Previous Verse
Next Verse

Shloka 786

तथा तु सैन्यप्रवरांश्व राज- न्नभ्यर्दयन्मार्गणै: सूतपुत्र: । राजन! उनके चलाये हुए सम्पूर्ण अस्त्र-शस्त्रोंका नाश करके सूतपुत्रने उनके बहुत-से रथों, घोड़ों और हाथियोंका भी संहार कर डाला और अपने बाणोंद्वारा शत्रुपक्षके प्रधान- प्रधान योद्धाओंको पीड़ा देना प्रारम्भ किया

saf1jaya uv01ca |

tath01 tu sainyapravar01f1 chva r01jan abhyardayan m01rgaf1ai25 s6btaputra25 |

Sinabi ni Sañjaya: Pagkaraan, O Hari, ang anak ng tagapagmaneho ng karwahe ay mariing dumagan sa mga pangunahing mandirigma ng hukbo sa pamamagitan ng sunod-sunod na ulang-palaso. Matapos niyang wasakin ang lahat ng sandata at mga ipinukol na bala, winasak niya ang marami sa kanilang mga karwahe, kabayo, at elepante, at sinimulan niyang pahirapan ang mga pangunahing kampeon ng kaaway sa pamamagitan ng kaniyang mga palaso. Ipinakikita ng talatang ito ang walang-awang pag-igting ng digmaan: ang kahusayan sa pakikidigma ay nagiging lakas na nagtatanggol sa isang panig at sabay na nagdudulot ng matinding pagdurusa sa kabila.

तथाthus, in that manner
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
तुbut, indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
सैन्यप्रवरान्the foremost (warriors) of the army
सैन्यप्रवरान्:
Karma
TypeNoun
Rootसैन्यप्रवर
FormMasculine, Accusative, Plural
वैindeed, surely
वै:
TypeIndeclinable
Rootवै
राजन्O king
राजन्:
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Vocative, Singular
अभ्यर्दयन्afflicting, harassing
अभ्यर्दयन्:
Karta
TypeVerb
Rootअभि-√अर्द्
FormPresent active participle (Parasmaipada), Masculine, Nominative, Singular
मार्गणैःwith arrows
मार्गणैः:
Karana
TypeNoun
Rootमार्गण
FormMasculine, Instrumental, Plural
सूतपुत्रःthe charioteer’s son (Karna)
सूतपुत्रः:
Karta
TypeNoun
Rootसूतपुत्र
FormMasculine, Nominative, Singular

संजय उवाच

S
Sanjaya
D
Dhtar0163tra
K
Karna (S6btaputra)
A
arrows
W
weapons (astra-bbastra)
C
chariots
H
horses
E
elephants
E
enemy host (opposing army)

Educational Q&A

The verse highlights the grim ethical tension of dharma in war: martial prowess can be admirable as disciplined k63atriya action, yet its immediate fruit is suffering and destruction. It invites reflection on how skill and duty, when exercised in battle, inevitably carry heavy human and material cost.

Sanjaya reports to Dhtar0163tra that Karna is overwhelming the foremost enemy warriors with arrows, neutralizing their weapons and destroying many chariots, horses, and elephants, while inflicting pain on the principal champions of the opposing side.