Adhyaya 38

Verse 1

ऑपन--माज बक। जि अष्टबत्रिशो& ध्याय: वासुकिकी बहिन जरत्कारुका जरत्कारु मुनिके साथ विवाह करनेका निश्चय सौतिरुवाच सर्पाणां तु वच:ः श्रुत्वा सर्वेषामिति चेति च । वासुकेश्न वच: श्रुत्वा एलापत्रो5ब्रवीदिदम्‌

Sinabi ni Ugraśravas (Sauti): “O Śaunaka! Nang marinig ang sari-saring mungkahi ng lahat ng mga ahas, at pagkatapos ay lalo na ang mga salita ni Vāsuki, ang Nāga na nagngangalang Elāpatra ay nagsalita nang ganito.”

Verse 2

नस यज्ञो न भविता न स राजा तथाविध: । जनमेजय: पाण्डवेयो यतो5स्माकं महद्‌ भयम्‌

Wika ni Śeṣa: “Hindi maaaring hindi maganap ang handog na iyon, ni hindi maaaring hindi sumilang ang haring gayon—si Janamejaya, ang pinunong nagmula sa angkan ng Pāṇḍava, na siyang nagdala sa atin ng malaking pangamba. Wala tayo sa kalagayang mabawi o mapawalang-bisa ang itinakda ng tadhana sa pamamagitan niya.”

Verse 3

दैवेनोपहतो राजन्‌ यो भवेदिह पूरुष: । स दैवमेवाश्रयते नान्यत्‌ तत्र परायणम्‌,“राजन! इस लोकमें जो पुरुष दैवका मारा हुआ है, उसे दैवकी ही शरण लेनी चाहिये। वहाँ दूसरा कोई आश्रय नहीं काम देता

O Hari, kapag ang isang tao sa mundong ito ay pinabagsak ng tadhana, sa tadhana lamang siya dapat sumandig; sa gayong kalagayan, wala nang ibang masasabing maaasahang kanlungan.

Verse 4

तदिदं चैवमस्माकं भयं पन्नगसत्तमा: | दैवमेवाश्रयामो>त्र शृणुध्वं च वचो मम

Kaya nga, O pinakamahuhusay na mga nāga, ang takot na dumating sa amin ay tunay na isinilang ng tadhana. Kaya sa bagay na ito, sa banal na kalooban lamang tayo dapat sumandig. O mararangal na nāga, pakinggan ninyo ang aking mga salita.

Verse 5

अहं शापे समुत्सष्टे समश्रौषं वचस्तदा । मातुरुत्संगमारूढो भयात्‌ पन्नगसत्तमा:

Nang bigkasin ang sumpang iyon, noon ko rin narinig ang mga salitang yaon. Dahil sa takot, umakyat ako sa kandungan ng aking ina, O pinakamahuhusay na mga nāga.

Verse 6

देवानां पन्नगश्रेष्ठास्तीक्ष्णास्ती क्ष्णा इति प्रभो । पितामहमुपागम्य दु:खार्तानां महाद्युते

O Panginoon, ang mga pinakapangunahing nāga sa hanay ng mga diyos ay sumigaw, “Malupit—tunay na malupit!” at, sa bigat ng pagdurusa, lumapit sila sa Lolo ng Sansinukob (Brahmā), O dakilang maningning.

Verse 7

देवा ऊचु का हि लब्ध्वा प्रियान्‌ पुत्रा्छपेदेव॑ पितामह । ऋते क्र तीक्षणरूपां देवदेव तवाग्रत:

Wika ng mga diyos: “O Lolo ng Sansinukob, O Diyos ng mga diyos! Maliban kay Kadru na may likas na mabagsik, sinong babae pa ang, matapos magkamit ng minamahal na mga anak na lalaki, ay magagawang sumpain sila nang ganito—at sa harap mo pa mismo?”

Verse 8

तथेति च वचस्तस्यास्त्वयाप्युक्त पितामह । एतदिच्छामि विज्ञातुं कारणं यन्न वारिता

O Lolo! Ikaw man ay sumagot ng, “Mangyari nawa,” kaya’t para mong pinagtibay ang kanyang mga salita, at hindi mo siya pinigilan sa pagbibigkas ng sumpa. Nais kong maunawaan ang dahilan kung bakit hindi siya napigilan—ano ang pangangailangang etikal o kosmiko na nag-udyok na hayaang magpatuloy iyon?

Verse 9

ब्रह्मोवाच बहव: पन्नगास्ती क्ष्णा घोररूपा विषोल्बणा: । प्रजानां हितकामो5हं न च वारितवांस्तदा

Wika ni Brahmā: “Sa panahong ito, napakarami nang mga ahas—nakapanghihilakbot ang anyo, mabagsik, at napakalakas ng kamandag—na nagpapahirap sa mga nilalang. Dahil sa hangaring ikabubuti ng mga tao, kaya noon ay hindi ko pinigilan si Kadru.”

Verse 10

ये दन्दशूका: क्षुद्राश्न पापाचारा विषोल्बणा: । तेषां विनाशो भविता न तु ये धर्मचारिण:

“Sa paghahandog na sakripisyo ng mga ahas ni Haring Janamejaya, yaon lamang mga ahas na palaging nanunuklaw sa mga tao—mababang-loob ang asal, makasalanan, at napakalakas ng kamandag—ang mapapahamak. Ngunit ang mga namumuhay ayon sa dharma ay hindi malilipol.”

