at mga punong namumunga sa bawat panahon. Sa init, malamig ang mga tubig; at sa lamig, tunay na mainit ang mga ito.

Verse 47

पुष्पिताग्रान्महाशाखान्प्रवालांकुरधारिणः । लतावितानसंछन्नान्कल्पानैक्षिष्ठ स प्रभुः

Namataan ng Panginoon ang mga punong kalpa na tumutupad ng ninanais—malalaking sanga, namumulaklak ang mga dulo, may malalambot na usbong at bagong supang, at natatakpan ng mga bubong na baging.

Verse 48

गंधवंति च पुष्पाणि रसवंति फलानि च । तानि शीतानि चोष्णानि तत्रतत्र सरांसि च

May mababangong bulaklak at makatas na mga bunga; at doon, sa iba’t ibang dako, may mga lawa—may malamig at may mainit.

Verse 49

अपश्यद्भूपतीर्थानि सभायां तस्य स प्रभुः । नलिनैः पुंडरीकैश्च शतपत्रैः सुगंधिभिः

Namataan ng Panginoon ang maharlikang mga banal na tawiran (tīrtha) sa kaniyang bulwagan, na pinalamutian ng mga lotus—mga asul, mga puti, at mababangong bulaklak na may sandaang talulot.

Verse 50

रक्तैः कुवलयैश्चैव कल्हारैरुत्पलैस्तथा । नानाश्चर्यसमोपेतैः पुष्पैरन्यैश्च सुप्रियैः

Pinalamutian ito ng mapupulang kuvalaya na lotus, gayundin ng kalhāra at utpala na lotus, at ng iba pang lubhang kaibig-ibig na mga bulaklak na hitik sa sari-saring kababalaghan.

Verse 51

कारंडवैश्चक्रवाकैः सारसैः कुररैरपि । विमलस्फटिकाभानि पांडुरच्छदनैर्द्विजैः

Kasama ng mga karandava, mga chakravaka, mga sarasa, at maging mga kurara—yaong mga ibong mapuputi ang balahibo—ang tanawin ay nagmistulang walang dungis na kristal.

Verse 52

बहुहंसोपगीतानि सारसानां रुतानि च । गंधयुक्ता लतास्तत्र पुष्पमंजरिधारिणीः

Doon, maraming hamsa ang umaawit nang matamis, at naririnig din ang huni ng mga sarasa; naroon ang mababangong baging, may pasan na mga kumpol ng bulaklak.

Verse 53

दृष्टवान्भगवान्हृष्टः खदिरान्वेतसार्जुनान् । चूतानिम्बानागवृक्षाः कदंबा बकुला धवाः

Nang makita iyon, nagalak ang Mapalad na Panginoon—nakita Niya ang mga khadira, vetasa at arjuna; mga punong mangga at neem, mga nāga, gayundin ang kadamba, bakula, at dhava.

Verse 54

प्रियंगवः पाटलाख्याः शाल्मल्यस्स हरिद्रवाः । शालास्तालास्तमालाश्च चंपकाश्च मनोरमाः

Naroon ang mga priyaṅgu, yaong tinatawag na pāṭala, ang śālmali at haridrava; at gayundin ang śāla, tāla, tamāla, at mga kaaya-ayang campaka.

Verse 55

तथैवान्ये व्यराजंत सभायां पुष्पिता द्रुमाः । एलाक कुभकंकोल लवली कर्णपूरकाः

Gayundin, ang iba pang namumulaklak na mga punò ay nagniningning sa bulwagan ng kapulungan—ela (kardamono), kubhaka, kankola, lavalī, at karṇapūraka.

Verse 56

मधुकाः कोविदाराश्च बहुतालसमुच्छ्रयाः । अंजनाशोकपर्णासा बहवश्चित्रका द्रुमाः

Naroon ang mga punong madhūka at kovidāra, at maraming matatayog na palma; gayundin ang mga aṃjanā, ang mga aśoka na hitik sa mga dahon, at marami pang sari-saring punongkahoy.

Verse 57

वरुणाश्च पलाशाश्चा पनसास्सह चंदनैः । नीलास्सुमनसश्चैव नीपाश्चाश्वत्थतिंदुकाः

Naroon ang mga punong varuṇa, mga palāśa, at mga punong langka na kasama ng mabangong sandalwood; at naroon din ang nīla na bughaw ang pamumulaklak, ang sumanasa na mabango, gayundin ang nīpa, ang banal na aśvattha, at ang tinduka.

Verse 58

पारिजाताश्च तरवो मल्लिका भद्रदारवः । अटरूषाः पीलूकाश्च तथा चैवैलवालुकाः

Naroon din ang mga punong pārijāta, ang jasmin na mallikā, ang mga punong-kahoy na mapalad na bhadradārava, ang mga halamang aṭarūṣā, ang mga punong pīlū, at gayundin ang mabuhanging lupain ng rehiyong Ilvala.

Verse 59

मंदारकाः कुरवका पुन्नागाः कुटजास्तथा । रक्ताः कुरवकाश्चैव नीलाश्चागरुभिः सह

Naroon ang mga punong mandāra, ang mga halamang kuravaka, ang mga punong punnāga, at ang kuṭaja rin; kasama ang mapulang kuravaka, at mga bughaw na pamumulaklak na kasabay ng agaru (aloeswood).

Verse 60

किंशुकाश्चैव भव्याश्च दाडिमा बीजपूरकाः । कालेयका दुकूलाश्च हिंगवस्तैलवर्त्तिकाः

Naroon din ang mga punong kiṁśuka, ang mga halamang bhavya, mga granada, at mga punong citron; gayundin ang mababangong sangkap na kāleyaka, ang maringal na dukūla (pinong tela), ang hinggu (asafoetida), at mga mitsa na binabad sa langis para sa mga ilawan.

Verse 61

खर्जूरा नालिकेराश्च हरीतक मधूककाः । सप्तपर्णाश्च बिल्वाश्च सयावाश्च शरावताः

Mga punong datiles at mga punong niyog; harītakī at madhūka; saptaparṇa at bilva; kasama ang sayāva at śarāvatā—(sila’y binibilang).

Verse 62

असनाश्च तमालाश्च नानागुल्मसमावृताः । लताश्च विविधाकाराः पुष्पपत्रफलोपगाः

May mga punong asana at mga punong tamāla, napaliligiran ng sari-saring palumpong; at may mga baging na iba-iba ang anyo, na may dalang bulaklak, dahon, at bunga.

Verse 63

एते चान्ये च बहवस्तत्र काननजा द्रुमाः । नानापुष्पफलोपेता व्यराजंत समंततः

Ang mga ito, at marami pang ibang punong gubat na tumutubo roon; hitik sa iba’t ibang bulaklak at bunga, ay nagningning sa lahat ng dako.

Verse 64

चकोराः शतपत्राश्च मत्तकोकिलशारिकाः । पुष्पितान्पुष्पिताग्रांश्च संपतंति महाद्रुमान्

Ang mga chakora, ang mga ibong śatapatra, at ang mga lasing sa ligayang kokila at śārikā, ay dumadapo sa malalaking punò—mga punòng hitik sa pamumulaklak at may namumulaklak na tuktok.

Verse 65

रक्तपीतारुणास्तत्र पादपाग्रगताः खगाः । परस्परमवैक्षंत प्रहृष्टा जीवजीविकाः

Doon, ang mga ibong pula, dilaw, at mapulang-kayumanggi ay nakadapo sa tuktok ng mga punò; nagagalak, nabubuhay sa sariling hanapbuhay, at nagkakatinginan sa isa’t isa.

