Previous Verse
Next Verse

Shloka 13

प्रजाविसर्ग-तत्त्वनिर्णयः | Cosmogony of Elemental Emergence

Bharadvāja–Bhṛgu Dialogue

शष्पाणीव विचिन्वन्तमन्यत्रगतमानसम्‌ | वृकीवोरणमासाद्य मृत्युरादाय गच्छति

“Gaya ng babaeng lobo na biglang sumasalakay sa kawan ng tupa na nagpapastol at dinadagit saka dinadala, gayon din: kapag ang isip ng tao’y nasa ibang dako, biglang dumarating ang Kamatayan at siya’y kinukuha.”

शष्पाणिblades of grass
शष्पाणि:
Karma
TypeNoun
Rootशष्प (तृण/घास)
FormNeuter, Accusative, Plural
इवlike/as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
विचिन्वन्तम्gathering/picking up
विचिन्वन्तम्:
TypeVerb
Rootवि + चि (चिनोति)
FormPresent active participle (शतृ), Masculine, Accusative, Singular
अन्यत्रelsewhere
अन्यत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootअन्यत्र
गतgone
गत:
TypeAdjective
Rootगम् (गच्छति)
FormPast passive participle (क्त), Neuter, Accusative, Singular
मानसम्mind
मानसम्:
TypeNoun
Rootमानस (मनस्-सम्बन्धी/मन)
FormNeuter, Accusative, Singular
वृकीa she-wolf
वृकी:
Karta
TypeNoun
Rootवृकी (मादा-भेड़िया)
FormFeminine, Nominative, Singular
इवlike/as
इव:
TypeIndeclinable
Rootइव
उरणम्a ram/sheep
उरणम्:
Karma
TypeNoun
Rootउरण (भेड़/मेष)
FormMasculine, Accusative, Singular
आसाद्यhaving reached/coming upon
आसाद्य:
TypeVerb
Rootआ + सद् (सीदति/सदति)
FormAbsolutive (क्त्वा-प्रत्ययान्त, ल्यप्), Parasmaipada (usage), having reached/coming upon
मृत्युःdeath
मृत्युः:
Karta
TypeNoun
Rootमृत्यु
FormMasculine, Nominative, Singular
आदायhaving seized/taken
आदाय:
TypeVerb
Rootआ + दा (ददाति)
FormAbsolutive (क्त्वा-प्रत्ययान्त, ल्यप्), having taken/seized
गच्छतिgoes away
गच्छति:
TypeVerb
Rootगम् (गच्छति)
FormPresent (लट्), 3rd, Singular, Parasmaipada

भीष्म उवाच