Verse 11

यन्निमित्तं च भविता मोक्षस्तेषां महाभयात्‌ । पन्नगानां निबोधध्वं तस्मिन्‌ काले समागते,वह समय आनेपर सर्पोंका उस महान्‌ भयसे जिस निमित्तसे छुटकारा होगा, उसे बतलाता हूँ, तुम सब लोग सुनो

“Pagdating ng itinakdang panahon, ipaaalam ko sa inyo ang dahilan kung paano kayo, mga nāga, makaliligtas sa dakilang pangamba. Makinig kayong lahat.”

Verse 12

यायावरकुले धीमान्‌ भविष्यति महानृषि: । जरत्कारुरिति ख्यातस्तपस्वी नियतेन्द्रिय:

“Sa angkan ng mga naglalakbay na ascetic ay lilitaw ang isang dakila at marunong na rishi, na kikilalanin sa pangalang Jaratkāru. Masigasig sa pag-aayuno at pagninilay, mamumuhay siyang may disiplina sa isip at mga pandama.”

Verse 13

तस्य पुत्रो जरत्कारोर्भविष्यति तपोधन: । आस्तीको नाम यज्ञं स प्रतिषेत्स्यति तं तदा । तत्र मोक्ष्यन्ति भुजगा ये भविष्यन्ति धार्मिका:

Ang anak niya ay isisilang—isang dakilang asceta na may yaman ng tapas—na ang pangalan ay Āstīka; at sa panahong iyon, pipigilan niya ang handog na yajña. Kaya ang mga ahas na namumuhay sa dharma ay makaliligtas sa pagkatupok sa apoy ng ritwal na iyon.

Verse 14

देवा ऊचु: स मुनिप्रवरो ब्रह्मञ्जरत्कारुर्महातपा: । कस्यां पुत्र महात्मानं जनयिष्यति वीर्यवान्‌

Wika ng mga diyos: “O Brahman! Yaong pinakadakilang pantas, si Jaratkāru—dakila sa tapas at makapangyarihan—sa sinong babae niya isisilang ang marangal at dakilang-loob na anak?”

Verse 15

ब्रह्मोवाच सनामायां सनामा स कन्यायां द्विजसत्तम: | अपत्यं वीर्यसम्पन्नं वीर्यवाउजनयिष्यति

Wika ni Brahmā: “Ang pinakadakila sa mga dvija, na tanyag sa pangalang ‘Jaratkāru’, ay makakamit bilang asawa ang isang dalagang may kaparehong pangalan; at sa pamamagitan niya, magbubunga siya ng isang anak na lalaking puspos ng lakas at kabayanihan.”

Verse 16

वासुके: सर्पराजस्य जरत्कारु: स्वसा किल । स तस्यां भविता पुत्र: शापाज्नागांश्न मोक्ष्यति,सर्पराज वासुकिकी बहिनका नाम जरत्कारु है। उसीके गर्भसे वह पुत्र उत्पन्न होगा, जो नागोंको शापसे छुड़ायेगा

Wika ni Śeṣa: “Tunay, si Jaratkāru ay kapatid na babae ni Vāsuki, ang hari ng mga ahas. Mula sa kanya isisilang ang isang anak na lalaki, at ililigtas niya ang kanyang mga kaangkan sa sumpa.”

Verse 17

एलापत्र उवाच एवमस्त्विति तं देवा: पितामहमथाब्रुवन्‌ उक्त्वैवं वचन देवान्‌ विरिज्चिस्त्रिदिवं ययौ

Sabi ni Elāpatra: Nang marinig ito, sumagot ang mga diyos sa Matandang Ama (Brahmā), “Mangyari nawa.” Matapos ipahayag ang mga salitang iyon sa mga diyos, si Viriñci (Brahmā) ay lumisan patungo sa daigdig ng langit.

Verse 18

सो5हमेवं प्रपश्यामि वासुके भगिनीं तव । जरत्कारुरिति ख्यातां तां तस्मै प्रतिपादय

Wika ni Elāpatra: “O Vāsuki, ito ang malinaw kong nakikita: ihandog mo ang iyong kapatid na babae—yaong kilala sa pangalang Jaratkāru—sa pantas na si Jaratkāru. Sa pagbibigay sa kanya, masisiguro ang kapakanan ng mga Nāga at maiiwas ang pangambang nakababad sa kanila; ito, ayon sa aking narinig, ang tunay na lunas upang makalaya sa sumpang iyon.”

Verse 19

भैक्षवद्‌ भिक्षमाणाय नागानां भयशान्तये । ऋषये सुव्रतायैनामेष मोक्ष: श्रुतो मया

Wika ni Elāpatra: “Upang mapawi ang takot ng mga Nāga, sa pantas na namamalimos na gaya ng isang pulubing-asceta at tumutupad ng mararangal na panata, narinig kong ito ang daan ng paglaya. Kaya, O hari ng mga Nāga na si Vāsuki, ihandog mo sa kanya bilang limos ang kapatid nating si Jaratkāru. Narinig kong ito mismo ang lunas na magpapalaya sa mga Nāga mula sa sumpang iyon.”

Verse 38

इति श्रीमहाभारते आदिपर्वणि आस्तीकपर्वणि एलापत्रवाक्ये अष्टत्रिंशो5ध्याय: ।। ३८ ।। इस प्रकार श्रीमहाभारत आदिपव॑के अन्तर्गत आस्तीकपर्वमें एलापत्र-वाक्यसम्बन्धी अड़तीसवाँ अध्याय पूरा हुआ

Sa gayon, sa Śrī Mahābhārata, sa loob ng Ādi Parva at lalo na sa Āstīka Parva, nagwawakas ang ika-tatlumpu’t walong kabanata—na naglalaman ng mga salita ni Elāpatra. (Ito ang kolopon na tanda ng pagtatapos ng kabanata.)