Shloka 51
Aśvatthāman’s Arrow-Screen and the Confrontation with Yudhiṣṭhira (द्रौणि–युधिष्ठिर-संग्रामः)
Devanagari script
विद्धि मामास्थितं वृत्तं पौरूरवसमुत्तमम् । शल्य! तुम यह जान लो कि मैं धृतराष्ट्रके पुत्रोंकी रक्षाके लिये वैरियोंका वध करनेके लिये उद्यत हो राजा पुरूरवाके उत्तम- चरित्रका आश्रय लेकर युद्धभूमिमें डटा हुआ हूँ ।। ५० है || न तद् भूतं प्रपश्यामि त्रिषु लोकेषु मद्रप
Translation
O Shalya, anak ng Madra! Alamin mo: ako’y naninindigan sa dakilang asal ni Haring Purūrava, at matatag na nakatindig sa larangan ng digmaan—handang pumatay ng mga kaaway upang ipagtanggol ang mga anak ni Dhritarashtra. At sa tatlong daigdig, wala akong nakikitang anuman…
Word by Word
विद्धिknow (you)! / understand!
विद्धि:
TypeVerb
Rootविद् (जानने)
Formलोट् (imperative), मध्यम, एकवचन, परस्मैपद
माम्me
माम्:
Karma
TypeNoun
Rootअस्मद्
Formपुं, द्वितीया, एकवचन
आस्थितम्having taken refuge in / having adopted
आस्थितम्:
TypeVerb
Rootआ-स्था (स्थित/आस्थित)
Formक्त (past passive participle), पुं, द्वितीया, एकवचन
वृत्तम्conduct, course of conduct
वृत्तम्:
Karma
TypeNoun
Rootवृत्त (चरित/आचार)
Formनपुं, द्वितीया, एकवचन
पौरूरवसमुत्तमम्the excellent (conduct) of Purūravas
पौरूरवसमुत्तमम्:
TypeAdjective
Rootपौरूरव + समुत्तम
Formनपुं, द्वितीया, एकवचन
शल्यO Śalya
शल्य:
TypeNoun
Rootशल्य
Formपुं, सम्बोधन, एकवचन
Speaker
कर्ण उवाच
Character Dynamics
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
War Context
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Geographic Context
Meter (Chandas)
Sandhi Notes