Previous Verse
Next Verse

Shloka 31

Adhyāya 92: Irāvanta-śoka, punaḥ-pravṛttiḥ saṅgrāmasya

Arjuna’s grief and the battle’s renewed intensity

छिन्नहस्ता महानागाश्शकछिन्नगात्राश्ष मारिष । क्रौज्चवद्‌ व्यनदन्‌ भीता: पृथिवीमधिशेरते,आर्य! सूँड़ तथा दूसरे-दूसरे अंगोंके कट जानेसे हाथी भयभीत हो क्रौंच पक्षीकी भाँति चीत्कार करते और धराशायी हो जाते थे

chinnahastā mahānāgāḥ śakacchinnagātrāś ca māriṣa | krauñcavad vyanadan bhītāḥ pṛthivīm adhiśerate ||

Wika ni Sañjaya: “O kagalang-galang na ginoo, ang malalaking elepante—ang ilan ay naputulan ng ‘kamay’ (ang kanilang nguso o unahang bahagi), at ang iba’y naputulan ng mga paa’t sangkap dahil sa hagupit ng sandata—ay sumigaw sa takot na parang mga ibong krauñca at bumagsak sa lupa. Ipinakikita ng tanawing ito ang walang-awang bugso ng digmaan: maging ang pinakamalalakas ay nauuwi sa pagdurusa, at nahahayag ang bigat na moral ng karahasan at ang malungkot na halaga ng pakikidigma.”

छिन्नहस्ताःhaving severed hands (trunks/forelimbs)
छिन्नहस्ताः:
Karta
TypeAdjective
Rootछिन्नहस्त (हस्त)
FormMasculine, Nominative, Plural
महानागाःgreat elephants
महानागाः:
Karta
TypeNoun
Rootमहानाग (नाग)
FormMasculine, Nominative, Plural
शकछिन्नगात्राःwhose limbs were cut by spears/darts
शकछिन्नगात्राः:
Karta
TypeAdjective
Rootशकछिन्नगात्र (गात्र)
FormMasculine, Nominative, Plural
and
:
TypeIndeclinable
Root
मारिषO dear sir (address)
मारिष:
TypeNoun
Rootमारिष
FormMasculine, Vocative, Singular
क्रौञ्चवत्like a krauñca bird
क्रौञ्चवत्:
TypeIndeclinable
Rootक्रौञ्चवत्
व्यनदन्they cried out / roared
व्यनदन्:
TypeVerb
Rootनद्
FormImperfect (Lan), 3rd, Plural
भीताःfrightened
भीताः:
Karta
TypeAdjective
Rootभीत (भी)
FormMasculine, Nominative, Plural
पृथिवीम्the earth/ground
पृथिवीम्:
Karma
TypeNoun
Rootपृथिवी
FormFeminine, Accusative, Singular
अधिशेरतेthey lay upon / lay down on
अधिशेरते:
TypeVerb
Rootशी (शे)
FormPresent (Lat), 3rd, Plural, Ātmanepada
आर्यO noble one (address)
आर्य:
TypeNoun
Rootआर्य
FormMasculine, Vocative, Singular

संजय उवाच

S
Sañjaya
E
elephants (mahānāgāḥ)
K
krauñca bird (krauñca)