Shloka 83
Gārhasthya-dharma: Vāsudeva–Pṛthivī-saṃvāda
Householder Duties and Daily Offerings
पयोमूलफलैर्वापि पितृणां प्रीतिमाहरन् । मधुसूदन! स्वाध्यायसे ऋषियोंको बड़ी प्रसन्नता होती है। प्रतेदिन भोजनके पहले ही अनिनिहोत्र एवं बलिवैश्वदेव कर्म करे। इससे देवता संतुष्ट होते हैं। पितरोंकी प्रसन्नताके लिये प्रतिदिन अन्न
payomūlaphalair vāpi pitṝṇāṁ prītim āharan | madhusūdana! svādhyāyena ṛṣīṇāṁ baḍī prasannatā hotī hai | pratidina bhojanāt pūrvam eva agnihotraṁ ca balivaiśvadeva-karma ca kuryāt | etena devatāḥ santuṣyanti | pitṝṇāṁ prasannatāyai pratidinam anna-jala-dugdha athavā phala-mūlaiḥ śrāddhaṁ kartum ucitam |
Wika ni Vāyu: “Kahit sa pamamagitan lamang ng mga handog na gatas, mga ugat, at mga bunga, napalulugod ang mga Pitṛ (mga ninuno). O Madhusūdana, labis na ikinatutuwa ng mga rishi ang svādhyāya—ang araw-araw na pagbigkas at pag-aaral ng mga banal na kasulatan. Araw-araw, bago kumain, dapat isagawa ang Agnihotra at ang mga handog na Bali–Vaiśvadeva; sa gayon nasisiyahan ang mga diyos. At upang mapalugod ang mga Pitṛ, nararapat na magsagawa ng araw-araw na śrāddha sa pamamagitan ng pagkain, tubig, gatas, o kaya’y mga bunga at ugat.”
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
A disciplined daily religious life sustains cosmic and social order: svādhyāya pleases the sages, Agnihotra and Bali–Vaiśvadeva satisfy the gods, and simple daily śrāddha offerings (even water, milk, fruits, or roots) honor and content the ancestors.
Vāyudeva addresses Kṛṣṇa (Madhusūdana) while explaining practical duties of dharma, especially the householder’s daily rites—textual recitation, pre-meal offerings, and regular ancestral rites—framing them as reciprocal obligations to sages, gods, and Pitṛs.