Shloka 47
भीष्मस्य भीमसेन-निरोधः
Bhīṣma checks Bhīmasena; matched engagements intensify
विश्वावसुर्विश्वमूर्ति वि श्लेशो विष्वक्सेनो विश्वकर्मा वशी च । विश्वेश्वरो वासुदेवो$सि तस्माद् योगात्मान दैवतं त्वामुपैमि,प्रभो! आप सम्पूर्ण विश्वको आच्छादित करनेवाले, विश्वस्वरूप और विश्वके स्वामी हैं। विश्वमें सब ओर आपकी सेना है। यह विश्व आपका कार्य है। आप सबको अपने वशमें रखनेवाले हैं। इसीलिये आपको विश्वेश्वर और वासुदेव कहते हैं। आप योगस्वरूप देवता हैं, मैं आपकी शरणमें आया हूँ
bhīṣma uvāca |
viśvāvasur viśvamūrtir viśleṣo viṣvakseno viśvakarmā vaśī ca |
viśveśvaro vāsudevo 'si tasmād yogātman daivataṁ tvām upaimi prabho ||
Wika ni Bhīṣma: “O Panginoon! Ikaw ang lumalaganap sa lahat, Ikaw ang mismong anyo ng sansinukob; Ikaw ang naghihiwalay at lumulusaw; ang Panginoong ang mga hukbo’y nasa lahat ng dako; ang kosmikong tagapaglikha at naghaharing tagapigil. Kaya Ikaw ay tinatawag na Panginoon ng sansinukob at Vāsudeva. O Panginoon, Ikaw ang pagka-diyos na ang diwa ay Yoga; sa Iyo ako kumakanlong.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches śaraṇāgati (taking refuge): recognizing the supreme Lord as the universe’s maker, ruler, and indwelling reality, one turns from self-reliance to surrender grounded in Yoga—inner discipline and God-centered realization.
Bhishma, speaking in the Bhishma Parva context of the Kurukshetra war, offers a hymn-like address to Vasudeva (Krishna), stringing together cosmic epithets and concluding with a direct act of refuge: “I approach you, O Lord.”