Vidura-nīti: Atithi-dharma, Trust, Counsel-Secrecy, and Traits of Sustainable Rule
Udyoga Parva, Adhyāya 38
अध्वा जरा देहवतां पर्वतानां जलं जरा । असम्भोगो जरा स्त्रीणां वाक्शल्यं मनसो जरा
adhvā jarā dehavatāṁ parvatānāṁ jalaṁ jarā | asambhogo jarā strīṇāṁ vākśalyaṁ manaso jarā ||
Itinuro ni Vidura na ang “katandaan” ay hindi lamang bilang ng taon, kundi anumang kalagayang umuubos sa lakas at ligaya. Sa may katawan, ang mahaba at mabigat na paglalakbay ay isang uri ng pagtanda; sa mga bundok, ang walang tigil na pagbagsak ng tubig ang kanilang pagtanda, unti-unting umuukit at umuubos; sa mga babae, ang sakit ng pagkakait sa pagsasamang mag-asawa ay parang pagtanda; at sa isip, ang sugat na dulot ng malulupit na salitang tila palaso ang siyang pagtanda nito.
विदुर उवाच
‘Jarā’ (aging/decay) is presented as any force that steadily diminishes well-being: physical strain (long travel), natural erosion (water on mountains), emotional deprivation (lack of conjugal union), and psychological injury (cruel speech). The verse urges sensitivity to others’ suffering and restraint in speech.
In Udyoga Parva, Vidura offers moral counsel (Vidura-nīti) amid rising conflict. Here he uses vivid analogies to explain how different beings ‘age’ through different kinds of wear—especially highlighting the mind’s vulnerability to hurtful words.