Shloka 63
धृतराष्ट्र-संजय-संवादः — दुर्योधनस्य ह्रदप्रवेशः
Dhṛtarāṣṭra–Saṃjaya Dialogue: Duryodhana’s Entry into the Lake
स तच्छिरो वेगवता शरेण सुवर्णपुडुखेन शिलाशितेन । प्रावेरयत् कुपित: पाण्डुपुत्रो यत्तत् कुरूणामनयस्य मूलम्,क्रोधमें भरे हुए पाण्डुपुत्र सहदेवने शिलापर तेज किये हुए और सुवर्णमय पंखवाले वेगवान् बाणसे शकुनिके उस मस्तकको काट गिराया, जो कौरवोंके अन्यायका मूल कारण था
sa tacchiro vegavatā śareṇa suvarṇapuṅkhena śilāśitena | prāverayat kupitaḥ pāṇḍuputro yat tat kurūṇām anayasya mūlam ||
Sinabi ni Sañjaya: Sa galit, ang anak ni Pāṇḍu—si Sahadeva—ay nagpapakawala ng isang mabilis na palaso, pinatalas sa bato at may gintong balahibo, at ibinagsak ang ulong iyon—ang ulo ni Śakuni—na naging ugat ng kapahamakan ng mga Kuru sa pamamagitan ng kawalang-katarungan at panlilinlang. Sa sandaling iyon, lumitaw ang hatol ng digmaan: ang tagapagpasimula ng adharma ay sumalubong sa bunga ng pinsalang siya rin ang nagpasiklab.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse frames Śakuni as the ‘root of the Kurus’ calamity,’ highlighting an ethical principle central to the Mahābhārata: sustained deceit and the deliberate engineering of adharma eventually return as ruin, and the war functions as a grim arena of moral consequence.
Sañjaya reports that Sahadeva, in anger, shoots a swift, stone-honed arrow with golden feathers and brings down Śakuni’s head—depicting Śakuni’s fall as the elimination of a principal instigator of the Kuru catastrophe.