Verse 66

तस्यां सभायां दैत्येंद्रो हिरण्यकशिपुस्तदा । आसीन आसने चित्रे दशनल्वे प्रमाणतः

Sa bulwagang yaon ng kapulungan, ang panginoon ng mga Daitya, si Hiraṇyakaśipu, ay nakaupo noon sa isang maringal at masining na trono—na may sukat na sampung siko ang lawak.

Verse 67

दिवाकरनिभे दिव्ये दिव्यास्तरणसंस्तृते । हिरण्यकशिपुर्दैत्य आस्ते ज्वलितकुंडलः

Sa banal na bulwagang yaon, na nagniningning na gaya ng araw at nalalatagan ng makalangit na mga sapin, nakaupo ang Daitya na si Hiraṇyakaśipu, at naglalagablab sa kinang ang kaniyang mga hikaw.

Verse 68

उपचेरुर्महादैत्या हिरण्यकशिपुं तदा । दिव्यतालानि गीतानि जगुर्गंधर्वसत्तमाः

Noon, ang makapangyarihang mga Daitya ay naglingkod at nag-alay ng paggalang kay Hiraṇyakaśipu; at ang pinakadakila sa mga Gandharva ay umawit ng makalangit na mga awit sa banal na mga ritmo.

Verse 69

विश्वाची सहजन्या च प्रम्लोचेति च पूजिता । दिव्याथ सौरभेयी च समीची पुंजिकस्थला

Si Viśvācī, si Sahajanyā, at ang iginagalang na si Pramlocā; gayundin si Divyā, si Saurabheyī, si Samīcī, at si Puñjikasthalā.

Verse 70

मिश्रकेशी च रंभा च चित्रभा श्रुतिविभ्रमा । चारुनेत्रा घृताची च मेनका चोर्वशी तथा

Si Miśrakeśī at si Rambhā, si Citrabhā at si Śrutivibhramā; si Cārunetrā at si Ghṛtācī, at gayundin si Menakā at si Urvaśī.

Verse 71

एतास्सहस्रशश्चान्या नृत्यगीतविशारदाः । उपातिष्ठंत राजानं हिरण्यकशिपुं प्रभुम्

At libu-libo pang iba, mga babaeng bihasa sa sayaw at awit, ay naglingkod at dumulog sa hari—kay Hiraṇyakaśipu, ang Panginoon.

Verse 72

उपासते दितेः पुत्राः सर्वे लब्धवरास्तथा । बलिर्विरोचनस्तत्र नरकः पृथिवीसुतः

Sinasamba siya ng lahat ng mga anak ni Diti, na tumanggap din ng mga biyaya; naroon din sina Bali, Virocana, at Naraka, anak ng Daigdig.

Verse 73

प्रह्लादो विप्रचित्तिश्च गविष्ठश्च महासुरः । सुरहन्ता दुःखकर्ता समनास्सुमतिस्तथा

Naroon sina Prahlāda, Vipracitti, at Gaviṣṭha—ang dakilang asura—kasama sina Surahantā, Duḥkhakartā, at gayundin sina Samanā at Sumati.

Verse 74

घटोदरो महापार्श्वः क्रथनः पिठरस्तथा । विश्वरूपस्वरूपश्च विश्वकायो महाबलः

Siya ay si Ghaṭodara, si Mahāpārśva na malapad ang tagiliran, si Krathana at si Piṭhara; likás sa kaniya ang anyong pangkalahatan, katawan-kosmos, at dakilang lakas.

Verse 75

दशग्रीवश्च वाली च मेघवासा महासुरः । घटाभो विटरूपश्च ज्वलनश्चेंद्रतापनः

Nariyan din sina Daśagrīva (Rāvaṇa), si Vālī, si Meghavāsā na dakilang asura, si Ghaṭābha, si Viṭarūpa, si Jvalana, at si Indratāpana.

Verse 76

दैत्यदानवसंघास्ते सर्वे ज्वलितकुंडलाः । स्रग्विणो वर्मिणः सर्वे सर्वे च चरितव्रताः

Ang mga pulutong ng mga Daitya at Dānava ay pawang may naglalagablab na hikaw; lahat ay may mga kuwintas ng bulaklak at nakabaluti, at lahat ay matatag sa mga panatang kanilang tinupad.

Verse 77

सर्वे लब्धवराः शूरास्सर्वे विहितमृत्यवः । एते चान्ये च बहवो हिरण्यकशिपुं प्रभुम्

Lahat ay matatapang na bayani na nagkamit ng mga biyaya; lahat ay may kamatayang nakatali lamang sa itinakdang mga kundisyon. Sila at marami pang iba ay naglilingkod sa kanilang panginoong si Hiraṇyakaśipu.

Verse 78

उपासते महात्मानं सर्वे दिव्यपरिच्छदाः । विमानैर्विविधाकारैर्भ्राजमानैरिवाग्निभिः

Silang lahat, na pinalamutian ng banal na kasuotan at hiyas, ay sumasamba sa dakilang-loob—dumarating sakay ng mga vimāna na iba’t iba ang anyo, nagliliwanag na tila mga apoy.

Verse 79

महेन्द्रवपुषः सर्वे विचित्रांगदबाहवः । भूषितांगा दितेः पुत्रास्तमुपासत सर्वतः

Ang lahat ng mga anak ni Diti—may anyong tulad ni Indra, may mga bisig na may kahanga-hangang armlet, at mga katawang hitik sa palamuti—ay sumamba sa kanya mula sa bawat panig.

Verse 80

ऐश्वर्यं दैत्यसिंहस्य यथा तस्य महात्मनः । न श्रुतं नैव दृष्टं च कस्यापि भुवनत्रये

Gayon kadakila ang kapangyarihan at karangyaan ng dakilang-loob na “leon sa mga Daitya,” na sa tatlong daigdig ay wala ni sinumang nakarinig o nakakita ng katulad nito.

Verse 81

रजतकनकचित्रवेदिकायां परिकृतरत्नविचित्रवीथिकायाम् । स ददर्श मृगाधिपः सभायां सुरुचिर जालगवाक्षशोभितायाम्

Sa bulwagang may mga platapormang masining na inukit at ininlay ng pilak at ginto, at may mga landasing pinalamutian ng sari-saring hiyas, nakita ng panginoon ng mga mababangis ang marikit na silid-pulong, pinaganda ng kaaya-ayang mga bintanang may sala-salang lambat.

Verse 82

कनकवलयहारभूषितांगं दितितनयं स मृगाधिपो ददर्श । दिवसकरकरप्रभं ज्वलंतं दितिजसहस्रशतैर्निषेव्यमाणम्

Nakita ng panginoon ng mga mababangis ang anak ni Diti, na ang mga sangkap ay pinalamutian ng mga pulseras at kuwintas na ginto—nagniningas sa liwanag na gaya ng sinag ng araw, at pinaglilingkuran ng daan-daang mandirigmang Dānava.

Verse 83

ततो दृष्ट्वा महाभागं कालचक्रमिवागतम् । नारसिंहवपुश्छन्नं भस्मच्छन्नमिवानलम्

Pagkaraan, nang makita niya ang lubhang dakila—na wari’y ang gulong ng Panahon mismo na lumitaw—na natatakpan ng anyong Narasiṃha, tulad ng apoy na nababalutan ng abo.

Verse 84

हिरण्यकशिपोः पुत्रः प्रह्लादो नाम वीर्यवान् । दिव्येन वपुषा सिंहमपश्यद्देवमागतम्

Si Prahlāda, ang matapang na anak ni Hiraṇyakaśipu, ay nakita ang Diyos na dumating—sa anyong leon, na may banal at makalangit na katawan.

