Shloka 30
नारायणीयमाख्यानम् (Nārāyaṇīyam Ākhyānam) — Nārada’s Return and Hymnic Consolidation
उस समय मन्दाकिनीके तटपर क्रीड़ा करती हुई समस्त अप्सराएँ महर्षि व्यासको अपने निकट पाकर बड़ी घबराहटमें पड़ गयीं, अचेत-सी हो गयीं। कोई जलमें छिप गयीं और कोई लताओंकी झुरमुटमें ।। वसनान्याददु: काश्ित् त॑ं दृष्टवा मुनिसत्तमम् | तां मुक्ततां तु विज्ञाय मुनि: पुत्रस्य वै तदा,कुछ अप्सराओंने मुनिश्रेष्ठ व्यासको देखकर अपने वस्त्र पहन लिये। उस समय अपने पुत्रकी मुक्तता जानकर मुनि बड़े प्रसन्न हुए और अपनी आसक्तिका विचार करके वे बहुत लज्जित भी हुए
tadā mandākinītīre krīḍantyaḥ sarvā apsaraso mahārṣiṃ vyāsaṃ samīpe prāptaṃ dṛṣṭvā mahad udvignāḥ saṃjñāṃ prāyaśo jahruḥ | kāścid jalāntarhitaṃ gatāḥ, kāścid latāgulmeṣu nilīnāḥ || vasanāny ādaduḥ kāścit taṃ dṛṣṭvā munisattamam | tāṃ muktatāṃ tu vijñāya munir vyāsas tadā sutasya vai, prahṛṣṭo 'bhavat; svāsaktiṃ ca vicārya lajjām api jagāma ||
Wika ni Bhīṣma: Noon, sa pampang ng Mandākinī, nakita ng mga apsarang naglalaro ang dakilang pantas na si Vyāsa na papalapit. Bigla silang nataranta na tila nawalan ng ulirat—may nagtago sa tubig at may sumuot sa masukal na baging. Ang ilan, pagkakita sa pinakadakila sa mga muni, ay nagmadaling magsuot ng kanilang kasuotan. Si Vyāsa, nang maunawaang napalaya na ang kaniyang anak, ay labis na nagalak; subalit nang pagnilayan ang sarili niyang pagkakapit, siya’y napuno rin ng hiya.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Even a great sage, while rejoicing in a righteous outcome (his son's release), must examine inner attachment. The verse highlights ethical self-scrutiny: joy at dharmic success should be accompanied by vigilance toward desire and the humility of shame when one recognizes personal weakness.
On the Mandakini’s bank, Apsarases are playing when Vyasa arrives. Startled, they hide—some in the water, some among creepers—while a few quickly put on their clothes. Vyasa understands that his son has been freed, feels happiness, and simultaneously feels shame after reflecting on his own attachment.