Shloka 1
Hanūmān’s Embrace, Counsel, and Promise to Amplify Bhīma’s Battle-Roar
Gandhamādana Continuation
#:73:.8 #::3:.7 (0) हि 2 7 एकोनपज्चाशर्दाधिकशततमो< ध्याय: हनुमानजीके द्वारा चारों युगोंके धर्मोंका वर्णन वैशम्पायन उवाच एवमुक्तो महाबाहुर्भीमसेन: प्रतापवान् । प्रणिपत्य ततः प्रीत्या भ्रातरं हृष्टमानस:,वैशम्पायनजी कहते हैं--जनमेजय! हनुमानजीके ऐसा कहनेपर प्रतापी वीर महाबाहु भीमसेनके मनमें बड़ा हर्ष हुआ। उन्होंने बड़े प्रेमसे अपने भाई वानरराज हनुमान्को प्रणाम करके मधुर वाणीमें कहा--“अहा! आज मेरे समान बड़भागी दूसरा कोई नहीं है; क्योंकि आज मुझे अपने ज्येष्ठ भ्राताका दर्शन हुआ है
Vaiśampāyana uvāca: evam ukto mahābāhur Bhīmasenaḥ pratāpavān | praṇipatya tataḥ prītyā bhrātaraṃ hṛṣṭamānasaḥ ||
Sinabi ni Vaiśaṃpāyana: Nang matapos magsalita si Hanumān, ang makapangyarihang si Bhīmasena, na may mga bisig na tulad ng sa bayani, ay napuno ng galak. Sa tuwang sumilay sa kanyang puso, yumukod siya nang may pag-ibig at paggalang sa kanyang nakatatandang kapatid, at naghanda nang magsalita sa malumanay na tinig—nagpapasalamat sa bihirang biyayang makita ang isang nakatatanda at huwaran ng dharma.
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse foregrounds humility and reverence as ethical virtues: even a powerful hero like Bhīma responds to wisdom and seniority with affectionate prostration, implying that strength is perfected by respect for dharma and elders.
After Hanumān’s preceding words, Bhīma becomes overjoyed, bows to Hanumān as his elder brother, and is about to speak sweetly—marking a turning point where heroic pride yields to kinship, devotion, and moral instruction.