Uttara BhagaAdhyaya 618 Verses

Brahmavākya (Brahmā’s Pronouncement on Hari-nāma and the Non-punishability of Viṣṇu’s Devotees)

Nagsalita si Brahmā upang pawiin ang dalamhati at ituon ang usapan sa tiyak na kapangyarihang nagliligtas ng Hari-nāma at Viṣṇu-bhakti. Ipinahayag niya na ang pagbigkas ng Banal na Pangalan at pag-aayuno para sa Kanya sa mga pagkakataong Saura ay nagdadala sa pinakamataas na kalagayan; ang isang pagyukod kay Kṛṣṇa ay higit pa sa avabhṛtha ng sampung Aśvamedha, at di tulad ng nagsasagawa ng Aśvamedha na bumabalik sa muling pagsilang, ang bhakta ay hindi na bumabalik. Ipinapababa ng kabanata ang bigat ng malalaking tīrtha gaya ng Kurukṣetra, Kāśī, at Virajā kung ihahambing sa dalawang pantig na “Hari” na nananahan sa dila. Kahit mabibigat na kasalanan ay natatabunan ng pag-alaala kay Hari sa oras ng kamatayan, na nagpapakita ng mokṣa-dharma na nakasentro sa bhakti. Pagkaraan, lumipat ang turo sa dharma ng kapangyarihan: ang mga kosmikong tagapagpatupad at mga opisyal ay dapat kumilala at huwag hadlangan ang mga deboto ni Janārdana/Madhusūdana; ang pagpaparusa sa kanila ay babalik sa nagpaparusa. Ipinahayag na ang pagtalima sa Dvādaśī ay likas na nagpapabanal kahit may halong motibo, at tumanggi si Brahmā na tumulong sa anumang gawaing magiging di-matuwid na pagsalungat sa mga deboto ni Viṣṇu.

Shlokas

Verse 1

ब्रह्मोवाच । किमाश्चर्यं त्वया दृष्टं कथं वा खिद्यते भवान् । सद्गुणेषु च संतापः स तापो मरणांतिकः ॥ १ ॥

Wika ni Brahmā: “Anong kababalaghan ang iyong nakita, at bakit ka nababagabag? Kahit ang dalamhating umuusbong kaugnay ng mabubuting katangian—yaong naglalagablab na pighati—sa kamatayan lamang nagwawakas.”

Verse 2

यस्योच्चारणमात्रेण प्राप्यते परमं पदम् । तमुपोष्य कथं सौरे न गच्छति नरस्त्विति ॥ २ ॥

“Sa pagbigkas lamang ng Kanyang Pangalan ay nakakamit ang kataas-taasang kalagayan; kaya kung ang tao’y mag-uupavāsa (pag-aayuno) para sa Kanya sa okasyong Saura (kaugnay ng Araw), paano siya hindi makararating sa layuning iyon?”

Verse 3

एको हि कृष्णस्य कृतः प्रणामो दशाश्वमेधावभृथेन तुल्यः । दशाश्वमेधी पुनरेति जन्म कृष्णप्रणामी न पुनर्भवाय ॥ ३ ॥

Ang isang pagyuko at pagpupugay kay Krishna ay katumbas ng pangwakas na paliligo (avabhṛtha) ng sampung Aśvamedha. Ngunit ang nagsagawa ng sampung Aśvamedha ay muling isisilang; samantalang ang yumuyuko kay Krishna ay hindi na bumabalik sa muling pagsilang.

Verse 4

कुरुक्षेत्रेण किं तस्य किं काश्या विरजेन वा । जिह्वाग्रे वर्तते यस्य हरिरित्यक्षरद्वयम् ॥ ४ ॥

Ano pa ang kailangan niya sa Kurukṣetra? Ano pa ang kailangan sa Kāśī, o maging sa banal na ilog Virajā?—siya na sa dulo ng dila’y laging nananahan ang dalawang pantig na Pangalan: “Hari.”

