Shloka 94
स चक्ररक्षानथ पादरक्षान् पुर:सरान् पृष्ठगोपांश्व॒ सर्वान् दुर्योधनेनानुमतानरिध्न: समुद्यतान् स रथान् सारभूतान्,नरेश्वर! कुरुकुलके श्रेष्ठ पुरुष अद्वितीय वीर शत्रुनाशक सव्यसाची अर्जुनने कर्णके चक्ररक्षक, पादरक्षक, अग्रगामी और पृष्ठरक्षक सभी कौरवदलके सारभूत प्रमुख वीरोंको, जो दुर्योधनकी आज्ञाके अनुसार चलनेवाले युद्धके लिये सदा उद्यत रहनेवाले थे तथा जिनकी संख्या दो हजार थी, एक ही क्षणमें रथ, घोड़ों और सारथियोंसहित कालके गालमें भेज दिया
sa cakrarakṣān atha pādarakṣān puraḥsarān pṛṣṭhagopāṁś ca sarvān | duryodhanenānumatān aridhnaḥ samudyatān sa rathān sāra-bhūtān ||
Sabi ni Sañjaya: O hari ng mga tao, noon ay si Arjuna—si Savyasācī, ang walang kapantay na bayani at tagapaglipol ng kaaway—ay sa isang iglap pinabagsak ang lahat ng pangunahing mandirigmang Kaurava na nagsilbing mga tagapagtanggol ni Karṇa: mga bantay ng gulong, mga bantay sa paa, pangunang hanay, at panghuling bantay. Sa pahintulot at utos ni Duryodhana, laging handa sa labanan at siyang ubod ng hukbong Kaurava, sila’y ipinadala sa kamatayan kasama ang kanilang mga karwahe, mga kabayo, at mga kutsero.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the ethical weight of leadership in war: Duryodhana’s command drives elite fighters into lethal conflict, and even the best-protected formations collapse before superior skill. It also reflects the Mahābhārata’s recurring theme that martial excellence does not cancel the tragic cost of violence.
During the Karṇa–Arjuna confrontation, Arjuna swiftly destroys the Kaurava contingent assigned as Karṇa’s protective screen—wheel-guards, foot-guards, vanguard, and rear-guard—killing them along with their chariots, horses, and charioteers.