अव्यक्त-गुण-पुरुषविवेकः | Avyakta, Guṇas, and Discrimination of Puruṣa
जलोदरे तृषारोगे ज्वरगण्डे विषूचके । श्वित्रकुछेअग्निदग्थे च सिध्मापस्मारयोरपि,इसी प्रकार वह जलोदर, तृषारोग, ज्वर, गलगण्ड (गलसूआ), विषूचिका (हैजा), सफेद कोढ़, अग्निदाह, सिथ्मा- (सफेद दाग या सेहँँवा), अपस्मार (मृगी) आदि रोगोंका शिकार होता रहता है
jalodare tṛṣāroge jvara-gaṇḍe viṣūcake | śvitrakuche ’gnidagdhe ca sidhmāpas-mārayor api ||
Sinabi ni Vasiṣṭha: Ang tao’y napapahamak sa maraming mabibigat na karamdaman—pamamaga dahil sa tubig sa tiyan (dropsy/ascites), nakapapayat na matinding uhaw, lagnat, goiter, matinding pagtatae na tila kolera, puting ketong, paso mula sa apoy, sidhmā (isang sakit sa balat na nagpapaputi o nagpapawala ng kulay), at maging epilepsy. Sa diwa ng talata, itinuturo ng pantas ang mga bunga sa katawan na sumusunod sa buhay na walang balanse at walang pagpipigil-sa-sarili, at binibigyang-diin ang aral na ang pagpapabaya sa dharma at disiplina ay hindi lamang nagdudulot ng pagbagsak ng asal kundi pati ng pagdurusa ng katawan.
वसिष्ठ उवाच
The verse emphasizes that lack of restraint and imbalance in conduct can manifest as suffering in the body; ethical discipline (dharma, self-control) is presented as protective, while negligence leads to afflictions and misery.
Vasiṣṭha is instructing his listener by enumerating severe ailments to illustrate the tangible, bodily fallout of an undisciplined life, strengthening a broader moral argument about right living and its consequences.