Adhyāya 3: Indra’s Invitation and Yudhiṣṭhira’s Refusal to Abandon the Dog
Svargārohaṇa Test
युधिष्ठिरस्तु देवेन्द्रमेवंवादिनमी श्वरम् । पुनरेवाब्रवीद् धीमानिदं वचनमर्थवत्,ऐसी बात कहते हुए ऐश्वर्यशाली देवराजसे बुद्धिमान् युधिष्ठिरने पुनः यह अर्थयुक्त वचन कहा--
yudhiṣṭhiras tu devendram evaṃ-vādinam īśvaram | punar evābravīd dhīmān idaṃ vacanam arthavat ||
Wika ni Vaiśampāyana: Habang nagsasalita nang gayon si Indra, ang panginoon ng mga diyos, muling nagsalita si Yudhiṣṭhira na marunong, sa mga salitang may malinaw na layon—ipinapahiwatig na kahit sa harap ng kapangyarihang makadiyos, itataya niya ang kanyang landas sa dharma na may katuwiran at sa pananalitang may saysay, hindi sa bulag na pagsang-ayon.
वैशम्पायन उवाच
Meaningful speech grounded in discernment is integral to dharma: Yudhiṣṭhira does not abandon ethical reasoning even when addressing a divine sovereign, showing that righteousness involves thoughtful, purposeful articulation.
Vaiśampāyana narrates that after Indra has spoken, Yudhiṣṭhira responds again, preparing to state a significant point—continuing the moral dialogue central to the Mahāprasthānika episode.