Verse 85

तं दृष्ट्वा रुक्मशैलाभमपूर्वां तनुमाश्रितम् । विस्मिता दानवाः सर्वे हिरण्यकशिपुश्च सः

Nang makita Siya—na nag-anyong di pa kailanman nakita, na tulad ng bundok na ginto—namangha ang lahat ng Dānava, at gayundin si Hiraṇyakaśipu.

Verse 86

प्रह्लाद उवाच । महाराज महाबाहो दैत्यानामादिसंभव । न श्रुतं नैव मे दृष्टं नारसिंहमिदं वपुः

Sinabi ni Prahlāda: O dakilang hari, makapangyarihang bisig, unang pinagmulan ng mga Daitya—ni hindi ko pa narinig ni minsan, ni nakita kailanman, ang anyong Narasiṃha na ito.

Verse 87

अव्यक्तं परमं दिव्यं किमिदं रूपमागतम् । दैत्यांतकरणं घोरं शंसतीव मनो मम

Di-nahahayag, kataas-taasan at banal—ano itong anyong dumating? Warì’y ipinahihiwatig ng aking isip ang isang kakila-kilabot na kapangyarihang wawasak sa mga Daitya.

Verse 88

अस्य देवाः शरीरस्थाः सागराः सरितस्तथा । हिमवान्पारियात्रश्च ये चान्ये कुलपर्वताः

Sa loob ng Kaniyang katawan nananahan ang mga deva, gayundin ang mga dagat at mga ilog; at naroon din si Himavān, si Pāriyātra, at ang iba pang mga bundok ng angkan.

Verse 89

चंद्रमास्सहनक्षत्रैरादित्या रश्मिभिः सह । धनदो वरुणश्चैव यमः शक्रः शचीपतिः

Ang Buwan kasama ang mga bituin, at ang mga Āditya kasama ang kanilang mga sinag; si Dhanada (Kubera), si Varuṇa, si Yama, at si Śakra—si Indra, panginoon ni Śacī—ay naroroon.

Verse 90

मरुतो देवगंधर्वा ऋषयश्च तपोधनाः । नागा यक्षाः पिशाचाश्च राक्षसा भीमविक्रमाः

Ang mga Marut, ang mga banal na Gandharva, at ang mga ṛṣi na may yaman ng tapas; ang mga Nāga, Yakṣa, Piśāca, at ang mga Rākṣasa na may nakapanghihilakbot na lakas—(naroroon).

Verse 91

ब्रह्मा देवाः पशुपतिर्ललाटस्था भ्रमंति हि । स्थावराणि च सर्वाणि जंगमानि तथैव च

Tunay ngang si Brahmā, ang mga deva, at si Paśupati—na nananahan sa noo—ay walang humpay na gumagala; gayundin ang lahat ng nilalang, maging di-gumagalaw at gumagalaw.

Verse 92

भवांश्च सहितोस्माभिः सर्वैर्दैत्यगणैर्वृतः । विमानशतसंकीर्णा सर्वा या भवतः सभा

Ikaw man ay kasama namin, napalilibutan ng lahat ng pangkat ng mga Daitya; at ang iyong buong bulwagan ng kapulungan ay siksik sa daan-daang vimāna, mga karwaheng panghimpapawid.

Verse 93

सर्वं त्रिभुवनं राजन्लोकधर्मश्च शाश्वतः । दृश्यते नरसिंहेस्मिंस्तथेदं निखिलं जगत्

O Hari, ang buong tatlong daigdig at ang walang hanggang dharma ng mga mundo ay namamasdan sa Narasiṁha na ito; gayundin ang buong sansinukob na ito.

Verse 94

प्रजापतिश्चात्र मनुर्महात्मा ग्रहाश्च योगाश्च मही नभश्च । उत्पातकालश्च धृतिर्मतिश्च रतिश्च सत्यं च तपो दमश्च

Narito rin si Prajāpati at si Manu na dakilang kaluluwa; ang mga planeta at mga yoga; ang lupa at ang langit; ang panahon ng mga masamang palatandaan; katatagan at talino; pag-ibig; katotohanan; tapas (pagpapakasakit); at pagpipigil-sa-sarili.

Verse 95

सनत्कुमारश्च महानुभावो विश्वे च देवा ॠषयश्च सर्वे । क्रोधश्च कामश्च तथैव हर्षो दर्पश्च मोहः पितरश्च सर्वे

Naroon si Sanatkumāra na dakilang nilalang, ang mga Viśvedevas, at ang lahat ng mga ṛṣi; at gayundin ang galit, pagnanasa, at kagalakan; ang kapalaluan at pagkalito; at ang lahat ng Pitṛ, ang mga ninunong ama—lahat ng ito ay naroroon.

Verse 96

प्रह्लादस्य वचः श्रुत्वा हिरण्यकशिपुः प्रभुः । उवाच दानवान्सर्वान्गणांश्च सगणाधिपः

Nang marinig ni Hiraṇyakaśipu, ang panginoon, ang mga salita ni Prahlāda, kanyang kinausap ang lahat ng mga Dānava at ang nagkakatipong mga pangkat, kasama ang kanilang mga pinuno.

Verse 97

मृगेंद्रो गृह्यतामेष अपूर्वां तनुमास्थितः । यदि वा संशयः कश्चिद्वध्यतां वनगोचरः

“Dakpin ang panginoon ng mga hayop na ito—nag-anyong di pa nasasaksihan. O kung may alinlangan man, patayin ang gumagala sa gubat na ito.”

Verse 98

ते दानवगणास्सर्वे मृगेंद्रं भीमविक्रमम् । परिक्षिपंतो मुदितास्त्रासयामासुरोजसा

Ang lahat ng pangkat ng mga Dānava, nagagalak, ay pumaligid sa leon na may kakila-kilabot na tapang, at sa lakas ng kanilang bisig ay sinikap siyang takutin.

Verse 99

सिंहनादं विमुच्याथ नरसिंहो महाबलः । बभंज तां सभां सर्वां व्यादितास्य इवांतकः

Pagkaraan, ang makapangyarihang Narasiṃha, matapos magpakawala ng dagundong na tila leon, ay winasak ang buong bulwagan—gaya ni Antaka, ang Kamatayan, na nakanganga.

Verse 100

सभायां भज्यमानायां हिरण्यकशिपुः स्वयम् । चिक्षेपास्त्राणि सिंहस्य रोषव्याकुललोचनः

Habang nababasag ang bulwagan, si Hiraṇyakaśipu mismo—ang mga mata’y nagngangalit sa poot—ay naghagis ng mga sandata laban sa Leon.

Verse 101

सर्वास्त्राणामथ श्रेष्ठं दंडमस्त्रं सुदारुणम् । कालचक्रं तथा घोरं विष्णुचक्रं तथापरं

Pagkatapos, inilarawan niya ang pinakadakila sa lahat ng sandata: ang lubhang mabagsik na sandatang Daṇḍa; ang kakila-kilabot na Gulong ng Panahon (Kālacakra); at gayundin ang kataas-taasang Sudarśana-cakra ni Viṣṇu.

Verse 102

पैतामहं महात्युग्रं त्रैलोक्यनिर्मितं महत् । विचित्रामशनिं चैव शुष्काद्रं चाशनिद्वयम्

“(Nasaksihan ko) ang Paitāmaha—ang sandata ni Brahmā—na sukdulang mabagsik at makapangyarihan, napakalawak at nilikha para sa tatlong daigdig; kasama ang kamangha-manghang kulog (aśani), ang ‘Tuyong Bundok,’ at ang pares ng mga kulog.”

Verse 103

रौद्रं तथोग्रशूलं च कंकालं मुसलं तथा । अस्त्रं ब्रह्मशिरश्चैव ब्राह्ममस्त्रं तथैव च

“Naroon ang Raudra (sandata ni Rudra), ang Ugraśūla—ang mabangis na trident—ang Kaṅkāla, ang Musala (pamalo), at ang sandatang tinatawag na Brahmaśiras, gayundin ang Brāhma na sandata.”

