स्वर्गे दुर्योधनदर्शनम् | Duryodhana Seen in Heaven
Triviṣṭapa
फिर उच्चस्वरसे उन सब लोगोंसे बोले--'देवताओ! जिसके कारण हमने अपने समस्त सुहृदों और बन्धुओंका हठपूर्वक युद्धमें संहार कर डाला और सारी पृथ्वी उजाड़ डाली
vaiśaṃpāyana uvāca—tata uccaiḥsvarena te sarvebhyaḥ prāha—“devāḥ! yena kāraṇena vayaṃ sarvān suhṛdo bandhūṃś ca haṭhena yuddhe nihatyākhilāṃ pṛthivīm ujjhāritavantaḥ; yaḥ pūrvaṃ mahati vane asmān mahākleśam anayat; yaś ca nirdoṣāṅgīṃ dharmaparāyaṇāṃ patnīṃ pāñcālarājakumārīṃ draupadīṃ guru-sannidhau bhari sabhāyāṃ ākṛṣya ānītavān—tena lobhinā adūradarśinā duryodhanena saha tiṣṭhan aham etān puṇyalokān prāptum icchāmi na.”
Sinabi ni Vaiśampāyana: Pagkaraan, itinaas niya ang tinig at nagsalita sa kanilang lahat: “O mga diyos! Dahil sa kanya, sa katigasan ng loob ay pinaslang namin sa digmaan ang lahat ng aming mga kaibigan at kamag-anak at ginawang wasak ang buong daigdig; siya rin ang nagdulot sa amin noon ng mabigat na pagdurusa sa dakilang gubat; at siya ang humila sa aming asawang walang dungis, tapat sa Dharma—si Draupadī, ang prinsesa ng haring Pāñcāla—papasok sa siksikang kapulungan sa harap ng mga nakatatanda. Manatili sa piling ng sakim at makitid ang paninging si Duryodhana—hindi ko ninanais makamtan ang mga makalangit na daigdig na ito.”
वैशग्पायन उवाच
Heaven or merit is not desirable if it is morally compromised by association with greed and adharma. Ethical integrity and responsibility for harm done outweigh the allure of reward.
A speaker recalls Duryodhana’s key wrongs—causing the war’s devastation, the exile’s suffering, and Draupadī’s public humiliation—and declares before the gods that he does not wish to attain heavenly worlds while remaining connected with Duryodhana.