अव्यक्त–प्रकृति–इन्द्रियविचारः
The Unmanifest, Prakṛtis, and the Sense-Complex
मरणं जन्मनि प्रोक्ते जन्म वै मरणाश्रितम् | अविद्दान् मोक्षधर्मेषु बद्धो भ्रमति चक्रवत् । बुद्धिमार्गप्रयातस्य सुखं त्विह परत्र च
maraṇaṃ janmani prokte janma vai maraṇāśritam | avidvān mokṣadharmeṣu baddho bhramati cakravat || buddhimārgaprayātasya sukhaṃ tv iha paratra ca ||
Sabi ni Parāśara: Ang kamatayan ay sinasabing naroroon sa loob ng kapanganakan, at ang kapanganakan ay nakasalig din sa kamatayan. Ang hindi nakaaalam ng mga dharmang nagdadala sa paglaya ay nananatiling nakagapos at gumagala sa daigdig na parang gulong, umiikot sa siklo ng pagsilang at pagkamatay. Ngunit ang lumalakad sa landas ng pag-unawa ay nagkakamit ng kagalingan kapwa sa buhay na ito at sa kabilang-buhay.
पराशर उवाच
Ignorance of mokṣa-dharma keeps a person bound to saṃsāra, endlessly revolving through birth and death; discernment (buddhi) and the liberating path bring well-being in this life and beyond.
In Śānti Parva’s instruction on liberation, the sage Parāśara teaches that birth and death are mutually implicated and that only knowledge of mokṣa-oriented dharma frees one from cyclical wandering.