Shloka 3
Āśramadharma and the Marks of the Muni
Yayāti–Aṣṭaka Saṃvāda
देवानतर्पयद् यज्ञ: श्राद्धैस्तद्धत्ू पितृनपि । दीनाननुग्रहैरिष्टै: कामैश्न द्विजसत्तमान्,उन्होंने यज्ञोंद्वारा देवताओंको, श्राद्धोंसे पितरोंको, इच्छाके अनुसार अनुग्रह करके दीन-दुःखियोंको और मुहमाँगी भोग्य वस्तुएँ देकर श्रेष्ठ ब्राह्मणोंको तृप्त किया
vaiśampāyana uvāca | devān atarpayad yajñaḥ śrāddhaiś ca tathā pitṝn api | dīnān anugrahair iṣṭaiḥ kāmaiś ca dvijasattamān |
Sinabi ni Vaiśampāyana: Sa pamamagitan ng mga handog na sakripisyo (yajña) ay pinasiyahan nila ang mga diyos; sa pamamagitan ng mga ritong śrāddha ay pinasiyahan din nila ang mga ninuno. Sa mahabaging pag-alalay ay tinulungan nila ang mga dukha at nagdurusa; at sa pagbibigay ng mga ninanais na kaluguran ay pinasaya nila ang pinakadakila sa mga “dalawang-beses na isinilang.”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Dharma is fulfilled through a balanced life of sacred obligation and social responsibility: worship of the gods through yajña, honoring ancestors through śrāddha, and sustaining the community through compassion to the needy and respectful giving to worthy brāhmaṇas.
The narrator describes a ruler/patron’s exemplary conduct: he performs sacrifices for the gods, conducts ancestral rites for the pitṛs, supports the poor through acts of kindness, and pleases eminent brāhmaṇas by granting them desired gifts and enjoyments.