Shloka 15
Bhīṣma’s Appraisal of Kaurava Champions (भीष्मकृतः रथिनां गुणनिरूपणम्)
रथसंख्यां तु कार्त्स्न्येन परेषामात्मनस्तथा । तथैवातिरथानां च वेत्तुमिच्छामि कौरव
rathasaṅkhyāṃ tu kārtsnyena pareṣām ātmanas tathā | tathaivātirathānāṃ ca vettum icchāmi kaurava, kurunandana!
Sabi ni Duryodhana: “O Kaurava, dangal ng mga Kuru! Batid mo nang lubos ang bilang ng mga mandirigmang nakasakay sa karwahe sa panig ng kaaway at sa atin, gayundin ang bilang ng mga atiratha—mga dakilang mandirigmang-karwahe. Nais kong malaman ito mula sa iyo. Sapagkat ang Lolo Bhīṣma ay bihasa sa pag-alam ng bawat detalye ng magkabilang panig, nais kong marinig ang pagtatayang ito mula mismo sa iyong bibig, sa harap ng mga haring ito.”
दुर्योधन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical weight of informed counsel in governance and war: a leader seeks authoritative knowledge (counts of rathas and atirathas) before acting, implying that decisions affecting many lives should be grounded in accurate assessment rather than impulse.
In the Udyoga Parva’s pre-war deliberations, Duryodhana addresses a senior Kaurava figure and requests a complete accounting of the chariot-warriors and elite fighters on both sides, wanting this strategic appraisal stated openly before the assembled kings.