Shloka 30
अध्याय २६ — शल्यस्य सारथ्य-नियोजनं, कर्णस्य प्रस्थानं, उत्पातदर्शनं च
Chapter 26: Śalya appointed as charioteer; Karṇa’s departure; portents
अक्षाणामथ चक्राणां योक्त्राणां रश्मिभि: सह । कूबराणां वरूथाणां पूषत्कानां च संयुगे
akṣāṇām atha cakrāṇāṁ yoktrāṇāṁ raśmibhiḥ saha | kūbarāṇāṁ varūthānāṁ pūṣatkānāṁ ca saṁyuge
Wika ni Sañjaya: Sa labang iyon, ang mga ehe at gulong, ang mga pamatok kasama ang mga renda, ang mga poste ng karwahe, ang mga kagamitang panangga, at maging ang mga bantay ng karwahe—pawang nababasag at napupunit sa gitna ng sagupaan. Ipinakikita ng tanawing ito na ang digmaan ay hindi lamang tumatama sa mandirigma; winawasak din nito ang mga sandigan at kasangkapang nagdadala ng layon ng tao, at inilalantad ang walang pinipiling pagkalugmok na sumusunod kapag niyakap ang alitan.
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the indiscriminate destructiveness of war: not only people but also the supports and instruments of action (chariots and their fittings) are broken. Ethically, it invites reflection on how conflict consumes both ends and means, leaving ruin in its wake.
Sañjaya is narrating the intensity of the fighting in the Karṇa Parva. The clash is so fierce that chariot components—axles, wheels, yokes, reins, poles, and protective fittings—are being smashed and torn apart on the battlefield.