Previous Verse
Next Verse

Shloka 5

कर्णस्य एकाकि-प्रहारः तथा पाण्डव-महारथ-परिवेष्टनम् | Karṇa’s concentrated assault and the Pāṇḍava encirclement

दुर्योधनस्य तच्छुत्वा वचन क्षत्रियर्षभा: । ह्ृष्टा नादानुदक्रोशन्‌ वादित्राणि च सर्वश:,दुर्योधनकी वह बात सुनकर क्षत्रियशिरोमणि वीर हर्षमें भरकर सिंहनाद करने और सब प्रकारके बाजे बजाने लगे

sañjaya uvāca | duryodhanasya tac chrutvā vacanaṃ kṣatriyarṣabhāḥ | hṛṣṭā nādān udakrośan vāditrāṇi ca sarvaśaḥ ||

Sinabi ni Sañjaya: “Nang marinig nila ang mga salita ni Duryodhana, ang mga pangunahing bayani sa hanay ng mga kṣatriya, napuspos ng galak, ay nagtaas ng malalakas na sigaw sa digmaan at ungol na tila leon, at pinatunog ang sari-saring mga instrumento.”

दुर्योधनस्यof Duryodhana
दुर्योधनस्य:
Adhikarana
TypeNoun
Rootदुर्योधन
FormMasculine, Genitive, Singular
तत्that (speech/statement)
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Karana
TypeVerb
Rootश्रु
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral here)
वचनम्speech, words
वचनम्:
Karma
TypeNoun
Rootवचन
FormNeuter, Accusative, Singular
क्षत्रियर्षभाःbulls among kshatriyas; foremost warriors
क्षत्रियर्षभाः:
Karta
TypeNoun
Rootक्षत्रियर्षभ
FormMasculine, Nominative, Plural
हृष्टाःdelighted, thrilled
हृष्टाः:
Karta
TypeAdjective
Rootहृष्ट
FormMasculine, Nominative, Plural
नादान्roars, loud cries
नादान्:
Karma
TypeNoun
Rootनाद
FormMasculine, Accusative, Plural
उदक्रोशन्they shouted out
उदक्रोशन्:
Karta
TypeVerb
Rootउद् + क्रुश्
FormImperfect (लङ्), Third, Plural, Parasmaipada
वादित्राणिmusical instruments, drums etc.
वादित्राणि:
Karma
TypeNoun
Rootवादित्र
FormNeuter, Accusative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
सर्वशःon all sides; in every way
सर्वशः:
TypeIndeclinable
Rootसर्वशस्

संजय उवाच

S
Sañjaya
D
Duryodhana
K
kṣatriya warriors
W
war instruments (vāditra)

Educational Q&A

The verse highlights how stirring leadership speech can inflame collective martial emotion—loyalty and pride quickly become fuel for violence. Ethically, it invites reflection on how enthusiasm in war may be socially contagious, overriding sober discernment (viveka) about right conduct.

After Duryodhana speaks, the leading Kaurava-side kṣatriya warriors react with excitement: they shout battle-cries and have all kinds of instruments played, signaling readiness and intensifying the battlefield atmosphere.