नृशंस-लक्षणनिर्णयः | Determining the Marks of Cruel Conduct
Nṛśaṃsa
इस प्रकार श्रीमद्ा भारत शान्तिपर्वके अन्तर्गत आपद्धर्मपर्वमें पवन-शाल्मलि-संवादविषयक एक सौ छप्पनवाँ अध्याय पूरा हुआ
iti prakāraḥ śrīmad-bhārate śānti-parvaṇi antargate āpad-dharma-parvaṇi pavana-śālmalī-saṃvāda-viṣayaka eka-śata-ṣaṭ-pañcāśattamaḥ adhyāyaḥ pūrṇaḥ
Sa ganitong paraan nagwakas ang ika-isang daan at limampu’t anim na kabanata ng bahaging Āpaddharma sa loob ng Śānti Parva ng kagalang-galang na Mahābhārata, hinggil sa pag-uusap nina Pavana (ang Hangin) at ng punong Śālmalī. Ang pangwakas na kolopon na ito’y hudyat ng pagtatapos ng isang aral na nakapaloob sa wastong asal sa panahon ng kagipitan, na ipinasa ni Bhīṣma.
भीष्म उवाच
This line is a colophon marking the end of a chapter; it frames the preceding discourse as part of Āpaddharma—guidance on right conduct under crisis—delivered within Bhīṣma’s larger instruction in the Śānti Parva.
The text signals completion of the chapter whose subject is the Pavana–Śālmalī dialogue; it is an editorial/narrative closure rather than a new spoken verse, indicating that the teaching episode has ended.