Shloka 9
कर्णपर्व — अध्याय ४०
Karṇa’s Pressure on the Pāñcālas; Duryodhana Disabled; Arjuna’s Counter-Advance
Devanagari script
अस्त्रयोगश्न युद्धे च निमित्तानि तथैव च । सर्वमेतन्मया ज्ञेयं रथस्यास्य कुटुम्बिना
Transliteration
astrayogaś ca yuddhe ca nimittāni tathaiva ca | sarvam etan mayā jñeyaṃ rathasyāsya kuṭumbinā ||
Translation
Sinabi ni Sañjaya: “Kapwa ang wastong paggamit ng mga sandata sa digmaan at ang mga palatandaang kaakibat nito—lahat ng ito’y dapat kong maunawaan, sapagkat ako ang kasamang tagapaglingkod ng tagapagmaneho ng karwaheng ito para sa mandirigmang ito.”
Word by Word
अस्त्रयोगश्चthe application/use of weapons
अस्त्रयोगश्च:
Karta
TypeNoun
Rootअस्त्रयोग
FormMasculine, Nominative, Singular
युद्धेin battle
युद्धे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootयुद्ध
FormNeuter, Locative, Singular
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
निमित्तानिomens/signs
निमित्तानि:
Karta
TypeNoun
Rootनिमित्त
FormNeuter, Nominative, Plural
तथाthus/likewise
तथा:
TypeIndeclinable
Rootतथा
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
सर्वम्all (this)
सर्वम्:
Karma
TypeAdjective
Rootसर्व
FormNeuter, Accusative, Singular
एतत्this
एतत्:
Karma
TypePronoun
Rootएतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
मयाby me
मया:
Karana
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormInstrumental, Singular
ज्ञेयम्to be known/should be understood
ज्ञेयम्:
TypeAdjective
Rootज्ञा
FormGerundive (तव्य/यत् sense), Neuter, Nominative, Singular
रथस्यof the chariot
रथस्य:
TypeNoun
Rootरथ
FormMasculine, Genitive, Singular
अस्यof this
अस्य:
TypePronoun
Rootइदम्
FormMasculine, Genitive, Singular
कुटुम्बिनाby the charioteer/attendant (lit. one of the household/retinue)
कुटुम्बिना:
Karana
TypeNoun
Rootकुटुम्बिन्
FormMasculine, Instrumental, Singular
Speaker
संजय उवाच
Characters & Entities
स
संजय (Sañjaya)अ
अस्त्र (weapons)य
युद्ध (battle/war)न
निमित्त (omens/portents)र
रथ (chariot)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes