Śama-prāptiḥ — Gautamī–Lubdhaka–Pannaga–Mṛtyu–Kāla-saṃvāda
Restraint through the Analysis of Karma and Time
भीष्मजी कहते हैं--राजन्! तदनन्तर काल, मृत्यु और सर्प जैसे आये थे वैसे ही चले गये; और अर्जुनक तथा गौतमी ब्राह्मणीका भी शोक दूर हो गया ।।
bhīṣma uvāca—rājan! tad-anantaraṁ kāla-mṛtyu-sarpa-yathāgatāḥ tathāiva gatāḥ; arjunakasya gautamyā brāhmaṇyāś ca śoko ’pi vyapagataḥ. etat śrutvā śamaṁ gaccha mā bhūḥ śoka-paraḥ nṛpa; sva-karma-pratyayāl lokān sarve gacchanti vai nṛpa.
Sinabi ni Bhīṣma: “O Hari! Pagkaraan nito, ang Panahon, ang Kamatayan, at ang Ahas ay umalis gaya ng kanilang pagdating; at napawi ang dalamhati ni Arjunaka at ng babaeng Brahmana na si Gautamī. Pagkarinig mo nito, magbalik-loob sa kapanatagan—huwag kang lamunin ng pighati, O pinuno. Ang lahat ng nilalang, na nakagapos sa bunga ng sarili nilang gawa, ay tunay na napaparoon sa mga daigdig na itinakda para sa kanila.”
भीष्म उवाच
Bhishma teaches the king to abandon excessive grief by recognizing karmic causality: beings attain their respective destinies according to their own actions, and even powerful forces like Time and Death act and withdraw in due course.
After the encounter involving personified Time, Death, and a Serpent, they depart as they arrived; the sorrow of Arjunaka and the brahmin woman Gautami is relieved, and Bhishma uses this outcome to counsel the king toward calm acceptance.