Adhyaya 80
Yayāti, Yadu’s Refusal, and the Merit of the Mother–Father Tīrtha
Dahil sa tanong ni Pippala, isinalaysay ni Sukarma ang kaguluhang naganap sa palasyo matapos iuwi ni Haring Yayāti si Kāmakanyā. Nagselos si Devayānī at, sa tindi ng galit, isinumpa ang sarili niyang mga anak; lalo pang tumindi ang alitan nila ni Śarmiṣṭhā. Nang mabatid ni Kāmajā ang masamang balak laban sa kanya, ipinaalam niya ito sa hari. Sa poot, iniutos ni Yayāti kay Yadu na patayin sina Śarmiṣṭhā at Devayānī. Tumanggi si Yadu, sapagkat ang pagpatay sa ina ay mabigat na kasalanan at iginiit niyang wala silang kasalanan; pinagtitibay ng payo sa salaysay na ang mga ina at mga kababaihang dapat igalang at pangalagaan ay hindi dapat paslangin. Dahil sa pagsuway, isinumpa ni Yayāti si Yadu at umalis; sa wakas, ibinabalik ng kabanata ang diin sa tapas, katotohanan, at pagninilay kay Viṣṇu, at iniuugnay ang pangyayari sa kabanalan ng Tīrtha ng Ina at Ama.
Shlokas
Verse 1
पिप्पल उवाच । कामकन्यां यदा राजा उपयेमे द्विजोत्तम । किं चक्राते तदा ते द्वे पूर्वभार्ये सुपुण्यके
Sinabi ni Pippala: “O pinakadakila sa mga dalawang-ulit na isinilang, nang pakasalan ng hari si Kāmakanyā, ano ang ginawa noon ng dalawang dating asawa—yaong lubhang banal na mga babae?”
Verse 2
देवयानी महाभागा शर्मिष्ठा वार्षपर्वणी । तयोश्चरित्रं तत्सर्वं कथयस्व ममाग्रतः
Si Devayānī, ang lubhang mapalad, at si Śarmiṣṭhā, anak ni Vṛṣaparvan—isalaysay mo sa harap ko, nang buo, ang buong pangyayari ng kanilang kasaysayan.
Verse 3
सुकर्मोवाच । यदानीता कामकन्या स्वगृहं तेन भूभुजा । अत्यर्थं स्पर्धते सा तु देवयानी मनस्विनी
Sinabi ni Sukarma: Nang dalhin ng haring iyon si Kāmakanyā sa sarili niyang tahanan, ang marangal ang loob na si Devayānī ay labis na nanibugho at nakipagpaligsahan.
Verse 4
तस्यार्थे तु सुतौ शप्तौ क्रोधेनाकुलितात्मना । शर्मिष्ठां च समाहूय शब्दं चक्रे यशस्विनी
Dahil sa kanya, isinumpa niya ang kanyang dalawang anak, sapagkat ang kanyang loob ay ginulo ng poot; at tinawag niya si Śarmiṣṭhā, at ang marangal na babae ay nagtaas ng tinig at nagsalita.
Verse 5
रूपेण तेजसा दानैः सत्यपुण्यव्रतैस्तथा । शर्मिष्ठा देवयानी च स्पर्धेते स्म तया सह
Sa ganda, sa ningning, sa mga handog na kawanggawa, at gayundin sa mga panatang tapat at mapagpala, sina Śarmiṣṭhā at Devayānī ay nakipagpaligsahan sa kanya.
Verse 6
दुष्टभावं तयोश्चापि साऽज्ञासीत्कामजा तदा । राज्ञे सर्वं तया विप्र कथितं तत्क्षणादिह
Nabatid din noon ni Kāmajā ang masamang balak ng dalawang iyon. O brāhmaṇa, agad niyang isinumbong dito sa hari ang lahat.
Verse 7
अथ क्रुद्धो महाराजः समाहूयाब्रवीद्यदुम् । शर्मिष्ठा वध्यतां गत्वा शुक्रपुत्री तथा पुनः
Pagkatapos, nagngitngit ang dakilang hari; ipinatawag niya si Yadu at sinabi: “Humayo ka—ipapatay si Śarmiṣṭhā; at gayundin, muli, ang anak na babae ni Śukra.”
Verse 8
सुप्रियं कुरु मे वत्स यदि श्रेयो हि मन्यसे । एवमाकर्ण्य तत्तस्य पितुर्वाक्यं यदुस्तदा
“Gawin mo ang lubhang ikalulugod ko, anak, kung tunay mong inaakala itong para sa iyong ikabubuti.” Nang marinig ni Yadu ang salita ng kanyang ama, noon ay…
Verse 9
प्रत्युवाच नृपेंद्रं तं पितरं प्रति मानद । नाहं तु घातये तात मातरौ दोषवर्जिते
Sumagot ang marangal sa panginoon ng mga hari—sa kanyang ama: “Ama, hindi ko ipapapatay ang aking mga magulang, sapagkat sila’y walang kasalanan.”