Verse 104

नारायणास्त्रमैंद्रं च आग्नेयं शैशिरं तथा । वायव्यं मथनं चैव कपालमथ किंकरम्

Ang sandatang Nārāyaṇa, ang sandata ni Indra, ang sandata ni Agni, at gayundin ang Śaiśira; ang sandata ni Vāyu, ang sandatang Pag-ikot (Mathana), at ang sandatang Kapāla, at saka ang sandatang Kiṅkara rin.

Verse 105

तथा प्रतिहतां शक्तिं क्रौंचमस्त्रं तथैव च । मोहनं शोषणं चैव संतापनविलापने

Gayundin ang napigil na palasong tinatawag na Śakti, at ang sandatang Krauñca; at saka ang sandatang pang-akit (Mohana), ang sandatang pampatuyo (Śoṣaṇa), at ang mga kapangyarihang nagpapahirap at nagpapaluha sa panaghoy.

Verse 106

कंपनं शातनं चैव महास्त्रं चैव रोधनम् । कालमुद्गरमक्षोभ्यं तापनं च महाबलम्

‘Kampana (ang Tagapagpayanig), Śātana (ang Tagapagwasak), Mahāstra (ang Dakilang Sandata), at Rodhana (ang Tagapigil); Kālamudgara (ang Pamukpok ng Panahon), Akṣobhya (ang Di-mayanig), Tāpana (ang Tagapaso)—lahat ng ito’y makapangyarihan.’

Verse 107

संवर्तनं मोहनं च तथा मायाधरं वरम् । गान्धर्वमस्त्रं दयितमसिरत्नं च नंदकम्

“(Kanyang kinuha) ang Saṃvartana, ang Mohana, at ang marangal na Māyādhara; ang minamahal na sandatang Gāndharva, at ang hiyas na tabak na Nandaka.”

Verse 108

प्रस्वापनं प्रमथनं वारुणं चास्त्रमुत्तमम् । अस्त्रं पाशुपतं चैव यस्या प्रतिहता गतिः

Ang sandatang Prasvāpana na nagpapahimbing, ang Pramathana na dumudurog, ang dakilang sandatang Vāruṇa, at maging ang sandatang Pāśupata—ngunit sa kanya, napigil at nawalan ng bisa ang pagdaloy ng mga ito.

Verse 109

एतान्यस्त्राणि दिव्यानि हिरण्यकशिपुस्तदा । असृजन्नरसिंहस्य दीप्तस्याग्नेरिवाहुतिम्

Noon, inihagis ni Hiraṇyakaśipu ang mga makalangit na sandatang ito kay Narasiṁha—na wari’y handog na inihuhulog sa naglalagablab na apoy.

Verse 110

अस्त्रैः प्रज्वलितैः सिंहमावृणोदसुरोत्तमः । विवस्वान्घर्मसमये हिमवंतमिवांशुभिः

Sa naglalagablab na mga sandata, binalot ng pinuno ng mga asura ang Leon; gaya ng Araw sa panahon ng tindi ng init, na tinatakpan ang Himavat ng kanyang mga sinag.

Verse 111

स ह्यमर्षानिलोद्भूतो दैत्यानां सैन्यसागरः । क्षणेनाप्लावयत्सर्वं मैनाकमिव सागरः

Sapagkat ang hukbong-dagat ng mga Daitya—isinilang sa hanging ng poot—ay lumamon sa lahat sa isang kisap, gaya ng dagat na lumulunod sa Maināka.

Verse 112

प्रासैः पाशैश्च खड्गैश्च गदाभिर्मुसलैस्तथा । वज्रैरशनिभिश्चैव बहुशाखैर्महाद्रुमैः

Taglay ang mga sibat at mga panali, ang mga tabak, gayundin ang mga pamalo at mga baston; pati mga kulog na sandata at kidlat, at malalaking punong maraming sanga.

Verse 113

मुद्गरैः कूटपाशैश्च शिलोलूखलपर्वतैः । शतघ्नीभिश्च दीप्ताभिर्दंडैरपि सुदारुणैः

May mga pamukpok, mga panali at mga bitag; may mga bato, mga lusong, at mga bundok; may nagliliyab na sandatang śataghnī, at mga pamalong ubod ng bangis.

Verse 114

ते दानवाः पाशगृहीतहस्ता महेंद्रतुल्याशनितुल्य वेगाः । समंततोभ्युद्यतबाहुकायाः स्थिताः सशीर्षा इव नागपोताः

Yaong mga Dānava, hawak ang mga panali sa kanilang mga kamay—kasingbilis ni Indra at kasingtulin ng kulog—nakatindig sa lahat ng panig, nakataas ang mga bisig, na wari’y mga batang ahas na itinaas ang kanilang mga talukbong.

Verse 115

सुवर्णमालाकुलभूषितांगाः सुतीक्ष्णदंष्ट्राकुलवक्त्रगर्ताः । स्फुरत्प्रभास्ते च सशृंगदेहाश्चीनांशुका भांति यथैव हंसाः

Pinalamutian ang kanilang mga katawan ng mga kuwintas na ginto; ang kanilang mga mukha’y hitik sa ubod-talím na pangil. Kumikislap ang kanilang ningning; at taglay ang mga sungay sa katawan at nakasuot ng sutlang Tsino, sila’y nagmistulang mga sisne nga.

Verse 116

सोसृजद्दानवो मायामग्निं वायुं समीरितम् । तमिंद्रस्तोयदैः सार्धं सहस्राक्षो महाद्युतिः

Pagdaka, pinakawalan ng Dānava ang kapangyarihang māyā, pinasiklab ang apoy at pinagalaw ang hangin. Hinarap ito ni Indra, ang libong-mata at maningning, kasama ang mga ulap na tagapagdala ng ulan.

Verse 117

महता तोयवर्षेण शमयमास पावकम् । तस्यां प्रतिहतायां तु मायायां युधि दानवः

Sa isang napakalakas na buhos ng tubig, pinawi niya ang apoy. Ngunit nang mapigil sa digmaan ang māyā na iyon, ang Dānava ay saka…

Verse 118

असृजद्घोरसंकाशं तमस्तीव्रं समंततः । तमसा संवृते लोके दैत्येष्वात्तायुधेषु च

Pinakawalan niya ang matinding dilim, kakila-kilabot ang anyo, na bumalot sa lahat ng dako. Nang matakpan ng dilim ang daigdig, ang mga Daitya man ay tumindig na nakataas ang mga sandata.

Verse 119

स्वतेजसा परिवृतो दिवाकर इवोद्गतः । त्रिशिखां भ्रुकुटीमस्य ददृशुर्दानवा रणे

Napapalibutan ng sarili niyang liwanag, siya’y umangat na tila sumisikat na araw. Sa labanan, nakita ng mga Dānava ang kanyang kilay na nakakunot, wari’y tatlong-tuktok na simangot.

Verse 120

ललाटस्थां त्रिकूटस्थां गंगां त्रिपथगामिव । ततः सर्वासु मायासु हतासु दितिनंदनाः

Nasaksihan niya ang Gaṅgā—nasa noo at nakalagay sa Trikūṭa—na tulad ng ilog na dumadaloy sa tatlong landas. Pagkaraan, nang mapuksa ang lahat nilang māyā, ang mga anak ni Diti ay napatay.

Verse 121

हिरण्यकशिपुं दैत्या विषण्णाश्शरणं ययुः । ततः प्रज्वलितः क्रोधात्प्रदहन्निव तेजसा

Ang mga Daitya, lugmok sa dalamhati, ay lumapit kay Hiraṇyakaśipu bilang kanlungan. Pagdaka’y nag-alab siya sa poot, at nagningas na wari’y sinusunog ang lahat sa sariling ningning.

