Shloka 27
युधिष्ठिरस्य अर्जुनप्रेषण-युक्तिवर्णनम् | Yudhiṣṭhira’s Rationale for Sending Arjuna and Request to Dhaumya
Devanagari script
स्वर्गद्वारेण यत् तुल्यं गड्ढाद्वारं न संशय: । तत्राभिषेकं कुर्वीत कोटितीर्थे समाहित:,धर्मज्ञ! वहाँसे महापर्वत हिमालयको नमस्कार करके गंगाद्वार (हरिद्वार)-की यात्रा करे, जो स्वर्गद्वारके समान है; इसमें संशय नहीं है। वहाँ एकाग्रचित्त हो कोटितीर्थमें स्नान करे
Translation
Ang Gaṅgādvāra ay katulad ng pintuan ng langit—walang alinlangan. Doon, na may isip na natitipon at payapa, gawin ang abhiṣeka (banal na paliligo) sa Koṭitīrtha.
Word by Word
स्वर्गद्वारेणwith/by the gate to heaven
स्वर्गद्वारेण:
Karana
TypeNoun
Rootस्वर्गद्वार
FormNeuter, Instrumental, Singular
यत्which
यत्:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormNeuter, Nominative, Singular
तुल्यम्equal, comparable
तुल्यम्:
Karta
TypeAdjective
Rootतुल्य
FormNeuter, Nominative, Singular
गङ्गाद्वारम्Gangadvara (Haridvara)
गङ्गाद्वारम्:
Karta
TypeNoun
Rootगङ्गाद्वार
FormNeuter, Nominative, Singular
नnot
न:
TypeIndeclinable
Rootन
संशयःdoubt
संशयः:
Karta
TypeNoun
Rootसंशय
FormMasculine, Nominative, Singular
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootतत्र
अभिषेकम्bathing/ablution (ritual bath)
अभिषेकम्:
Karma
TypeNoun
Rootअभिषेक
FormMasculine, Accusative, Singular
कुर्वीतshould do/perform
कुर्वीत:
TypeVerb
Rootकृ
FormOptative (Vidhi-lin), 3rd, Singular, Parasmaipada
कोटितीर्थेat Koti-tirtha
कोटितीर्थे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootकोटितीर्थ
FormNeuter, Locative, Singular
समाहितःcollected, concentrated (in mind)
समाहितः:
Karta
TypeAdjective
Rootसमाहित
FormMasculine, Nominative, Singular
धर्मज्ञO knower of dharma
धर्मज्ञ:
TypeNoun
Rootधर्मज्ञ
FormMasculine, Vocative, Singular
Speaker
घुलस्त्य उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes