Shloka 24
Jaradkāru Encounters the Pitṛs
Jaratkāru-Pitṛdarśana
चरामो विपुलं धर्म तेषां भागो<$स्ति धर्मत: । सर्वथा वर्तमानस्य राज्ञ: क्षन्तव्यमेव हि,पुत्र! हम राजाके बिना सुखपूर्वक धर्मका अनुष्ठान नहीं कर सकते। तात! धर्मपर दृष्टि रखनेवाले राजाओंके द्वारा सुरक्षित होकर हम अधिक-से-अधिक धर्मका आचरण कर पाते हैं। अतः हमारे पुण्यकर्मोंमें धर्मतः उनका भी भाग है। इसलिये वर्तमान राजा परीक्षितके अपराधको तो क्षमा ही कर देना चाहिये
carāmo vipulaṃ dharma teṣāṃ bhāgo 'sti dharmataḥ | sarvathā vartamānasya rājñaḥ kṣantavyam eva hi, putra |
Sinabi ni Śamīka: “Naisasagawa natin ang dharma nang sagana, at ayon sa lohika ng dharma, may bahagi rin sa gantimpala ang mga (harì) na iyon. Kaya, anak, ang pagkukulang ng kasalukuyang hari ay dapat patawarin sa lahat ng paraan. Kung walang hari, hindi natin magagampanan ang mga tungkuling panrelihiyon nang payapa; sa pag-iingat ng mga haring nakatuon sa dharma, nagagawa nating mamuhay at kumilos nang matuwid. Kaya, sa karapatan, nakikibahagi sila sa bunga ng ating kabutihan—kaya ang kasalanan ni Haring Parīkṣit ay nararapat ipatawad.”
शमीक उवाच
Educational Q&A
Dharma is sustained by righteous kingship: when rulers protect society, people can practice virtue peacefully, so rulers share in the merit of subjects’ good deeds; therefore, a king’s fault—especially of the current ruler—should be met with forbearance and forgiveness.
Sage Śamīka counsels his son to forgive King Parīkṣit’s wrongdoing, arguing that the stability and protection provided by a dharma-minded king enables ascetics and householders alike to perform religious duties; thus the king deserves pardon rather than retaliation.