Verse 122

तस्मिन्क्रुद्धे तु दैत्येंद्रे तमोभूतमभूज्जगत् । आवहः प्रवहश्चैव विवहोथ समीरणः

Ngunit nang magalit ang panginoon ng mga Daitya, nabalot ng kadiliman ang buong daigdig; at nagsimulang umihip ang mga hangin—Āvaha, Pravaha, Vivaha, at Samīraṇa.

Verse 123

परावहस्संवहश्च उद्वहश्च महाबलः । तथा परिवहः श्रीमानुत्पातभयशंसिनः

Sumunod si Parāvaha, si Saṁvaha, at si Udvaha na makapangyarihan; gayundin si Parivaha na marangal, tagapagpahiwatig ng nakatatakot na tanda ng kapahamakan.

Verse 124

इत्येवं क्षुभिताः सप्त मरुतो गगनेचराः । ये ग्रहास्सर्वलोकस्य क्षये प्रादुर्भवंति हि

Sa gayon, ang pitong Marut na nagngangalit, na naglalakbay sa himpapawid—yaong mga ‘tagasakmal’ (graha)—ay tunay na lumilitaw sa oras ng pagkalipol ng lahat ng mga daigdig.

Verse 125

ते सर्वे गगने हृष्टाव्यचरंश्च यथासुखम् । अयोगतश्चाप्यचरद्योगं निशि निशाचरः

Silang lahat, nagagalak, ay gumala sa himpapawid ayon sa kanilang nais. At ang nilalang na gumagala sa gabi, bagaman di tunay na disiplinado, ay nagsagawa rin ng isang uri ng ‘yoga’ sa kalaliman ng gabi.

Verse 126

सग्रहः सह नक्षत्रैस्तारापतिररिंदम । विवर्णतां च भगवान्गतो दिवि दिवाकरः

Kasama ang mga planeta at mga konstelasyon, ang Panginoon ng mga bituin—ang Buwan, O manlulupig ng kaaway—ay namutla; at sa langit, ang kagalang-galang na Araw ay nawalan din ng kulay.

Verse 127

कृष्णः कबंधश्च तदा लक्ष्यते सुमहान्दिवि । असृजच्चासितां सूर्यो धूमवत्तां विभावसुः

Noon, sa kalangitan, nakita ang isang napakalaking itim na anyong walang ulo. Ang Araw ay nagbuga ng maitim na ulap na tila usok—nagniningas na parang apoy.

Verse 128

गगनस्थश्च भगवानभीक्ष्णं परिविष्यते । सप्तधूमनिभा घोराः सूर्यादि विसमुत्थिताः

At ang Mapalad na Panginoon, na nasa kalangitan, ay paulit-ulit na napapaligiran. Pitong kakila-kilabot na anyong tila usok ang sumisibol mula sa Araw at sa iba pang mga tanglaw.

Verse 129

सोमस्य गगनस्थस्य ग्रहास्तिष्ठंति शृंङ्गगाः । वामे च दक्षिणे चैव स्थितौ शुक्रबृहस्पती

Kapag si Soma (ang Buwan) ay nakatindig sa kalangitan, ang mga planeta ay nakapuwesto sa kanyang mga sungay; at sa kaliwa at sa kanan ay naroon sina Śukra (Venus) at Bṛhaspati (Jupiter).

Verse 130

शनैश्चरो लोहितांगो लोहितांगसमद्युतिः । समं समधिरोहंत सर्वे वै गगनेचराः

Si Śanaiścara (Saturn) ay mapulang-miyembro, nagniningning sa liwanag na kaparis ng mismong kapulahang iyon; at ang lahat ng mga naglalakbay sa langit (mga planeta) ay sabay-sabay na umangat sa kalangitan.

Verse 131

शृंगाणि शनकैर्घोरा युगांता वर्त्तन ग्रहाः । चंद्रमाश्च सनक्षत्रो ग्रहैः सह तमोनुदः

Unti-unti ngang sumisibol ang mga kakila-kilabot na palatandaan: ang mga nakapanghihilakbot na graha na nagpapaiikot sa panahon sa wakas ng yugto. Maging ang Buwan—kasama ang mga bituin at mga konstelasyon—katuwang ng mga planeta, ay nagiging tagapagtaboy ng dilim.

Verse 132

चराचरविनाशाय रोहिणीं नाभ्यनंदत । गृहीतो राहुणा चन्द्र उल्काभिरभिहन्यते

Para sa paglipol ng lahat ng gumagalaw at di-gumagalaw, hindi nagalak si Rohiṇī. Ang Buwan, na sinunggaban ni Rāhu, ay hinahampas ng mga bumabagsak na bulalakaw.

Verse 133

उल्काः प्रज्वलिताश्चंद्रे व्यचरंत यथासुखम् । देवानामधिपो देवः सोप्यवर्षत शोणितम्

Ang nagliliyab na mga bulalakaw ay gumala sa paligid ng buwan ayon sa kanilang nais; at maging ang diyos na panginoon ng mga diyos ay nagpaulan ng dugo.

Verse 134

अपतद्गगनादुल्का विद्युद्रूपा महास्वना । अकाले च द्रुमास्सर्वे पुष्प्यंति च फलंति च

Isang bulalakaw, kidlat ang anyo at malakas ang ugong, ang bumagsak mula sa langit; at wala sa panahon, ang lahat ng puno ay namulaklak at namunga.

Verse 135

लताश्च सफलाः सर्वा या आहुर्दैत्यनाशिकाः । फले फलान्यजायंत पुष्पे पुष्पं तथैव च

At ang lahat ng baging—na tinatawag na ‘mga tagapuksa ng mga Daitya’—ay naging hitik sa bunga: mula sa bunga ay sumibol pang mga bunga, at mula sa bulaklak ay umusbong din ang mga bulaklak.

Verse 136

उन्मीलंति निमीलंति हसंति प्ररुदंति च । विक्रोशंति च गंभीरं धूमायंते ज्वलंति च

Nagbubukas at nagsasara sila ng mga mata; tumatawa at umiiyak din. Sumisigaw sila sa malalim na tinig; umuusok at naglalagablab.

Verse 137

प्रतिमास्सर्वदेवानां कथयंत्यो महद्भयम् । आरण्यैः सह संसृष्टा ग्राम्याश्च मृगपक्षिणः

Ang mga larawan ng lahat ng mga diyos ay nagpapahayag ng isang dakilang pangamba; at ang mga mailap, nahalo sa mga alaga—mga hayop at mga ibon din.

Verse 138

चुक्रुशुर्भैरवं तत्र मृगयुद्ध उपस्थिते । नद्यश्च प्रतिकूलानि वहंति कलुषोदकाः

Doon, habang papalapit ang labanan ng mga mababangis na hayop, sila’y sumigaw nang kakila-kilabot; at ang mga ilog ay umagos na salungat sa likas na daloy, taglay ang maputik na tubig.

Verse 139

न प्राकाशंत च दिशो रक्तरेणुसमाकुलाः । वानस्पत्या न पूज्यंते पूजनार्हाः कथंचन

Hindi nagliwanag ang mga panig ng daigdig, sapagkat napuno ng pulang alikabok. Ni ang mga punong-kahoy—bagaman karapat-dapat sambahin—ay hindi pinarangalan sa anumang paraan.

Verse 140

वायुवेगेन हन्यंते भज्यंते प्रणमंति च । तथा च सर्वभूतानां छाया न परिवर्त्तते

Sa bagsik ng hangin, sila’y hinahampas, nababasag, at napapayukod; gayunman, ang anino ng lahat ng nilalang ay hindi nagbabago.