Verse 10
मातृघाते महादोषः कथितो वेदपंडितैः । तस्माद्घातं महाराज एतयोर्न करोम्यहम्
Sinabi ng mga pantas na dalubhasa sa Veda na ang pagpatay sa ina ay isang napakalaking kasalanan. Kaya, O dakilang hari, hindi ko papatayin ang dalawang ito.
Verse 11
दोषाणां तु सहस्रेण माता लिप्ता यदा भवेत् । भगिनी च महाराज दुहिता च तथा पुनः
Ngunit kapag ang ina ay nadungisan ng sanlibong kapintasan, O dakilang hari, nadudungisan din ang kapatid na babae at gayundin ang anak na babae.
Verse 12
पुत्रैर्वा भ्रातृभिश्चैव नैव वध्या भवेत्कदा । एवं ज्ञात्वा महाराज मातरौ नैव घातये
Maging ng mga anak na lalaki o ng mga kapatid na lalaki, hindi siya dapat patayin kailanman. Yamang nalalaman mo ito, O dakilang hari, huwag mong patayin ang dalawang ina.
Verse 13
यदोर्वाक्यं तदा श्रुत्वा राजा क्रुद्धो बभूव ह । शशाप तं सुतं पश्चाद्ययातिः पृथिवीपतिः
Nang marinig noon ng hari ang mga salita ni Yadu, siya’y nag-alab sa galit. Pagkaraan, si Yayāti, panginoon ng lupa, ay isinumpa ang sariling anak na iyon.
Verse 14
यस्मादाज्ञाहता त्वद्य त्वया पापि समोपि हि । मातुरंशं भजस्व त्वं मच्छापकलुषीकृतः
Sapagkat ngayon, sa aking utos, ikaw ay pinarusahan—bagaman ikaw ay makasalanan at kapantay ko rin—humayo ka at tanggapin ang bahagi ng iyong ina, sapagkat nadungisan ka ng aking sumpa.
Verse 15
एवमुक्त्वा यदुं पुत्रं ययातिः पृथिवीपतिः । पुत्रं शप्त्वा महाराजस्तया सार्द्धं महायशाः
Pagkasabi nito sa anak na si Yadu, si Yayāti—panginoon ng lupa—ay isinumpa ang kanyang anak; at ang marangal na dakilang hari ay lumisan na kasama niya.
Verse 16
रमते सुखभोगेन विष्णोर्ध्यानेन तत्परः । अश्रुबिंदुमतीसा च तेन सार्द्धं सुलोचना
Laging nakatuon sa pagninilay kay Viṣṇu at tapat sa Kanya, siya’y nagalak sa tamis ng kaligayahan; at ang magandang‑mata na si Aśrubindumatī, kasama niya, ay nakipagdiwang din.
Verse 17
बुभुजे चारुसर्वांगी पुण्यान्भोगान्मनोनुगान् । एवं कालो गतस्तस्य ययातेस्तु महात्मनः
Ang kaakit-akit at ganap ang hubog na ginang ay nagtamasa ng mga banal na ligayang nakalulugod sa isipan. Sa gayon lumipas ang panahon para sa dakilang‑loob na si Yayāti.
Verse 18
अक्षया निर्जराः सर्वा अपरास्तु प्रजास्तथा । सर्वे लोका महाभाग विष्णुध्यानपरायणाः
Ang lahat ng mga diyos ay di‑nagmamaliw, at gayundin ang iba pang mga nilalang. Sa bawat daigdig, O marangal, ang lahat ay nakatuon sa pagninilay kay Viṣṇu.
Verse 19
तपसा सत्यभावेन विष्णोर्ध्यानेन पिप्पल । सर्वे लोका महाभाग सुखिनः साधुसेवकाः
Sa pamamagitan ng pag-aayuno at pagsasadhana, ng tapat na kalooban, at ng pagninilay kay Viṣṇu, O Pippala—O mapalad—nagiging masaya ang lahat ng daigdig, at naglilingkod sa mga banal.
Verse 80
इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने मातापितृतीर्थवर्णने ययातिचरित्रेऽशीतितमोऽध्यायः
Dito nagtatapos ang ikawalongpu’t ika‑80 na kabanata sa Bhūmikhaṇḍa ng maluwalhating Padma Purāṇa, sa salaysay ni Vena, na naglalarawan sa banal na tīrtha ng Ina at Ama, at nagsasalaysay ng buhay ni Yayāti.