Shloka 55

कर्णनिधनवृत्तान्तनिवेदनम् | Reporting Karṇa’s Fall to Yudhiṣṭhira

Devanagari script

दुष्करं परम॑ ज्ञानं तर्केणानुव्यवस्यति । श्रुतेर्थर्म इति होके वदन्ति बहवो जना:,धर्माधर्मके निर्णयके लिये तुम्हें संक्षेपसे कोई संकेत बताना पड़ेगा, जो इस प्रकार होगा। कुछ लोग परम ज्ञानरूप दुष्कर धर्मको तर्कके द्वारा जाननेका प्रयत्न करते हैं; परंतु एक श्रेणीके बहुसंख्यक मनुष्य ऐसा कहते हैं कि धर्मका ज्ञान वेदोंसे होता है

Transliteration

duṣkaraṃ paramaṃ jñānaṃ tarkeṇānuvyavasyati | śrutārtham iti loke vadanti bahavo janāḥ |

Translation

Sinabi ni Vāyu: “Ang pinakamataas na kaalaman—na mahirap makamtan—ay hinahabol ng ilan sa pamamagitan ng pangangatwiran at pagtatalo. Ngunit marami sa daigdig ang nagsasabing ang kahulugan ng dharma ay nalalaman mula sa mga Veda, ang śruti (pahayag na banal).”

Word by Word

दुष्करम्difficult (to attain/understand)

परम्supreme, highest

ज्ञानम्knowledge

तर्केणby reasoning, through logic

अनुव्यवस्यतिdetermines, ascertains (after consideration)

श्रुतेin the Veda / in revelation

अर्थम्meaning, purport

इतिthus (quotative)

लोकेin the world, among people

वदन्तिsay, declare

बहवःmany

जनाःpeople

Speaker

वायुदेव उवाच

Characters & Entities

Vāyu (Vāyudeva)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Sandhi Notes