Adhyāya 57: Tapas–Dāna Phala
On the Fruits of Austerity and Giving
गन्धर्वा: पादपाश्रैव सर्वमन्तरधीयत । नि:शब्दम भवच्चापि गंगाकूलं॑ पुनर्न॒ूप
gandharvāḥ pādapāś caiva sarvam antaradhīyata | niḥśabdaṁ abhavac cāpi gaṅgākūlaṁ punar nṛpa ||
Wika ni Bhishma: “Ang mga Gandharva, at maging ang mga punò, ay naglaho sa paningin sa isang iglap. At, O hari, ang pampang ng Ganga ay muling naging ganap na tahimik.” (Sa gayon, ang brahmarshi na si Cyavana, sa pamamagitan ng kapangyarihang yogiko, ay inilubog si Haring Kuśika sa pagkalito; sa isang sandali, naglaho ang tanawin ng gubat—mga apsara, gandharva, at mga punò—at naiwan ang pampang ng ilog na payapa.)
भीष्म उवाच
The episode underscores that yogic/ascetic power can dissolve sensory spectacle and expose its impermanence; a ruler should not be driven by fascination or delusion, but cultivate restraint and discernment in the presence of alluring or frightening appearances.
Cyavana’s yogic power causes the entire scene—celestial beings and even the trees—to become invisible in an instant, and the Ganga’s riverbank returns to complete silence, marking the end of the king’s bewildering vision.