Shloka 74
Kubera’s Fivefold Nīti and Protection of the Pāṇḍavas (वैश्रवणोपदेशः)
एवं क्रमेण ते वीरा वीक्षमाणा: समन्ततः । गन्धवन्त्यथ माल्यानि रसवन्ति फलानि च,इस प्रकार वे वीर पाण्डव चारों ओर सुगन्धित पुष्पमालाएँ, सरस फल, मनोहर सरोवर और मनोरम वृक्षावलियोंको क्रमश: देखते हुए गन्धमादन पर्वतके वनमें प्रविष्ट हुए। वहाँ पहुँचनेपर उन सबकी आँखें आश्वर्यसे खिल उठीं
evaṁ krameṇa te vīrā vīkṣamāṇāḥ samantataḥ | gandhavanti atha mālyāni rasavanti phalāni ca ||
Kaya nga, ayon sa wastong pagkakasunod, ang mga bayaning Pāṇḍava, habang tumitingin sa paligid, ay namalas ang mababangong kuwintas ng mga bulaklak at ang matatamis, makatas na bunga. Sa gayong paglakad, pumasok sila sa gubat ng Bundok Gandhamādana; at pagdating doon, nabukás nang malaki ang kanilang mga mata sa pagkamangha sa mga kababalaghang kanilang nakita.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the disciplined, step-by-step progress of the Pāṇḍavas during exile and their receptive attention to the world around them. It suggests that even amid hardship, steadiness (krama) and mindful observation can open one to wonder, strengthening endurance and inner clarity.
Vaiśampāyana narrates that the Pāṇḍavas, moving in order and looking in every direction, see fragrant garlands and juicy fruits as they enter the forest of Mount Gandhamādana. Upon arriving, they are struck with amazement at the extraordinary sights there.