Shloka 55
Virāṭa-parva Adhyāya 22 — Draupadī’s Abduction Attempt and Bhīma’s Suppression of the Kīcakas
वालिसुग्रीवयो र्भ्रात्रो: पुरेव कपिसिंहयो: । अन्योन्यमपि संरब्धौ परस्परजयैषिणौ,एक ओर कीचकोंका प्रधान कीचक था, तो दूसरी ओर मनुष्योंमें श्रेष्ठ भीमसेन। जैसे पूर्वकालमें कपिश्रेष्ठ वाली और सुग्रीव दोनों भाइयोंमें घोर युद्ध हुआ था, वैसा ही इन दोनोंमें भी होने लगा। दोनों एक-दूसरेपर कुपित थे और परस्पर विजय पानेकी इच्छासे लड़ रहे थे
vāli-sugrīvayor bhrātroḥ pureva kapi-siṁhayor | anyonyam api saṁrabdhau paraspara-jayaiṣiṇau ||
Sinabi ni Vaiśampāyana: Gaya noong unang panahon na naglaban nang mabagsik ang magkapatid na unggoy na tila mga leon—sina Vāli at Sugrīva—gayon din ngayon nagsimula ang sagupaan ng dalawang ito. Kapwa sila nag-aalab sa galit sa isa’t isa, at kapwa naghahangad ng tagumpay—sa isang panig si Kīcaka, ang pangunahing pinuno sa kanyang pangkat; sa kabila si Bhīmasena, ang pinakamainam sa mga tao.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how anger and the craving for victory (jaya-eṣaṇā) intensify conflict; it implicitly invites reflection on restraint and right purpose in the use of strength.
The narrator compares the impending fight to the famous Vāli–Sugrīva brotherly combat, indicating that the two opponents have become mutually enraged and are battling with the sole aim of defeating each other.