Shloka 4
Sāvitrī-Upākhyāna: Dyumatsena’s Restoration and the Return to Kāmyaka
Conclusion
प्रभाते लक्ष्मणं वीरमभ्यभाषत दुर्मना: । सीतां संस्मृत्य धर्मात्मा रुद्धां राक्षसवेश्मनि,धर्मात्मा श्रीरामको प्रातःकाल राक्षसके भवनमें कैद हुई अपनी पत्नी सीताका स्मरण हो आया और वे खिन्नचित्त होकर वीरवर लक्ष्मणसे इस प्रकार बोले--
prabhāte lakṣmaṇaṃ vīram abhyabhāṣata durmanāḥ | sītāṃ saṃsmṛtya dharmātmā ruddhāṃ rākṣasaveśmani ||
Pagsikat ng araw, si Rāma na may pusong matuwid, bagabag sa dalamhati, ay nagsalita sa bayaning si Lakṣmaṇa. Sa paggunita kay Sītā—ang kanyang asawa—na nakakulong sa tahanan ng rākṣasa, nagsalita siya nang may pagdurusa, subalit nananatiling matatag sa dharma sa gitna ng kapahamakan.
मार्कण्डेय उवाच
Educational Q&A
Even when overwhelmed by personal sorrow, the dharmic person does not abandon righteousness; grief is acknowledged, yet action and speech remain guided by duty, loyalty, and moral restraint.
At dawn, Rāma—remembering Sītā’s captivity in a rākṣasa dwelling—becomes sorrowful and turns to Lakṣmaṇa, addressing him as he prepares to respond to the crisis.