Shloka 37
अध्याय ५८ — वानरध्वजस्य महेन्द्रास्त्रप्रयोगः
Chapter 58: Arjuna’s Deployment of the Indra-Weapon
अग्निचक्रोपमं घोरं व्यकर्षत् परमायुधम् । व्यशातयच्छरांस्तांस्तु द्रोग: समितिशोभन:,आचार्य द्रोण संग्रामभूमिमें बड़ी शोभा पानेवाले थे। संग्राममें उन्होंने अपने रथको जब अर्जुनके बाणोंसे ढका हुआ देखा, तब मेघगर्जनाके समान गम्भीर नाद करनेवाले अग्निचक्रके सदृश भयंकर परम उत्तम आयुधश्रेष्ठ धनुषकी टंकार फैलाते हुए उसे (कानोंतक) खींचा और अपने शर-समूहोंसे अर्जुके उन सब बाणोंको काट डाला
agnicakropamaṃ ghoraṃ vyakarṣat paramāyudham | vyaśātayaccharāṃstāṃstu droṇaḥ samitiśobhanaḥ ||
Sinabi ni Vaiśampāyana: Si Droṇa, na maringal sa siksik ng labanan, ay hinila hanggang tainga ang kaniyang kataas-taasang sandata—nakapanghihilakbot na gaya ng nagliliyab na gulong ng apoy—at sa pamamagitan ng kaniyang mga salbo ay pinutol ang lahat ng palasong tumabon sa kaniyang karwahe. Ipinakikita ng tagpong ito ang disiplina ng sining-pandigma: kahit napapagitnaan ng mga palaso ng kalaban, ang batikang gurong mandirigma ay tumutugon sa kontroladong lakas, hindi sa sindak, at ginagawang panangga at panibagong pagsalakay ang husay.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights steadiness and trained mastery in the midst of danger: a warrior who is disciplined in his craft responds to threat with measured, effective action. Ethically, it reflects the kṣatriya ideal of courage and competence—power guided by control rather than fear.
Drona sees his chariot covered by Arjuna’s arrows. He draws his formidable bow—described as terrifying like a wheel of fire—and with his own arrows he slices apart the incoming shafts, clearing the attack and reasserting his presence in the fight.