ऋत्विग्धर्मः, दक्षिणा-न्यायः, तपसः परमार्थः
Ritvij-Dharma, the Norm of Dakṣiṇā, and the Higher Meaning of Tapas
शरीरवृत्तमास्थाय इत्येषा श्रूयते श्रुति: । नातिसम्यक् प्रणीतानि ब्राह्मणानां महात्मनाम्
śarīravṛttam āsthāya ityeṣā śrūyate śrutiḥ | nātisamyak praṇītāni brāhmaṇānāṃ mahātmanām ||
Wika ni Bhīṣma: “May isang kasabihang Vedic na naririnig sa ganitong anyo: ‘Sa pagyakap sa paraan ng pamumuhay na tumutustos sa katawan…’—ngunit ang mga tuntuning itinakda ng mga Brāhmaṇa na dakila ang loob ay hindi dapat sundin nang literal o sa kalahating pagkaunawa. Dapat maunawaan ang tunay na diwa nito, upang ang pag-aalaga sa katawan ay hindi maging dahilan ng paglayo sa dharma.”
भीष्म उवाच
Scriptural and Brahmanical prescriptions about sustaining one’s life (śarīravṛtta) must be understood in their intended ethical spirit; bodily maintenance should not be used as a pretext to dilute or misapply dharma.
In Śānti Parva, Bhīṣma continues instructing Yudhiṣṭhira on dharma. Here he invokes a Śruti statement and cautions about how rules and teachings—especially those concerning livelihood and conduct—can be misunderstood if followed without discerning their proper intent.