Verse 141

अपरेण गते सूर्ये सलोकानां युगक्षये । तदा हिरण्यकशिपोर्दैत्यस्योपरिवेश्मनः

Nang lumihis na ang araw sa kanlurang dako, at sa pagwawakas ng yugto ng mga daigdig, noon—sa ibabaw na palasyo ng dambuhalang si Hiraṇyakaśipu—nagkaganap ang susunod na pangyayari.

Verse 142

भांडागारायुधागारे निविष्टमभवन्मधु । असुराणां विनाशाय सुराणां विजयाय च

Pumasok si Madhu sa bodega at sa silid ng mga sandata, upang maghatid ng pagkapuksa sa mga Asura at ng tagumpay sa mga Deva.

Verse 143

दृश्यंते विविधोत्पाता घोराघोरनिदर्शनाः । एते चान्ये च बहवो घोररूपाः समुत्थिताः

Nakikita ang sari-saring mga masamang pangitain—nakapangingilabot at gayunma’y di lubos na nakapangingilabot sa ipinahihiwatig. Ito at marami pang iba, kakila-kilabot ang anyo, ay nagsibangon.

Verse 144

दैत्येंद्रस्य विनाशाय दृश्यंते रणशंसिनः । मेदिन्यां कंपमानायां दैत्येंद्रेण महात्मनः

Para sa pagkapuksa ng panginoon ng mga Daitya, lumitaw ang mga pangitain na nagbabalita ng digmaan; at habang sumusulong ang dakilang Daitya-hari, ang lupa mismo’y nanginginig.

Verse 145

महीधरा नागगणा निपेतुरमितौजसः । विषज्वालाकुलैर्वक्त्रैर्विमुंचंतो हुताशनम्

Ang makapangyarihang mga pangkat ng ahas, tagapasan ng bigat ng daigdig at may di-masukat na lakas, ay nagsibagsak—nagbubuga ng apoy mula sa mga bungangang punô ng naglalagablab na lason.

Verse 146

चतुःशीर्षाः पंचशीर्षाः सप्तशीर्षाश्च पन्नगाः । वासुकिस्तक्षकश्चैव कर्कोटकधनंजयौ

May mga ahas na may apat na ulo, may limang ulo, at may pitong ulo; at sa mga Nāga ay naroon sina Vāsuki, Takṣaka, gayundin sina Karkoṭaka at Dhanaṃjaya.

Verse 147

एलामुखः कालियश्च महापद्मश्च वीर्यवान् । सहस्रशीर्षश्शुद्धांगो हेमतालध्वजः प्रभुः

Si Elāmukha, si Kāliya, at ang makapangyarihang Mahāpadma; si Sahasraśīrṣa na may dalisay na mga sangkap; at ang panginoong Hematāladhvaja—sila ang mga pinangalanan.

Verse 148

शेषोनंतो महानागो ह्यप्रकंप्यश्च कंपिताः । दीप्यंतेंतर्जलस्थानि पृथिवीविवराणि वै

Si Śeṣa, ang walang-hanggang dakilang Nāga—bagaman siya’y di matinag—ay nagpapayanig; at ang mga bitak at lungga sa loob ng lupa, na nasa ilalim ng mga tubig, ay tunay na nagliliyab.

Verse 149

सप्तदैत्येंद्रकोपेन कंपितानि समंततः । नानातेजोधराश्चापि पातालतलचारिणः

Dahil sa poot ng pitong panginoon ng Daitya, ang lahat sa paligid ay nayanig; at ang mga nilalang sa mga patong ng Pātāla rin—tagapagdala ng sari-saring ningas na kaningningan—ay nabaligtad sa kaguluhan.

Verse 150

पाताले सहसा क्षुब्धे दुष्प्रकंप्याः प्रकंपिताः । हिरण्यकशिपुर्दैत्यस्तदा संस्पृष्टवान्महीम्

Nang biglang magulo ang Pātāla, pati ang mahirap yumanig ay nanginig. Noon, ang daityang si Hiraṇyakaśipu ay dumampi at dumagan sa lupa.

Verse 151

संदष्टौष्ठपुटः क्रुद्धो वराह इव पूर्वजः । गंगा भागीरथी चैव कौशिकी सरयूरपि

Ang matandang ninuno, nagngangalit at mahigpit ang pagkakakuyom ng mga labi, ay wari’y isang baboy-ramo; at naroon din ang mga ilog na Gaṅgā, Bhāgīrathī, Kauśikī, at Sarayū.

Verse 152

यमुना चाथ कावेरी कृष्णवेणी च निम्नगा । तुंगभद्रा महावेगा नदी गोदावरी तथा

Naroon din ang Yamunā, gayundin ang Kāverī, ang Kṛṣṇaveṇī at ang ilog na Nimnagā; ang Tuṅgabhadrā na may makapangyarihang agos, at gayon din ang ilog Godāvarī.

Verse 153

चर्मण्वती च सिंधुश्च तथा नदनदीपतिः । मेलकप्रभवश्चैव शोणो मणिनिभोदकः

Naroon din ang Carmanvatī at ang Sindhu, at gayundin ang panginoon ng mga ilog at batis; at ang ilog na isinilang sa Melaka, at ang Śoṇa na ang tubig ay kumikislap na parang mga hiyas.

Verse 154

नर्मदा च शुभस्रोतास्तथा वेत्रवती नदी । गोमती गोकुलाकीर्णा तथा पूर्वा सरस्वती

At naroon ang Narmadā, ang Śubhasrotā, at gayundin ang ilog Vetravatī; ang Gomati na hitik sa mga pamayanang pastol ng Gokula, at ang sinaunang Sarasvatī.

Verse 155

महाकालमहीचैव तमसा पुष्पवाहिनी । जंबूद्वीपं रत्नवच्च सर्वरत्नोपशोभितम्

Naroon ang Mahākāla at Mahī, at gayundin ang Tamasā na nagdadala ng mga bulaklak; at ang Jambūdvīpa, na parang bunton ng mga hiyas, pinalalamutian ng lahat ng uri ng mahalagang bato.

Verse 156

सुवर्णपुटकं चैव सुवर्णाकरमंडितम् । महानदश्च लौहित्यश्शैलः कांचनशोभितः

At naroon din ang Suvarṇapuṭaka, pinalamutian ng mga minahan ng ginto; at ang dakilang ilog na Mahānadā; at ang bundok na Lauhitya, nagniningning sa ginintuang liwanag.

Verse 157

पत्तनं कोशकाराणां कशं च रजताकरम् । मगधाश्च महाग्रामाः पुण्ड्रा उग्रास्तथैव च

Ang bayan ng mga gumagawa ng kokon, at ang Kaśa rin—ang minahan ng pilak; at ang mga Magadha, ang malalaking nayon, gayundin ang mga Puṇḍra at ang mga Ugra.

Verse 158

स्रुघ्ना मल्ला विदेहाश्च मालवाः काशि कोसलाः । भवनं वैनतेयस्य दैत्येंद्रेणाभिकंपितम्

Ang Srughna, ang mga Malla, ang mga Videha, ang mga Malava, ang Kāśī at Kosala—ang lahat ng mga lupain na ito’y nayugyog; at nayugyog din ang tahanan ni Vainateya, dahil sa panginoon ng mga Daitya.

Verse 159

कैलासशिखराकारं यत्कृतं विश्वकर्मणा । रत्नतोयो महाभीमो लौहित्यो नाम सागरः

May isang karagatang tinatawag na Lauhitya—hugis gaya ng tuktok ng Kailāsa, nilikha ni Viśvakarman—na ang tubig ay tila mga hiyas, at napakalawak at nakapanghihilakbot sa kadakilaan.

