मांसपरिवर्जन-प्रशंसा (Praise of Abstention from Meat) / Ethics of Ahiṃsā in Diet and Rite
(भैक्ष्येणापि समाहृत्य दद्यादन्नं द्विजेषु वै । सुवर्णदानात् पापानि नश्यन्ति सुबहून्यपि ।।
yudhiṣṭhira uvāca |
bhaikṣyeṇāpi samāhṛtya dadyād annaṃ dvijeṣu vai |
suvarṇadānāt pāpāni naśyanti subahūny api ||
dattvā vṛttikarīṃ bhūmiṃ pātakenāpi mucyate |
pārāyaṇaiḥ purāṇānāṃ mucyate pātakaiḥ dvijaḥ ||
gāyatryāś caiva lakṣeṇa gosahasrasya tarpaṇāt |
vedārthaṃ jñāpayitvā tu śuddhān viprān yathārthataḥ ||
sarvatyāgādibhiś cāpi mucyate pātakair dvijaḥ |
sarvātithyaṃ paro dharmo tasmād annaṃ paraṃ smṛtam ||
ahiṃsan brāhmaṇasvānī nyāyena paripālya ca |
kṣatriyas tarasā prāptam annaṃ yo vai prayacchati |
dharmātmā pāṇḍunandana!
Sinabi ni Yudhiṣṭhira: “Kahit ang pagkain ay natipon sa paghingi, nararapat pa ring magbigay ng pagkain sa mga dvija; at sa pag-aalay ng ginto, marami ring kasalanan ang nawawasak. Sa pagdodonasyon ng lupang nagbibigay-kabuhayan, napapalaya ang tao kahit mula sa mabibigat na pagkakasala; at sa pagbigkas ng mga Purāṇa, ang isang Brāhmaṇa ay nakaliligtas sa mga kasalanan. Sa pag-uulit ng Gāyatrī nang isang daang libong beses, sa pagpapasaya at pagpapabusog sa isang libong baka, sa wastong pagtuturo ng kahulugan ng Veda sa mga dalisay na Brāhmaṇa, at maging sa mga gawaing tulad ng ganap na pagtalikod, ang dvija ay napapawalang-sala. Ngunit sa lahat, ang pinakamataas na dharma ay ang pag-aasikaso sa mga panauhin ng lahat ng tao; kaya ang pagkain ang itinuturing na pinakadakilang handog. At ang kṣatriya na, nang hindi sinasaktan ang ari-arian ng Brāhmaṇa, ay nagtatanggol sa kanyang nasasakupan nang makatarungan, at nag-aalay sa mga Brāhmaṇang may kaalaman sa Veda ng pagkaing natamo sa sariling tapang—na may dalisay at nakatuong isip—O matuwid na anak ni Pāṇḍu, winawasak niya ang mga dating kasalanan sa bisa ng gayong handog ng pagkain.”
युधिछ्िर उवाच
The passage ranks various expiatory and meritorious acts—gold-giving, land-giving, Purāṇa recitation, Gāyatrī-japa, satisfying cows, teaching Vedic meaning, and renunciation—but concludes that universal hospitality through giving food (anna-dāna) is the highest dharma, especially when earned and offered righteously.
In Anuśāsana Parva’s instruction on dharma, Yudhiṣṭhira speaks about how sins are mitigated through righteous gifts and religious practices, emphasizing the ethical ideal of a just kṣatriya who protects subjects, avoids violating brāhmaṇa property, and supports learned brāhmaṇas through pure food-gifts.