Verse 5

ब्राह्मणः श्वपचीं गच्छन् विशेषेण रजस्वलाम् । अन्नमश्नन्सुरापक्वं मरणे यो हरिं स्मरेत् ॥ ५ ॥

Kahit ang isang brāhmaṇa ay lumapit sa babaeng mula sa kastang kumakain ng aso—lalo na kung siya’y may buwanang dalaw—at kahit kumain ng pagkaing niluto na may alak, kung sa oras ng kamatayan ay maalaala niya si Hari (Viṣṇu), siya’y maililigtas.

Verse 6

अभक्ष्यागम्ययोर्जातं विहाय पापसंचयम् । स याति विष्णुसायुज्यं विमुक्तो भवबंधनैः ॥ ६ ॥

Sa pagtalikod sa naipong bunton ng kasalanan na bunga ng pagkain ng ipinagbabawal at paglapit sa ipinagbabawal, siya’y umaabot sa sāyujya kay Viṣṇu at napapalaya sa mga gapos ng pag-iral sa sanlibutan.

Verse 7

यन्नामोच्चारणान्मोक्षः कथं न तदुपोषणे । यस्मिन्संगीयते सोऽपि चिंत्यते पुरुषोत्तमः ॥ ७ ॥

Kung ang kalayaan ay dumarating sa pagbigkas lamang ng Kanyang Pangalan, paano hindi darating sa pag-aayuno para sa Kanya? At kapag inaawit ang Kanyang Pangalan, ang Puruṣottama—ang Kataas-taasang Persona—ay tunay ding ninanamnam sa pagninilay.

Verse 8

लीलया चोच्चरेद्देवं श्रृणुयाच्च जनार्दनम् । गंगांभः पूतपुण्यत्वे स नरः समतां व्रजेत् ॥ ८ ॥

Kahit pabiro man, kung ang isang tao’y bumigkas ng Pangalan ng Panginoon at makinig sa (mga kaluwalhatian ni) Janārdana, sa kapangyarihang nagpapadalisay at nagkakaloob ng bisa ng tubig ng Gaṅgā, siya’y aabot sa kapantayan ng loob at kapanatagan.

Verse 9

अस्माकं जगतांनाथो जन्मदः पुरुषोत्तमः । कथं शासति दुर्मेधास्तस्य वासरसेविनम् ॥ ९ ॥

Para sa amin, si Puruṣottama—ang Kataas-taasang Persona—ang Panginoon ng mga daigdig at Tagapagkaloob ng kapanganakan. Paano nga makapangangahas ang mangmang na utusan ang naglilingkod sa Kanyang mga banal na araw?

Verse 10

यस्त्वं न चूर्णितस्तैस्तु यस्त्वं बद्धो न तैर्दृढम् । तदस्माकं कृतं मानं मे तत्त्वं नावबुध्यसे ॥ १० ॥

Ikaw yaong hindi nadurog ng mga puwersang iyon; ikaw yaong hindi nila naigapos nang matibay. Gayunman, itinuturing mong paglapastangan ang ginawa namin, at hindi mo nauunawaan ang katotohanan tungkol sa akin.

Verse 11

यो नियोगी न जानाति नृपभक्तान्वरान् क्षितौ । कृत्स्नायासेन संयुक्तः स तैर्निग्राह्यते पुनः ॥ ११ ॥

Ang itinalagang opisyal na hindi kumikilala sa mahuhusay na deboto ng hari sa lupa—kahit pa pasan niya ang sari-saring pagod—sa huli’y pipigilin at parurusahan muli ng mismong mga taong iyon.

Verse 12

राजेष्टा न नियोक्तव्याः सापराधा नियोगिना । स्वामिप्रसादात्सिद्धास्ते विनिन्युर्व्वै नियोगिनम् ॥ १२ ॥

Ang mga kinatawang itinalaga ng hari ay hindi dapat pang ipilit sa paglilingkod ng isang opisyal kapag sila’y nagkasala. Yaong mga kinatawan, na nagtagumpay sa biyaya ng kanilang panginoon, ay tunay na nagbagsak sa nagtalagang opisyal tungo sa kapahamakan.