Verse 160

उदयश्च महाशैल उच्छ्रितः शतयोजनम् । सवर्णवेदिकः श्रीमान्मेघपंक्तिनिषेवितः

At naroon ang dakilang bundok na Udaya, nakatindig nang sandaang yojana ang taas—marilag, may mga terasa na magkakatulad ang kulay, at dinadalaw ng hanay-hanay na mga ulap.

Verse 161

भ्राजमानोर्कसदृशैर्जातरूपमयैर्द्रुमैः । सालैस्तालैस्तमालैश्च कर्णिकारैश्च पुष्पितैः

Nagniningning iyon sa mga punong kahawig ng maningning na araw, na wari’y yari sa ginto—mga sāla, mga tāla, mga tamāla, at mga karṇikāra na namumulaklak.

Verse 162

अयोमुखश्च विख्यातः सर्वतो धातुमंडितः । तमालवनगंधश्च पर्वतो मलयः शुभः

Ang Ayomukha ay bantog, sa lahat ng dako’y pinalamutian ng mga mineral; at ang mapalad na Bundok Malaya ay mabango dahil sa mga kakahuyan ng tamāla.

Verse 163

सुराष्ट्राश्च सबाह्लीकाश्शूद्राभीरास्तथैव च । भोजाः पांड्याश्च वंगाश्च कलिंगास्ताम्रलिप्तकाः

Naroon din ang mga taga-Surāṣṭra kasama ang mga Bāhlīka; gayundin ang mga Śūdra at ang mga Ābhīra; ang mga Bhoja, mga Pāṇḍya, mga Vaṅga, mga Kaliṅga, at ang mga taga-Tāmralipta.

Verse 164

तथैव पौंड्राः शुभ्राश्च वामचूडास्सकेरलाः । क्षोभितास्तेन दैत्येन देवाश्चाप्सरसां गणाः

Gayundin ang mga Pauṇḍra, ang mga Śubhra, ang mga Vāmacūḍa, at ang mga Kerala—kasama ang mga pulutong ng mga deva at ang mga pangkat ng mga apsaras—ay pawang nayanig dahil sa dambuhalang asurang iyon.

Verse 165

अगस्त्यभवनं चैव यदगस्त्यकृतं पुरा । सिद्धचारणसंघैश्च विप्रकीर्णं मनोहरम्

At naroon din ang āśrama ni Agastya—na itinayo noon pa ni Agastya mismo—kaaya-aya at punô ng mga pangkat ng Siddha at Cāraṇa.

Verse 166

विचित्रनानाविहगं सपुष्पितमहाद्रुमम् । जातरूपमयैः शृंगैरप्सरोगणसेवितम्

Hitik ito ng maraming kahanga-hanga at sari-saring ibon; pinalilibutan ng malalaking punòng namumulaklak, may mga tuktok na gawang ginto, at pinaglilingkuran ng mga pulutong ng Apsarā.

Verse 167

गिरिः पुष्पितकश्चैव लक्ष्मीवान्प्रियदर्शनः । उत्थितः सागरं भित्वा विश्रामश्चंद्रसूर्ययोः

Isang bundok—namumulaklak, hitik sa kasaganaan, at kaaya-ayang pagmasdan—ang umangat, biniyak ang karagatan, at naging pahingahan ng Buwan at ng Araw.

Verse 168

रराज स महाशृंगैर्गगनं विलिखन्निव । चंद्रसूर्यांशुसंकाशैः सागरांबुसमावृतैः

Nagniningning iyon—ang matatayog na tuktok ay wari’y kumakayod sa langit—kumikinang na tulad ng sinag ng Buwan at Araw, at napaliligiran ng tubig ng karagatan.

Verse 169

विद्युत्त्वान्पर्वतः श्रीमानायतः शतयोजनम् । विद्युतां यत्र संपाता निपात्यंते नगोत्तमे

May isang maringal na bundok na tinatawag na Vidyuttvān, na umaabot sa sandaang yojana; sa pinakamainam na bundok na iyon, ang mga bugso ng kidlat ay nakikitang bumabagsak at tumatama.

Verse 170

ऋषभः पर्वतश्चैव श्रीमानृषभसंस्थितः । कुंजरः पर्वतः श्रीमानगस्त्यस्य गृहं शुभम्

Mayroon ding bundok na Ṛṣabha—mapalad at maluwalhati—na kinaroroonan ni Ṛṣabha. At ang maluwalhating bundok na Kuñjara ay ang pinagpalang tahanan ni Agastya.

Verse 171

विमलाख्या च दुर्द्धर्षा सर्पाणां मालती पुरी । तथा भोगवती चापि दैत्येंद्रेणाभिकंपिता

Ang Vimalākhyā, na halos masalakay, at ang Mālatī—lungsod ng mga ahas—gayundin ang Bhogavatī, ay nayanig sa pagyanig na dulot ng panginoon ng mga Daitya.

Verse 172

महासेनगिरिश्चैव पारियात्रश्च पर्वतः । चक्रवांश्च गिरिश्रेष्ठो वाराहश्चैव पर्वतः

Naroon ang Bundok Mahāsena, at ang Bundok Pāriyātra; at ang Cakravān, ang pinakadakila sa mga bundok, at gayundin ang Bundok Vārāha.

Verse 173

प्राग्ज्योतिषपुरं चापि जातरूपमयं शुभम् । यस्मिन्नुवास दुष्टात्मा नरको नाम दानवः

Naroon din ang mapalad na lungsod ng Prāgjyotiṣa, na yari sa ginto; doon nanirahan ang masamang-loob na asura na nagngangalang Naraka.

Verse 174

मेघश्च पर्वतश्रेष्ठो मेघगंभीरनिस्स्वनः । षष्टिस्तत्र सहस्राणि पर्वतानां विशांपते

At ang Bundok Megha ang pinakapanguna sa mga bundok, na may malalim na ugong na tila ulap. Doon, O panginoon ng bayan, ay may animnapung libong bundok.

Verse 175

तरुणादित्यसंकाशो मेरुश्चैव महान्गिरिः । यक्षराक्षसगंधर्वैर्नित्यं सेवितकंदरः

Ang Bundok Meru, ang dakilang bundok, ay nagniningning na gaya ng batang araw; ang mga yungib at bangin nito’y laging dinadalaw ng mga Yakṣa, Rākṣasa, at Gandharva.

Verse 176

हेमगर्भो महासेनस्तथा मेघसखो गिरिः । कैलासश्चैव शैलेंद्रो दानवेंद्रेण कंपितः

Ang Hemagarbha, ang Mahāsena, at ang bundok na tinatawag na Meghasakha—gayundin ang Kailāsa, ang panginoon ng mga bundok—ay nayanig sa pagyanig na idinulot ng hari ng mga Dānava.

Verse 177

हेमपुष्करसञ्छन्नं तेन वैखानसं सरः । कंपितं मानसं चैव हंसकारंडवाकुलम्

Dahil doon, ang lawa ng Vaikhānasa na natatabingan ng ginintuang mga lotus ay nayanig; at ang lawa ng Mānasa man ay nanginig, siksik sa mga hamsa at mga ibong kāraṇḍava.

Verse 178

त्रिशृंगः पर्वतश्रेष्ठः कुमारी च सरिद्वरा । तुषारचयसंच्छन्नो मंदरश्चापि पर्वतः

Ang Triśṛṅga ang pinakadakila sa mga bundok, at ang Kumārī ang pinakamarangal sa mga ilog; ang Mandara nama’y bundok din, natatabingan ng nag-uumapaw na bunton ng niyebe.

