Shloka 56
राजवृत्त-रक्षा-प्रणिधि-षाड्गुण्योपदेशः
Royal Conduct, Protection, Intelligence, and Policy Measures
कृतज्ञं प्राज्ञमक्षुद्रं दृढभक्तिं जितेन्द्रियम् । धर्मनित्यं स्थितं नीत्यं मन्त्रिणं पूजयेन्नप:,राजाको उचित है कि वह कृतज्ञ, विद्वान, महामना, राजाके प्रति दृढ़ भक्ति रखनेवाले, जितेन्द्रिय, नित्य धर्मपरायण और नीतिज्ञ मन्त्रीका आदर करे
kṛtajñaṃ prājñam akṣudraṃ dṛḍha-bhaktiṃ jitendriyam | dharma-nityaṃ sthitaṃ nītyaṃ mantriṇaṃ pūjayen nṛpaḥ ||
Sinabi ni Vasumanā: Dapat parangalan ng hari bilang ministro ang taong marunong tumanaw ng utang na loob, matalino, maluwang ang loob at di-mababaw, matatag ang debosyon para sa kapakanan ng hari, may pagpipigil-sa-sarili, laging nakatindig sa dharma, at bihasa sa wastong patakaran. Ang ganitong tagapayo ang nagpapalakas sa matuwid na pamamahala at nag-iingat sa kaharian laban sa mapaminsalang pasya.
वसुमना उवाच
Educational Q&A
A ruler must choose and honor ministers of character: grateful, wise, noble-minded, loyal, self-controlled, dharma-centered, and skilled in policy. Such virtues make counsel trustworthy and governance stable.
In the Shānti Parva’s instruction on kingship and peace-time governance, Vasumanā lays down a criterion for royal administration: the king should respect and elevate a minister who embodies moral integrity and practical political wisdom.