Verse 13

एवं हि पापकर्तारः प्रणता ये जनार्दने । कथं संयमिता तेषां बाल्याद्भास्करनंदन ॥ १३ ॥

Tunay nga, yaong mga nagkasala ngunit yumukod kay Janārdana—paano hindi sisibol sa kanila ang pagpipigil at pagkamapagtimpi mula pa sa pagkabata, O anak ni Bhāskara?

Verse 14

शैवैर्भास्करभक्तैर्वा मद्भक्तैर्वा दिवाकरे । करोमि तव साहाय्यं हरिभक्तैर्न भास्करे ॥ १४ ॥

O Divākara (Araw), tutulungan kita sa pamamagitan ng mga deboto ni Śiva, ng mga sumasamba kay Bhāskara, o ng sarili kong mga deboto; ngunit hindi sa pamamagitan ng mga deboto ni Hari (Viṣṇu), O Bhāskara.

Verse 15

सर्वेषामेव देवानामादिस्तुपुरुषोत्तमः ॥ १५ ॥

Para sa lahat ng mga diyos, ang Puruṣottama—ang Kataas-taasang Persona—ang siyang sinaunang pinagmulan.

Verse 16

मधुसूदनभक्तानां निग्रहो नोपपद्यते । व्याजेनापि कृता यैस्तु द्वादशी पक्षयोर्द्वयोः ॥ १६ ॥

Sa mga deboto ni Madhusūdana (Viṣṇu), hindi nararapat ang pagpigil o pagpaparusa. Kahit ang pagtalima sa Dvādaśī ay gawin lamang na parang may idinadahilang dahilan—ngunit kung isinasagawa ito sa dalawang kalahati ng buwan—taglay pa rin nito ang kapangyarihang magpakabanal.

Verse 17

तैः कृते अवमाने तु तव नाहं सहायवान् । कृते सहाये तव सूर्यसूनो भवेदनीतिर्मम देहघातिनी । विपर्ययो ब्रह्मपदात्सुपुण्यात्कृतेव मार्गे सह विष्णुभक्तैः ॥ १७ ॥

Kung dahil sa ginawa nila ay napapahiya ka, hindi ako maaaring maging katulong mo. Ngunit kung tutulungan kita, O anak ni Sūrya, iyon ay magiging adharma—na tila tatama at papatay sa aking sariling katawan; magdudulot iyon ng pagbaligtad mula sa sukdulang kabutihang nagdadala sa Brahman, at mula sa landas ng panahong Kṛta na nilalakaran kasama ng mga deboto ni Viṣṇu.

Verse 18

इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणोत्तरभागे ब्रह्मवाक्यं नाम षष्ठोऽध्यायः ॥ ६ ॥

Sa gayon nagtatapos ang ikaanim na kabanata, na tinatawag na “Brahmavākya,” sa Uttara-bhāga (huling bahagi) ng kagalang-galang na Bṛhan-Nāradīya Purāṇa.

Frequently Asked Questions

The chapter establishes a soteriological hierarchy: śrauta rites yield great merit but remain within saṃsāra’s economy, whereas direct bhakti—symbolized by a single bow to Kṛṣṇa—connects to non-return (apunarāvṛtti), marking devotion as a superior mokṣa-upāya.

It does not deny tīrtha value, but relativizes it: when ‘Hari’ abides on the tongue (constant nāma), the devotee’s salvific access is immediate and portable, making pilgrimage supplementary rather than indispensable.

It presents a strong nāma/smaraṇa doctrine: even severe violations are said to be overcome if one remembers Hari at death, emphasizing the purifying and liberating priority of devotion, while implying that genuine surrender can transform the practitioner’s disposition toward restraint.

The chapter frames it as a dharma failure of recognition (an-avagamana) and an offense that rebounds: those who do not honor the king’s excellent devotees are ultimately checked and punished, implying a cosmic governance principle protecting bhaktas.

Dvādaśī observance is portrayed as inherently sanctifying (pāvana) even when undertaken with mixed motives or as a pretext, especially when practiced regularly—supporting the Uttara-bhāga’s vrata-kalpa orientation and sacred-time theology.