Shloka 7
Adhyāya 314 — हिमवदाश्रमः, शक्तिक्षेपकथा, तथा स्वाध्यायविधिः
Himalayan Hermitage, the Myth of the Thrown Spear, and Rules of Vedic Study
तमसशक्ष् तथा सत्त्वं सत्त्वस्याव्यक्तमेव च | अव्यक्त: सत्त्वसंयुक्तो देवलोकमवाप्नुयात्
tamasaḥ kṣaḥ tathā sattvaṃ sattvasyāvyaktam eva ca | avyaktaḥ sattva-saṃyukto devalokam avāpnuyāt ||
Wika ni Yājñavalkya: Sa pag-iral ng mga guṇa, nasasaksihan ang mga pagdudugtong—tamas sa rajas, rajas sa tamas, tamas sa sattva, at maging sattva sa Avyakta, ang banayad na simulain ng sarili ng nilalang. Ang ganitong pag-uugnay ng dalawang salik ang tinatawag na “dvandva” (dalawahan). Kapag ang sarili ng nilalang ay nakipag-ugnay sa sattva, nararating nito ang daigdig ng mga deva.
याज़्वल्क्य उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that lived experience arises from conjunctions of principles—especially the guṇas—and that the quality of one’s association (saṃyoga) determines one’s destination: association with sattva leads upward to devaloka.
In Śānti Parva’s philosophical instruction, Yājñavalkya explains how mixtures of tamas, rajas, sattva, and the Unmanifest are perceived as ‘duality’ (dvandva), and he states the karmic-cosmological result that a sattva-associated self reaches the divine realm.