Previous Verse
Next Verse

Shloka 59

कर्णपर्व — अध्याय ४०

Karṇa’s Pressure on the Pāñcālas; Duryodhana Disabled; Arjuna’s Counter-Advance

स पक्षाभ्यां स्पृशन्नार्तस्तुण्डेन च महार्णवे । काको दृढपरिश्रान्त: सहसा निपपात ह,ऐसा कहकर अत्यन्त थका-मादा कौआ दोनों पाँखों और चोंचसे जलका स्पर्श करता हुआ सहसा उस महासागरमें गिर पड़ा। उस समय उसे बड़ी पीड़ा हो रही थी

sa pakṣābhyāṃ spṛśann ārtaḥ tuṇḍena ca mahārṇave | kāko dṛḍha-pariśrāntaḥ sahasā nipapāta ha ||

Sinabi ni Śalya: “Pagkasabi nito, ang uwak—naghihirap at lubhang lupaypay—ay patuloy na sumasayad sa tubig ng dakilang karagatan gamit ang dalawang pakpak at tuka, at biglang nahulog dito. Sa sandaling iyon, matindi ang sakit na dinanas nito.”

सःhe/that (one)
सः:
Karta
TypeNoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
पक्षाभ्याम्with (his) two wings
पक्षाभ्याम्:
Karana
TypeNoun
Rootपक्ष
FormMasculine, Instrumental, Dual
स्पृशन्touching
स्पृशन्:
Karta
TypeVerb
Rootस्पृश्
Formशतृ (present active participle), Masculine, Nominative, Singular
आर्तःdistressed, in pain
आर्तः:
Karta
TypeAdjective
Rootआर्त
FormMasculine, Nominative, Singular
तुण्डेनwith (his) beak
तुण्डेन:
Karana
TypeNoun
Rootतुण्ड
FormNeuter, Instrumental, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
महार्णवेin the great ocean
महार्णवे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootमहार्णव
FormMasculine, Locative, Singular
काकःthe crow
काकः:
Karta
TypeNoun
Rootकाक
FormMasculine, Nominative, Singular
दृढपरिश्रान्तःutterly exhausted
दृढपरिश्रान्तः:
Karta
TypeAdjective
Rootदृढ-परिश्रान्त
FormMasculine, Nominative, Singular
सहसाsuddenly
सहसा:
TypeIndeclinable
Rootसहसा
निपपातfell down
निपपात:
TypeVerb
Rootनि-पत्
FormPerfect (Liṭ), Third, Singular, Parasmaipada
indeed (particle)
:
TypeIndeclinable
Root

शल्य उवाच

Ś
Śalya
C
crow (kāka)
G
great ocean (mahārṇava)

Educational Q&A

The verse cautions against arrogant overreach and blind persistence beyond one’s strength; ignoring limits leads to collapse and suffering rather than success.

Śalya describes a crow, worn out and in distress, barely touching the ocean’s water with wings and beak, then suddenly plunging into the great sea, suffering intensely—an illustrative example within his admonitory speech.