Uttaraloka (Northern Higher World), Dharma–Adharma Viveka, and Adhyatma-Prashna (Prelude)

Verse 1

भरद्वाज उवाच । अस्माल्लोकात्परो लोकः श्रूयते नोपलभ्यते । तमहं ज्ञातुमिच्छामि तद्भवान्वक्तुमर्हति ॥ १ ॥

Sinabi ni Bharadvāja: “Naririnig na may isang daigdig na lampas sa daigdig na ito, ngunit hindi ito tuwirang nakikita. Nais ko itong malaman; kaya, hinihiling kong ipaliwanag mo ito sa akin.”

Verse 2

मृगुरुवाच । उत्तरे हिमवत्पार्श्वे पुण्ये सर्वगुणान्विते । पुण्यः क्षेम्यश्च काम्यश्च स परो लोक उच्यते ॥ २ ॥

Sinabi ni Mṛgu: “Sa hilagang panig ng Himalaya ay may banal na lupain, ganap sa lahat ng kagalingan. Ang kahariang iyon ang tinatawag na mas mataas na daigdig—mapagpala, ligtas, at tumutupad ng mga ninanais.”

Verse 3

तत्र ह्यपापकर्माणः शुचयोऽत्यंतनिर्मलाः । लोभमोहपरित्यक्ता मानवा निरुपद्रवाः ॥ ३ ॥

Doon, tunay na may mga taong ang gawa ay walang kasalanan—dalisay at lubos na walang dungis—tinalikuran ang kasakiman at pagkalito, at namumuhay nang payapa, walang pananakit o panggugulo.

Verse 4

स स्वर्गसदृशो देशः तत्र ह्युक्ताः शुभा गुणाः । काले मृत्युः प्रभवति स्पृशंति व्याधयो न च ॥ ४ ॥

Ang lupain na iyon ay tulad ng langit; doon, sinasabing naghahari ang mga mapalad na katangian. Dumarating ang kamatayan sa takdang panahon lamang, at hindi dumidikit ang mga karamdaman sa mga naninirahan.

Verse 5

न लोभः परदारेषु स्वदारनिरतो जनः । नान्यो हि वध्यते तत्र द्रव्येषु च न विस्मयः ॥ ५ ॥

Walang pagnanasa roon sa asawa ng iba; sa halip, nananatiling tapat at nakatuon ang tao sa sariling kabiyak. Walang sinumang sinasaktan doon, at sa yaman ay wala ring pagkabighani na nakalilinlang.

Verse 6

परो ह्यधर्मो नैवास्ति संदेहो नापि जायते । कृतस्य तु फलं तत्र प्रत्यक्षमुपलभ्यते ॥ ६ ॥

Tunay, walang mas mataas pang adharma kaysa rito, at ni pag-aalinlangan ay hindi sumisibol; sapagkat doon, ang bunga ng nagawang karma ay tuwirang nararanasan.

Verse 7

यानासनाशनोपेता प्रसादभवनाश्रयाः । सर्वकामैर्वृताः केचिद्धेमाभरणभूषिताः ॥ ७ ॥

Ang ilan ay may mga sasakyan, upuan, at masaganang pagkain; nananahan sila sa mararangyang tahanan, napalilibutan ng lahat ng ninanais na kaligayahan, at pinalalamutian ng mga gintong alahas.

Verse 8

प्राणधारणमात्रं तु केषांचिदुपपद्यते । श्रमेण महता केचित्कुर्वंति प्राणधारणम् ॥ ८ ॥

Sa ilan, ang pagpigil ng hininga ay kusang nagiging posible; ngunit sa iba, nagagawa lamang ang pagpigil ng hininga sa pamamagitan ng matinding pagsisikap at pagod.

Verse 9

इह धर्मपराः केचित्केचिन्नैष्कृतिका नराः । सुखिता दुःखिताः केचिन्निर्धना धनिनो परे ॥ ९ ॥

Sa mundong ito, may ilang taong nakatuon sa dharma, at may iba namang walang pagpipigil sa asal; may masaya at may nagdurusa; may dukha at may mayaman.

Verse 10

इह श्रमो भयं मोहः क्षुधा तीव्रा च जायते । लोभश्चार्थकृतो तॄणां येन मुह्यंत्यपंडिताः ॥ १० ॥

Sa buhay-mundo, sumisibol ang pagod, takot, pagkalito, at matinding gutom; at naroon din ang kasakiman na bunga ng paghahangad ng yaman, na siyang nagpapahilo at nagpapaligaw sa di-marunong.

Verse 11

यस्तद्वेदो भयं प्राज्ञः पाप्मना न स लिप्यते । सोपधे निकृतिः स्तेयं परिवादोऽभ्यसूयता ॥ ११ ॥

Ang marunong na tunay na nakakabatid sa katotohanang iyon ay lumalaya sa takot at hindi nadudungisan ng kasalanan. Ang panlilinlang na may palusot, pandaraya, pagnanakaw, paninirang-puri, at masamang-loob ay hindi kumakapit sa nakakabatid.

Verse 12

परोपघातो हिंसा च पैशुन्यनृतं तथा । एतान्संसेवते यस्तु तपस्तस्य प्रहीयते ॥ १२ ॥

Ang pananakit sa kapwa, karahasan, mapanirang pagdadala ng kuwento, at kasinungalingan—sinumang nagpapakalulong sa mga ito, ang kanyang tapas (banal na pag-aayuno at disiplina) ay unti-unting nauubos.

Verse 13

यस्त्वेतानाचरेद्विद्वान्न तपस्तस्य वर्द्धते । इह चिंता बहुविधा धर्माधर्मस्य कर्मणः ॥ १३ ॥

Ngunit ang marunong na hindi nagsasagawa ng mga itinakdang pagsasanay na ito, hindi lumalago ang kanyang tapas (pagpapakasakit-espirituwal). Sa buhay na ito mismo, sari-saring pangamba ang sumisibol mula sa mga gawaing nahahalo ang dharma at adharma.

Verse 14

कर्मभूमिरियं लोके इह कृत्वा शुभाशुभम् । शुभैः शुभमवाप्नोति तथाशुभमथान्यथा ॥ १४ ॥

Ang mundong ito ang bukirin ng karma: matapos gawin dito ang mabuti o masama, ang mabuti ay nakakamit sa pamamagitan ng mabuting gawa, at gayundin ang masama sa pamamagitan ng kabaligtaran.

Verse 15

इह प्रजापतिः पूर्वं देवाः सर्षिगणास्तथा । इष्टेष्टतपसः पूता ब्रह्मलोकमुपाश्रिताः ॥ १५ ॥

Noong unang panahon dito, si Prajāpati at ang mga deva kasama ang mga pangkat ng ṛṣi, na nalinis sa pamamagitan ng kanilang pinili at mahusay na naisagawang tapas, ay nagkubli at nakaabot sa daigdig ni Brahmā (Brahmaloka).

Verse 16

उत्तरः पृथिवीभागः सर्वपुण्यतमः शुभः । इहस्थास्तत्र जायंते ये वै पुण्यकृतो जनाः ॥ १६ ॥

Ang hilagang bahagi ng daigdig ang pinakapunô ng punya at mapalad. Yaong mga gumagawa ng kabutihan dito ay tunay na isinisilang doon, sa pinagpalang hilagang lupain.

Verse 17

यदि सत्कारमिच्छंति तिर्यग्योनिषु चापरे । क्षीणायुषस्तथा चान्ये नश्यन्ति पृथिवीतले ॥ १७ ॥

May ilan, sa paghahangad ng dangal at pagkilala, ay nahuhulog sa sinapupunan ng mga hayop; ang iba naman, kapos ang haba ng buhay, ay napaparam sa ibabaw ng lupa.

Verse 18

अन्योन्यभक्षणासक्ता लोभमोहसमन्विताः । इहैव परिवर्त्तन्ते न च यान्त्युत्तरां दिशम् ॥ १८ ॥

Yaong nalululong sa paglamon sa isa’t isa, at pinaghaharian ng kasakiman at pagkalito, ay umiikot lamang dito sa siklo ng sanlibutan at hindi nakaaabot sa mas mataas na landas ng paglaya (moksha).

Verse 19

गुरूनुपासते ये तु नियता ब्रह्मचारिणः । पंथानं सर्वालोकानां विजानंति मनीषिणः ॥ १९ ॥

Ngunit ang mga brahmacārin na may disiplina, na tapat na naglilingkod at sumasamba sa kanilang guru—ang mga pantas na iyon ang tunay na nakaaalam sa landas na tumatawid at lumalampas sa lahat ng daigdig.

Verse 20

इत्युक्तोऽयं मया धर्मः संक्षिप्तो ब्रह्मनिर्मितः । धर्माधर्मौ हि लोकस्य यो वै वेत्ति स बुद्धिमान् ॥ २० ॥

Kaya nga, ipinaliwanag ko ang Dharmang ito—sa maikling paraan—na itinakda ni Brahmā. Tunay, ang nakaaalam kung alin ang Dharma at alin ang Adharma sa daigdig ay siyang marunong.

Verse 21

भरद्वाज उवाच । अध्यात्मं नाम यदिदं पुरुषस्येह चिन्त्यते । यदध्यात्मं यथा चैतत्तन्मे ब्रूहि तपोधन ॥ २१ ॥

Wika ni Bharadvāja: “O kayamanang bunga ng tapasya, sabihin mo sa akin ang kahulugan ng ‘adhyātma’—ang panloob na prinsipyong espirituwal na pinagninilayan ukol sa tao rito—at ipaliwanag mo kung paano ito tunay na nauunawaan.”

Verse 22

भृगुरुवाच । अध्यात्ममिति विप्रर्षे यदेतदनुपृच्छसि । तद्व्याख्यांस्यामि ते तात श्रेयस्करतमं सुखम् ॥ २२ ॥

Sinabi ni Bhṛgu: “O pinakamainam sa mga Brāhmaṇa, yamang nagtanong ka tungkol sa tinatawag na ‘adhyātma’—ang panloob na katotohanang espirituwal—ipapaliwanag ko ito sa iyo, mahal kong anak; ang kaalamang iyon ay nagdudulot ng pinakamataas na kabutihan at tunay na kaligayahan.”

Verse 23

सृष्टिप्रलयसंयुक्तमाचार्यैः परिदर्शितम् । यज्ज्ञात्वा पुरुषो लोके प्रीतिं सौख्यं च विंदति ॥ २३ ॥

Ang aral na ito—na kaugnay ng paglikha at pagkalusaw (sṛṣṭi–pralaya)—ay ipinaliwanag ng mga ācārya. Ang sinumang makaunawa nito ay nagkakamit sa mundong ito ng galak at kaligayahang payapa.