Verse 179

उशीरबीजश्च गिरिर्भद्रप्रस्थस्तथाद्रिराट् । प्रजापतिगिरिश्चैव तथा पुष्करपर्वतः

Ang bundok na Uśīrabīja, ang Bhadraprastha, at ang Adriraṭ; gayundin ang Prajāpatigiri, at ang bundok na Puṣkara.

Verse 180

देवाभः पर्वतश्चैव तथा वै वालुकागिरिः । क्रौंचः सप्तर्षिशैलश्च धूम्रवर्णश्च पर्वतः

Naroon din ang mga bundok na Devābha at Vālukāgiri; ang Krauñca, ang Saptarṣi-śaila, at ang bundok na tinatawag na Dhūmravarṇa.

Verse 181

एते चान्ये च गिरयो देशा जनपदास्तथा । नद्यः ससागराः सर्वाः दानवेनाभिकंपिताः

Ang mga bundok na ito at marami pang iba, ang mga lupain at mga bayang tinitirhan, gayundin ang lahat ng ilog kasama ng mga dagat—ay nayanig dahil sa Dānava.

Verse 182

कपिलश्च महीपुत्रो व्याघ्रवांश्च प्रकंपितः । खेचराश्च निशापुत्राः पातालतलवासिनः

Nayanig si Kapila, ang anak ng Daigdig, at ang angkan ni Vyāghra; gayundin ang mga Khecara, ang mga anak ng Gabi, at ang mga naninirahan sa mga kailaliman ng Pātāla.

Verse 183

गणस्तथापरो रौद्रो मेघनामांकुशायुधः । ऊर्द्ध्वगो भीमवेगश्च सर्व एतेभिकंपिताः

At may isa pang pangkat—mabangis at nagngangalit—na nagngangalang Megha, may sandatang pang-udyok; kasama sina Ūrdhvaga at Bhīmavega. Silang lahat ay pinanginig.

Verse 184

गदी शूली करालश्च हिरण्यकशिपुस्तथा । जीमूतघननिर्घोषो जीमूत इव वेगवान्

May dalang pamalo at sibat, at anyong kakila-kilabot—gaya ni Hiraṇyakaśipu—umugong siya na parang dagundong ng siksik na ulap-bagyo, matulin na gaya ng ulap.

Verse 185

देवारिर्दितिजो दृप्तो नृसिंहं समुपाद्रवत् । स तु तेन ततस्तीक्ष्णैर्मृगेंद्रेण महानखैः

Ang palalong Dānava, kaaway ng mga deva, ay sumugod kay Narasiṁha. Ngunit siya’y tinamaan ng panginoong leon, sa talim ng kanyang malalaki at matutulis na kuko.

Verse 186

तदोंकारसहायेन विदार्य निहतो युधि । मही च कालश्च शशीनभश्च ग्रहास्स सूर्याश्च दिशश्च सर्वाः

Sa tulong ng banal na pantig na Oṁ, siya’y tinuhog at napatay sa digmaan; at ang Daigdig, ang Panahon, ang Buwan, ang kalangitan, ang mga planeta, ang Araw, at lahat ng mga dako ay nayanig.

Verse 187

नद्यश्च शैलाश्च महार्णवाश्च गताः प्रसादं दितिपुत्रनाशात् । ततः प्रमुदिता देवा ऋषयश्च तपोधनाः

Ang mga ilog, ang mga bundok, at maging ang malalawak na karagatan ay nakatagpo ng ginhawa sa pagkapuksa ng anak ni Diti. Pagkaraan, nagalak ang mga deva at ang mga rishi na may yaman ng tapa.

Verse 188

तुष्टुवुर्नामभिर्दिव्यैरादिदेवं सनातनम् । यत्त्वया विधृतं देव नारसिंहमिदं वपुः

Pinuri nila sa mga banal na pangalan ang walang hanggang Adideva, na nagsasabi: “O Diyos, ikaw ang nagtaglay ng anyong Narasiṁha na ito.”

Verse 189

एतदेवार्चयिष्यंति परापरविदो जनाः । ब्रह्मोवाच । भवान्ब्रह्मा च रुद्रश्च महेंद्रो देवसत्तमः

Ito lamang ang sasambahin ng mga taong nakakabatid ng mataas at mababang katotohanan. Sinabi ni Brahmā: “Ikaw si Brahmā, at si Rudra, at si Mahendra—pinakamainam sa mga deva.”

Verse 190

भवान्कर्त्ता विकर्त्ता च लोकानां प्रभवोऽव्ययः । परां च सिद्धिं च परं च सत्वं परं रहस्यं परमं हविश्च

Ikaw ang lumikha at ang nagbabago; ang di-nasisirang pinagmulan ng mga daigdig. Ikaw ang kataas-taasang kaganapan at ang sukdulang kadalisayan, ang pinakamataas na hiwaga, at ang pinakadakilang handog sa yajña.

Verse 191

परं च धर्मं परमं यशश्च त्वामाहुरग्र्यं परमं पुराणम् । परं च सत्यं परमं तपश्च परं पवित्रं परमं च मार्गं

Ikaw ang ipinahahayag nilang Kataas-taasang Dharma at ang pinakadakilang karangalan; ang pinunò at pinakahigit na Purāṇa. Ikaw rin ang Kataas-taasang Katotohanan at ang pinakadakilang tapas; ang pinakadalisay na tagapaglinis at ang pinakamataas na landas.

Verse 192

परं च यज्ञं परमं च होत्रं त्वामाहुरग्य्रं परमं पुराणम् । परं शरीरं परमं च ब्रह्म परं च योगं परमां च वाणीम्

Ikaw ang ipinahahayag nilang Kataas-taasang yajña at ang pinakadakilang handog; tinatawag kang pinunò, ang kataas-taasang Purāṇa. Ikaw ang kataas-taasang katawan at ang Kataas-taasang Brahman; ikaw ang pinakamataas na yoga at ang pinakadakilang wika.

Verse 193

परं रहस्यं परमां गतिं च त्वामाहुरग्य्रं परमं पुराणम् । एवमुक्त्वा तु भगवान्सर्वलोकपितामहः

Ikaw ang ipinahahayag nilang kataas-taasang lihim at ang pinakamataas na hantungan, ang pinunò at pinakadakilang Purāṇa. Pagkasabi nito, ang Kagalang-galang na Pitāmaha ng lahat ng daigdig (Brahmā)…

Verse 194

स्तुत्वा नारायणं देवं ब्रह्मलोकं गतः प्रभुः । ततो नदत्सु तूर्येषु नृत्यंतीष्वप्सरःसु च

Matapos purihin si Nārāyaṇa, ang Panginoon ay nagtungo sa Brahmaloka. Pagkaraan, sa gitna ng umuugong na tugtugin at sa pagsasayaw ng mga Apsaras, (nagpatuloy ang tagpo).

Verse 195

क्षीरोदस्योत्तरं कूलं जगाम हरिरीश्वरः । नारसिंहं वपुर्देवः स्थापयित्वा सुदीप्तिमान्

Si Hari, ang Kataas-taasang Panginoon, ay nagtungo sa hilagang pampang ng Karagatang Gatas. Ang maningning na Diyos, nang itatag (isuot) ang anyong Narasiṃha, ay nagliwanag nang lubos.

Verse 196

पौराणं रूपमास्थाय प्रययौ गरडध्वजः । अष्टचक्रेण यानेन भूतियुक्तेन भास्वता

Taglay ang anyong Purāṇiko, lumisan ang Panginoong may watawat ni Garuḍa, sakay ng maningning at mapalad na sasakyang may walong gulong.

Verse 197

अव्यक्तप्रकृतिर्देवः स्वस्थानं गतवान्प्रभुः

Ang Panginoon—na ang likas ay ang di-nahahayag na Prakṛti—ay nagbalik sa Kaniyang sariling tahanan, ang Kaniyang banal na dako.